"эпигенетика ва эпигеномика"

PPT 24 sahifa 4,4 MB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1 / 24
презентация powerpoint термиз давлат университети ўзбекистон республикаси олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги биология йўналиши талабалари учун геномика фанидан “”эпигенетика ва эпигеномика” мавзусида тайёрланган тақдимот биология фанлари бўйича phd: ш.к.абдулазизова * эпигенетика нима? эпигенетика днк нинг бирламчи структурасида ўзгаришлар бўлмасдан юзага келадиган ирсият ва ўзгарувчанлик механизмларини ўрганади. днк даги нуклеотидлар кетма-кетлигининг ўзгариши сабаб бўлмасдан, ташқи ва ички омиллар туфайли ген экспрессиясининг ўзгариши эпигенетик жараён дейилади. агар генетика днкдаги ўзгаришлар туфайли генларнинг ўзгаришига олиб келадиган жараёнларни ўрганса, эпигенетика днк тузилиши сақланган генлар фаоллигининг ўзгаришларини тадқиқ қилади. тасаввур қилиш мумкинки, маълум бир “қўмондон” овқатланиш, ҳиссий стресс, жисмоний фаоллик каби ташқи огоҳлантиришларга жавобан бизнинг генларимизга ўзларининг фаолиятини кучайтириш ёки сусайтириш учун буйруқ беради. * эпигенетик ўзгариш омиллари эпигенетик ўзгарувчанлик генетик ўзгарувчанлик мутация содир бўлмайди; қайтар жараён; днк нинг бирламчи структураси ўзгармайди; қисқа ва узоқ муддатли бўлади; бир-бирига боғлиқ бўлган кўплаб жараёнлардан иборат. мутация содир бўлади; қайтмас жараён; днк нинг бирламчи структураси, яъни нуклеотидлар …
2 / 24
ининг қўшилиш жараёнидир. табиий жараён cрg оролчаларида содир бўлади реакцияни метил-трансфераза катализлайди. деметил-трансфераза антогонистик ферменти томонидан бекор қилинади ўсимликларда cрg бўлмаган cрн (а,т, c) метилланиш ҳам содир бўлади; катта ёшдаги организмларда метилланиш цитозиннинг гуанинга туташ 5-углерод позицияларида содир бўлади; эмбрионнинг ўзак ҳужайраларида метилланиш cрg дан ташқарида амалга ошади; днк даги 5-метил-цитозинлар сони организмлар ҳаётининг турли даврларида, яъни эмбрионал даврдан қариликкача ўзгариб туради. arial arial днк метилланиш босқичлари метилтрансфераза ферменти ёрдамида метил группанинг цитозин нуклеотидининг 51-углеродига боғланиши; геннинг промотор зонасида метилланиш шу генни супрессияга (фаолиятини тўхтатишига) олиб келади; метилланган цитозин кейинчалик махсус фермент ёрдамида деметилланиб, одатдаги цитозинга айланиши мумкин. демак, метил группа днк молекуласининг қайси жойидаги цитозинга бирикса ўша ген ўз хусусиятини ўзгартиради. днк метилланиши ген экспрессиясини бошқаришнинг асосий усули бўлиб, шунга кўра, транскрипция блокининг иккита асосий механизми мавжуд: 1-механизм 5-метилцитозиннинг транскрипция баъзи омилларининг днк билан боғланишини ингибирлаши ҳисобланиб, бунинг учун cpg нуклеотидларини ўз ичига олган кетма-кетликлар объект бўлиб хизмат қилади. …
3 / 24
чрайдиган днк модификацияси бу днк даги cpg динуклеотидларининг метилланишидир. хроматин структурасининг ўзгариши, геном импринтинги, транспозон ва х хромосоманинг инактивацияси, ҳужайралар дифференциаллашуви ва ўсмалар ҳосил бўлиши каби турли кўринишлар ушбу жараён билан боғлиқ. днк метилланишининг таъсири метилланган cpgs га симметрик боғланган оқсил воситачилар орқали амалга ошади. бундай оқсиллар ~ 70 қолдиқдан иборат специфик доменни ўз ичига олади: хроматин билан боғланган қўшимча доменлар метил-cpg-боғланувчи комплекси (mbd) mbd1 mbd2 set домен at-крючокмотив phd бармоқ mbd3 mbd4 бромодомен mecp2 гиперметилланиш сателлитлар ва геном бўйлаб ёйилган такрорлар провируслар транспозонлар транскрипцион нофаол генлар гипометилланиш транскрипцион фаол генлар * днк метилланиши қуйидаги барча генетик жараёнларни назорат қилади:: репликация (днк синтези) транскрипция (рнк синтези) днк репарацияси (қайта тикланиш) рекомбинация (бирикиш) генлар транспозицияси (кўчиш) ҳужайра ва тўқималар ихтисослашуви дискриминация ген репрессияси (тўхташ) геном экспрессиясини экзоген (вируслар) ва эндоген такрорланувчи днк кетма-кетликлари) омиллардан ҳимоя қилиш эпигенетик механизмларда днк метилланишининг аҳамияти метилланиш табиатининг ўзгариши турли хил паталогик ҳолатларнинг ривожланишига олиб келади. …
4 / 24
ҳайвонларда эмбрионал ривожланишни тўхтатади, апоптозни ривожлантириб, леталлик намоён қилади. гистон модификацияси хроматинларнинг асосий ва такрорланиш бирлиги нуклеосомалар бўлиб, гистон оқсилларнинг октомерларидан ташкил топган, атрофи 146 жуфт асосга эга днк билан ўралган. октомерлардаги гистонлар 20 та аминокислотадан иборат ҳаракатланувчи n-терминал қисмга (“думчага”) эга. ушбу думчалар нуклеосомалардан чиқиб, хроматин тузилишини сақлаб туриш, генлар экспрессиясини назорат қилиш каби вазифаларни бажаради гистон оқсиллар хроматиндаги оқсилларнинг энг кўп тарқалган тури бўлиб, днк ни қуюқлаштириш вазифасини бажаради * * гистон модификацияси- гистон оқсиллари n-терминал қисми, яъни думчаларининг ацетилланиши, фосфорилланиши, метилланиши, атф-рибозилланиши, сумоилланиши ва убиквитинилланишидир. гистон думчалари одатда ўзларининг лизин ва аргинин аминокислоталарида мавжуд амин гуруҳлари туфайли мусбат зарядланган бўлади. ушбу мусбат зарядлар гистон думчалари билан днк асосидаги манфий зарядланган фосфат гуруҳларига таъсир ўтказади ва боғлашга ёрдам беради. нормал ҳужайрада содир бўлувчи ацетилланиш, гистондаги мусбат зарядларни аминларни амидларга ўзгартириш йўли билан нейтраллаб, гистонларнинг днк га боғланиш қобилиятини пасайтиради. бу боғланишнинг сусайиши хроматин кенгайишига имкон беради ва генетик …
5 / 24
ган гистонлар генларнинг барча жойларида учрайди. метилланган гистонлар бошқа модификациялар модулирланиш функцияни бажараётган бир вақтда эпигенетик информация (масалан, хроматиннинг ташқи сигналларини қабул қилувчи сигнал молекулалари) ни яратишда бирмунча сезиларли роль ўйнайди. фосфориллланиш. гистонларнинг фосфолирланиши h1 линкер (боғловчи) гистонининг фосфорилланиши билан митознинг бошланишига тўғри келади. ҳужайранинг бўлиниш вақтида эса ўзак гистонларнинг думлари фосфорилланишга учрайди (н3 гистонида т3, s10, s28 ва н4 гистонида s1). н1 гистонининг модификацияси н1 гистонининг модификацияси қолган гистонларникидан кескин фарқ қилади. сабаби ушбу гистоннинг ўлчами катта ҳамда ундаги аминокислоталар кетма-кетлигининг деярли ярмини лизин ва аланин аминокислоталари ташкил этишига қарамасдан, турли организмлар учун кучли вариацияланади. бир турдаги н1 бир неча структур жиҳатдан яқин оқсилларга бўлинган. шу сабабли улар днк билан бошқа гистонлардан фарқ қилган ҳолда боғланади ва тахминан 50 та асос жуфтликдан кейин полинуклеотид иплари ўртасида боғланиш ҳосил бўлади. посттрансляцион метилланиш ва ацетилланиш билан бир қаторда маълум серин қолдиқларининг ён радикаллари фосфорилланади. ушбу модификация н1 гистони учун муҳимдир. чунки …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 24 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

""эпигенетика ва эпигеномика"" haqida

презентация powerpoint термиз давлат университети ўзбекистон республикаси олий таълим, фан ва инновациялар вазирлиги биология йўналиши талабалари учун геномика фанидан “”эпигенетика ва эпигеномика” мавзусида тайёрланган тақдимот биология фанлари бўйича phd: ш.к.абдулазизова * эпигенетика нима? эпигенетика днк нинг бирламчи структурасида ўзгаришлар бўлмасдан юзага келадиган ирсият ва ўзгарувчанлик механизмларини ўрганади. днк даги нуклеотидлар кетма-кетлигининг ўзгариши сабаб бўлмасдан, ташқи ва ички омиллар туфайли ген экспрессиясининг ўзгариши эпигенетик жараён дейилади. агар генетика днкдаги ўзгаришлар туфайли генларнинг ўзгаришига олиб келадиган жараёнларни ўрганса, эпигенетика днк тузилиши сақланган генлар фаоллигининг ўзгаришларини тадқиқ қилади. тасаввур қилиш мумкинки, маълум бир “қ...

Bu fayl PPT formatida 24 sahifadan iborat (4,4 MB). ""эпигенетика ва эпигеномика""ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: "эпигенетика ва эпигеномика" PPT 24 sahifa Bepul yuklash Telegram