yangi va eng yangi davr falsafasi

PPT 128 sahifa 16,4 MB Bepul yuklash

128 sahifa yangi va eng yangi davr falsafasi — PPT

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 16,4 MB

Fayl turi PPT

Sahifalar 128

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 128

3 – мавзу янги ва энг янги давр фалсафаси янги ва энг янги давр фалсафаси янги давр фалсафасининг табиий-илмий асослари xvii асрдан бошлаб табиатшунослик жадал суръатлар- да ривожланади. денгизларда кемаларнинг юриш эҳтиёжлари астрономиянинг ривожланишини, шаҳарсозлик, кемасозлик, ҳарбий иш – математика ва механиканинг ривожланишини белгилайди. э.торричелли ҳаво босими мавжудлигини экспериментал йўл билан аниқлади, симобли барометр ва ҳаво насосини ихтиро қилди. и.ньютон механиканинг асосий қонунларини, шу жумладан бутун олам тортишиш қонунини таърифлади. р.бойль кимёда механикани қўллади, кимёвий элемент тушунчасини ишлаб чиқди. инглиз физиги у.гильберт магнит хоссаларини ва унинг амалда қўллани- лишини ўрганди. в.гарвей қон айла- нишини кашф этди ва унинг ролини эмпирик усулда тадқиқ этди. р.декарт ва г.лейбниц математика, механика, физика ва физиологиянинг ривож- ланишига улкан ҳисса қўшди. иж- тимоий фанларда табиий ҳуқуқ назарияси ишлаб чиқилди (англияда т.гоббс, голландияда г.гроций). янги давр ғарб ва шарқ фалсафасининг асосий муаммолари янги давр, аввало xvii аср фалсафасида онто- логия, яъни борлиқ ва субстанция ҳақидаги таъ- …

2 / 128

тажриба ва ҳиссий қабул қилиш асосий аҳамият касб этувчи йўналиш – ғалаба қозонган ўз даври учун ноёб давлатлар сарасига кирган); ижтимоий – сиёсий муаммоларга катта қизиқиш билан қаралган (англия файласуфлари борлиқ ва билишнинг моҳиятини, инсоннинг дунёдаги ўрнини тушунтиришга интилиш билан чекланиб қолмай, жамият ва давлатнинг пайдо бўлиш сабабларини излаганлар, мавжуд давлатларнинг самарали тузилиш лойиҳаларини илгари сурганлар) xvii-xviii асрлар инглиз фалсафаси табиатига катта таъсир кўрсатган сиёсий воқеалар xvi аср ўрталарида рўй берган оливер кромвель инқилоби, қиролнинг тахтдан ағдарилиши ва қатл қилиниши, республиканинг қисқа вақт ҳукмронлик қилиши (индепендентлар ҳаракати); 1688 йил “шонли инқилоби”; протестантликнинг католицизм устидан узил-кесил ғалаба қозониши, инглиз черковининг ички мухториятга эришуви, унинг рим папасига бўйсунмаслиги; парламент аҳамиятининг ортиши; янги ижтимоий-иқтисодий муносабатларнинг ривожланиши. янги давр инглиз фалсафаси намоёндалари френсис бэкон фалсафадаги эмпирик (тажриба) йўналишининг асосчиси томас гоббс давлат муаммоларига катта эътибор қаратади, “левиофан” китобининг муаллифи, “ижтимоий шартнома” ғоясини илгари сурган жон локк давлат муаммоларини ўрганган, т.гоббс анъаналарини давом эттирган френсис …

3 / 128

, шакл – жисмни ташкил этувчи моддий зарралар ҳаракатининг тури. аммо бу зарралар атомлар эмас. ф.бэкон қадимги файласуфларнинг материянинг атомистик тузилиши ҳақидаги таълимотига, айниқса бўшлиқнинг мавжудлиги ҳақидаги таълимотга салбий ёндашади ф. бэкон фалсафасида билиш муаммоси ф.бэкон фалсафасининг аҳамияти фалсафада эмпирик (тажриба йўналишига асос солинди; гносеология (билиш) фани фалсафанинг иккинчи даражали соҳасидан онтология даражасигача кўтарилди (борлиқ ҳақидаги фан ҳар қандай фалсафий тизимнинг асосий икки бўлимидан бирига айланди); фалсафанинг янги мақсади аниқланди – инсонга унинг фаолиятида амалий натижаларга эришиш учун кўмаклашиш (шу билан ф. бэкон келажакдаги америка прагматизми фалсафасининг тамал тошини қўйди); фанни таснифлашда биринчи уринишга қўл урилди; англияда ҳамда бутун европада антисхоластик фалсафасини ҳаракатга келтирди. эмпиризм асосий ҳолатлар френсис бэконнинг асосий фалсафий ғояси (эмпиризм)нинг мазмуни – билишнинг асоси ёлғиз тажриба; инсоният (алоҳида шахс) қанчалик кўпроқ тажриба (назарий ҳамда амалий) тўпласа, шунчалик ҳақиқий билимга яқинлашади; бэконнинг фикрича ҳақиқий билим шахсий мақсад бўла олмайди; билим ва тажрибанинг асосий мақсади – инсонга унинг фаолиятида …

4 / 128

аллиги – билиш жараёнининг интенсификациялашуви имкониятининг кенгайишидадир. - индукциянинг камчилиги – унинг ишончли эмаслиги, тахминий хусусияти (агар, бир қанча нарса ёки ҳодисаларнинг умумий белгилари бўлса, мазкур белгилар шу турга кирувчи барча нарса ва ҳодисаларда мавжуд дегани эмас; ҳар бир алоҳида ҳолатда тажриба ёрдамида синаб кўриш, индукцияни тасдиқлаш зарурати вужудга келади). ф. бэкон фалсафасида билиш муаммоси билиш фаолияти кечадиган аниқ йўллар «ўргимчак йўли» - «соф тафаккурдан билимга эга бўлиш, яъни рацион-диетик йўл билан. мазкур йўл аниқ далиллар, амалий тажрибани инкор этади ёки аҳамиятини сезиларли даражада пасайтиради. бэконнинг фикрича рационалистлар ҳақиқий ҳаётдан узилиб қолганлар догматиклардир ва «фикрлар тўрини ўз идрокларидан тўқишмоқда». «чумоли йўли» - билимга эга бўлишнинг бундай усулида фақатгина тажрибага эътибор қаратилади, яъни догматик эмпиризм (рационализмдан ажратилган қарама-қаршиликларга тўла). бу усул ҳам мукаммал эмас. «соф эмпириклар» амалий тажрибага, тартибсиз далилларни йиғишга эътиборни қаратадилар. шундай қилиб, улар билимнинг ташқи тасвирига эга бўладилар, муаммоларни «ташқаридан», «унинг қирраларини» кўришади, аммо тадқиқ қилинаётган нарса ва …

5 / 128

ақиқий билимга эришишга тўсқинлик қиладилар инсоннинг туғма янглишиши, унинг мазмуни билишнинг табиатини инсоннинг шахсий табиати билан аралаштирилиб юборилишидадир. уруғ унсури – инсон (аждодлари) маданияти орқали билишнинг кечиши, яъни инсон билишни умуминсоний маданият доирасида олиб боради ва бу якуний натижага ўз салбий таъсирини кўрсатади, билимнинг ҳақиқийлигини пасайтиради. ғор руҳлари – муайян инсон (билувчи субъект) шахсиятининг билиш жараёнига таъсир этиши. натижада инсон шахсияти (унинг қарашлари, янглишишлари – «ғор») билишнинг якуний натижасида акс этади. орттирилган янглишишлар майдон унсури – нутқ, тушуниш аппаратини: сўзлар, иборалар, тушунчаларни ноаниқ қўллаш. театр унсури – мавжуд фалсафанинг билиш жараёнига таъсири. кўпинча билиш жараёнида эски фалсафа янги услубни қўллашга тўсқинлик қилади, билишни ҳар доим ҳам тўғри йўналишга бошламайди (мисол учун, ўрта асрларда схоластиканинг билишга таъсири). шунингдек, лаганбардорлар, иккиюзламачилар, сафсатабозлар фаолияти. томас гоббс (1588-1679) – ф. бэконнинг шогирди ва фалсафий анъаналари, қарашлари давомчиси фалсафий қарашлари - қатъий равишда теология ва схоластикани рад қилган; - фалсафанинг мақсадини инсон фаолиятида амалий натижаларга …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 128 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"yangi va eng yangi davr falsafasi" haqida

3 – мавзу янги ва энг янги давр фалсафаси янги ва энг янги давр фалсафаси янги давр фалсафасининг табиий-илмий асослари xvii асрдан бошлаб табиатшунослик жадал суръатлар- да ривожланади. денгизларда кемаларнинг юриш эҳтиёжлари астрономиянинг ривожланишини, шаҳарсозлик, кемасозлик, ҳарбий иш – математика ва механиканинг ривожланишини белгилайди. э.торричелли ҳаво босими мавжудлигини экспериментал йўл билан аниқлади, симобли барометр ва ҳаво насосини ихтиро қилди. и.ньютон механиканинг асосий қонунларини, шу жумладан бутун олам тортишиш қонунини таърифлади. р.бойль кимёда механикани қўллади, кимёвий элемент тушунчасини ишлаб чиқди. инглиз физиги у.гильберт магнит хоссаларини ва унинг амалда қўллани- лишини ўрганди. в.гарвей қон айла- нишини кашф этди ва унинг ролини эмпирик усулда тадқиқ этд...

Bu fayl PPT formatida 128 sahifadan iborat (16,4 MB). "yangi va eng yangi davr falsafasi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: yangi va eng yangi davr falsafa… PPT 128 sahifa Bepul yuklash Telegram

yangi va eng yangi davr falsafasi

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

"yangi va eng yangi davr falsafasi" haqida

O'xshash fayllar