sirtlarning o‘zarokesish ganchizig‘ini yasash usullari

PPTX 20 pages 2.1 MB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.1 MB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

bajardi: niyozmetov alijon nizomiy nomidagi toshkent davlat pedagogika universiteti professional ta`lim fakulteti sirtlarning oʻzaro kesishgan chizigʻini yasash usullari mavzu: parallel kеsuvchi tеkisliklar usuli. kesuvchi tekisliklar dastasi usuli. ikkinchi tartibli sirtlarning o‘zaro kesishishidagi maxsus hollar. reja: 1. parallel kеsuvchi tеkisliklar usuli. 2. kesuvchi tekisliklar dastasi usuli. 3. ikkinchi tartibli sirtlarning o‘zaro kesishishidagi maxsus hollar. tayanch so‘zlar: kesuvchi tekislik, tekisliklar dastasi, xos yoki xosmas chiziq, tegishlilik, o‘qdosh, monj teoremasi, maxsus hol. parallel kеsuvchi tеkisliklar usuli. agar ikki kesishuvchi sirtlarning o‘qlari o‘zaro kesishmasdan, ulardan biri biror proyeksiyalar tekisligiga perpendikulyar bo‘lib, ikkinchi sirtning o‘qi ikkinchi proyeksiyalar tekisligiga perpendikulyar yoki parallel bo‘lsa, u holda bu sirtlarning kesishish chizig‘ini yasashda parallel kesuvchi tekisliklar usulidan foydalaniladi. parallel kesuvchi tekisliklarni proyeksiyalar tekisliklaridan birortasiga parallel qilib olinadi. ikki silindrning o‘zaro kesishishi. 1–rasmda kesishuvchi silindrlarning biri gorizontal proyeksiyalovchi, ikkinchisining o‘qi frontal proyeksiyalar tekisligiga parallel bo‘lgan holda silindrlar tasvirlangan. 1-rasm o‘qlari uchramas va h yoki v ga perpendikulyar bo‘lgan aylanish sirtlarining …

2 / 20

tekisliklar o‘tkazish yo‘li bilan yasalgan. 2-rasm b) kesuvchi tekisliklar dastasi usuli bir to‘g‘ri chiziqdan o‘tuvchi tekisliklarni tekisliklar dastasi deyiladi. to‘g‘ri chiziq tekisliklar dastasining o‘qi deb yuritiladi. tekisliklar dastasi xos (1-rasm) yoki xosmas o‘qqa (2-rasm) ega bo‘ladi. xos o‘qli tekisliklar dastasining chizmadagi bir ismli izlari bir nuqtadan o‘tuvchi to‘g‘ri chiziqlar dastasini tashkil qiladi (3-rasm). shu izlar dastasining 1″ va 2″ nuqtalari tekisliklar dastasi i o‘qining izlaridan iborat bo‘ladi. dasta tekisliklarining vaziyati esa, bitta parametr, ya’ni aylanish burchagi  ning kattaligi orqali aniqlanadi. 1-rasm 2-rasm xosmas o‘qqa ega bo‘lgan tekisliklar dastasining chizmadagi bir ismli izlari o‘zaro parallel to‘g‘ri chiziqlar dastasidan iborat bo‘ladi (4-rasm). bu dasta tekisliklarning vaziyati bitta parametr, ya’ni tekisliklar orasidagi l masofa bilan aniqlanadi. xosmas o‘qqa ega bo‘lgan tekisliklar dastasining yo‘nalishi esa biror q yo‘naltiruvchi tekislik orqali beriladi. bu tekislik parallelizm tekisligi deb ham yuritiladi. tekisliklar dastasi, asosan, tekislik bilan sirtning, sirt bilan sirtning va sirt bilan ko‘pyoqlik sirtining o‘zaro …

3 / 20

konus uchlari orqali o‘tgan kesuvchi tekisliklar p1h…pnh va q1h…qnh izlar to‘plamini hosil qilgan. sirtlarning kesishish chiziqlarini yordamchi kesuvchi tekisliklar dastasi usuli bilan yasashning umumiy algoritmi ikki sirtning proyeksiyalar tekisliklariga nisbatan vaziyatiga qarab kesuvchi tekisliklar dastasining vaziyati tanlanadi. bunda kesuvchi sirtlarning hosil bo‘lish qonuniyatlariga asosan ular berilgan sirtlar bilan kesishganda kesimda to‘g‘ri chiziqlar yoki aylanalar to‘plami hosil bo‘ladigan qilib tanlanadi. sirtlarning asoslari yotgan tekislikda kesuvchi tekisliklar izlarining dastasi yasaladi. kesishuvchi sirtlar asoslarining o‘zaro vaziyati va kesuvchi tekisliklar izi dastasining vaziyati aniqlanadi. kesishuvchi sirtlar kesishish chizig‘ining xarakterli nuqtalari belgilanadi. kesishish chizig‘ining oraliq nuqtalari yasaladi. hosil bo‘lgan nuqtalar ketma-ket ravon tutashtiriladi. konus bilan konusning o‘zaro kesishish chizig‘ini yasash konus uchidan o‘tgan har qanday tekislik konusni yasovchilari bo‘yicha kesadi. berilgan  va  konuslarni kesib o‘tuvchi tekisliklar dastasining i o‘qi kesishuvchi konuslarning s1 va s2 uchlaridan o‘tuvchi s1s2 to‘g‘ri chiziq bo‘ladi (6-rasm). i o‘qi orqali o‘tkazilgan p tekislik yordamida ikki sirtga umumiy bo‘lgan 1,2,3 …

4 / 20

chizmada ko‘rsatilgan. bunda avvalo kesishish a(a′,a″), b(b′,b″), c(c′,c″), d(d′,d″) nuqtalari yasaladi. kesishish chizig‘ining a va b, c va d nuqtalari th va qh urinma tekisliklar yordamida aniqlab, ular s2′1′ va s1′4′ yasovchilarning nuqtalaridir e′, e1′ va f′, f1′ nuqtalar kesishuvchi konus sirtlarning gorizontal proyeksiyasidagi ixtiyoriy yasovchilar ustidagi nuqtalardir. bu nuqtalar esa kesuvchi tekisliklar dastasining p1h, p2h, p3h, … kabi izlari yordamida hosil qilingan. 7-rasm konus bilan silindrning o‘zaro kesishish chizig‘ini yasash konus bilan silindr sirtlari o‘zaro kesishganda fazoviy, xususiy hollarda esa tekis egri chiziq hosil bo‘ladi. asosi bir tekislikda yotuvchi konus va silindr sirtlarini kesishish chizig‘ini yasash uchun konusning s2 uchidan silindr yasovchilariga parallel qilib kesuvchi tekisliklar dastasining i o‘qi o‘tkaziladi (8-rasm). 8-rasm silindr bilan silindrning o‘zaro kesishish chizig‘ini yasash silindr bilan silindr sirti o‘zaro kesishib, fazoviy egri chiziq xosil qiladi. bu silindrlarning to‘g‘ri chiziqli yasovchilari orqali o‘tgan kesuvchi yordamchi tekisliklar dastasi o‘zaro parallel bo‘lib, xosmas o‘qqa ega bo‘ladi. bunda …

5 / 20

sirtlar tartibining ko‘paytmasiga tengdir. shunga ko‘ra, ikkita ikkinchi tartibli sirt kesishganda to‘rtinchi tartibli kesishish chizig‘i hosil bo‘ladi ø12∩ø22=m4. sirtlarning kesishish chizig‘i, kesishuvchi sirtlarning vaziyati va shakliga qarab, turli tartibli egriliklarga ajraladi. masalan, 4-tartibli egri chiziq 4=3+1, 4=2+1+1, 4=2+2, 4=1+1+1+1 tartibdagi egri chiziqlarga ajralishi mumkin. bularning geometrik ma’nosi quyidagicha: to‘rtinchi tartibli egri chiziq bitta uchinchi tartibli egri chiziqqa va to‘g‘ri chiziqqa ajralgan. umumiy to‘g‘ri chiziqli yasovchiga ega bo‘lgan har qanday chiziqli ikkinchi tartibli ikki sirtning kesishuvida bu holni ko‘rish mumkin. to‘rtinchi tartibli egri chiziq bitta ikkinchi tartibli egri chiziqqa va ikkita to‘g‘ri chiziqqa ajraladi. to‘rtinchi tartibli egri chiziq ikkita ikkinchi tartibli egri chiziqqa ajralgan. bu holni keyinrok batafsil ko‘rib chikamiz. to‘rtinchi tartibli egri chiziq to‘rtta to‘g‘ri chiziqqa ajraladi. bu holni umumiy o‘qqa ega bo‘lgan aylanma va elliptik silindrlar misolida ko‘rish mumkin. monj teoremasi va uning xususiy xollari. teorema: agar ikki o‘zaro kesishuvchi ikkinchi tartibli sirtlarning tashqarisida yoki ichkarisida biror uchinchi ikkinchi …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sirtlarning o‘zarokesish ganchizig‘ini yasash usullari"

bajardi: niyozmetov alijon nizomiy nomidagi toshkent davlat pedagogika universiteti professional ta`lim fakulteti sirtlarning oʻzaro kesishgan chizigʻini yasash usullari mavzu: parallel kеsuvchi tеkisliklar usuli. kesuvchi tekisliklar dastasi usuli. ikkinchi tartibli sirtlarning o‘zaro kesishishidagi maxsus hollar. reja: 1. parallel kеsuvchi tеkisliklar usuli. 2. kesuvchi tekisliklar dastasi usuli. 3. ikkinchi tartibli sirtlarning o‘zaro kesishishidagi maxsus hollar. tayanch so‘zlar: kesuvchi tekislik, tekisliklar dastasi, xos yoki xosmas chiziq, tegishlilik, o‘qdosh, monj teoremasi, maxsus hol. parallel kеsuvchi tеkisliklar usuli. agar ikki kesishuvchi sirtlarning o‘qlari o‘zaro kesishmasdan, ulardan biri biror proyeksiyalar tekisligiga perpendikulyar bo‘lib, ikkinchi sirtning o‘qi ikkinc...

This file contains 20 pages in PPTX format (2.1 MB). To download "sirtlarning o‘zarokesish ganchizig‘ini yasash usullari", click the Telegram button on the left.

Tags: sirtlarning o‘zarokesish ganchi… PPTX 20 pages Free download Telegram