жанубий америка. шаклланиш тарихи. релъефи ва фойдали казилмалари

DOC 64,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1350711599_18307.doc жанубий америка: шаклланиш тарихи, релъефи ва фойдали қазилмалари www.arxiv.uz жанубий америка: шаклланиш тарихи, релъефи ва фойдали қазилмалари режа: 1. материкнинг географик ўрни. 2. материкнинг келиб чиқиши. 3. релъефининг асосий хусусиятлари. 4. фойдали казилмалари. жанубий америка бошқа материклардан деярли бутунлай алоҳида жойлашган; фақат камбар панама бўйнигина шимоли - ғарбга қўшилиб, маркази ва шимолий американи туташтириб турувчи кўприк хосил қилади. бепоён океан сувлари жанубий американи бошқа материклардан (камида бўр давридан бошлаб) ажратиб туради; панама бўйни эса плиоценда тўла шаклланган. жанубий америка материгининг бошқа материклардан айрим жойлашганлиги табиатининг ривожланиш характери, айиқса, эндемикларга жуда бой флора ва фаунасига катта таoсир кўрсатган. жанубий американинг майдони атрофидаги ороллар (фолкленд, галапагос, чили архипелаги ва бошқалар) ни ҳам қўшиб хисоблаганда салкам 18 млн.км. материкнинг узунлиги 7150 км ва эни 5150 км. майдоннинг катталигига, материк киёфасига (шимолда кенгайиб, жанубда тораяди) ва релъефга кўра жанубий америка шимолий америкага ўхшайди. шимолий американинг ҳам ғарбий чеккаси бўйлаб кордилъера тоғлари системаси чўзилган …
2
си тоғликлар ва тоғлардан иборат, бу ерларда атлантика океани таoсир этиб туради, шарқий қисмлари текислик характерида бўлиб, орографик тўсиқларнинг йўқлиги континентал типдаги ландшафтларнинг (масалан, осиёга қиёс қилганда) кам тарқалишига олиб келган. жанубий америка платформасининг энг қадимги ядролари архей эрасида пайдо бўлган. бу қадимий бурмали негизнинг (баoзи комплексларнинг ёшини 2,5 млд. йил деб хисоблайдилар) кўтарилиб қолган жойларни хозирги вақтда учта йирик қалқон: гвиана қалқони, марказий (ёки ғарбий) бразилия қалқони ва афтидан, бирмунча ёш шарқий бразилия (атлантика бўйи) протерозой қалқони вужудга келтирган. палеозойнинг бошидан жанубий америка платформаси африка палахсаси билан қўшилган, ғарбда эса хозирги анд тоғ тизмаларига қадар етиб борган. бу вақтда эса ҳозирги анд тоғ тизмалари ўрнида марказий ва шимолий америка кордилъералари геосинклиналининг давоми бўлган жуда катта анд геосинклиналp области мавжуд бўлган. анд областидаги орогеник харакатлар натижасида платформанинг ғарбий чеккасида палахсасимон кўтарилишлар рўй берган ва аргентинанинг шимоли-ғарбидаги пампа съерраси тоғлари вужудга келган. платформанинг жанубий чекка қисми буэнос айресдан жануброкдаги съерра-делp-тандилp массивида …
3
ичига олган. бўр давридаги бурмаланиш, асосан жанубий ва айниқса ғарбий анд тоғларида рўй берган ва бу ерда мезозой қатламлари бурмаланган. фойдали қазилмалари. жанубий америка мамлакатлари капиталистик дунёда мис рудаси запаси жихатидан биринчи ўринда, темир, мааранец, молибден, қалай, полиметаллар, платина ва бир қанча легирлайдиган ҳамда нодир металлар рудасига бойлиги жихатидан олдинги ўринлардан бирида туради. анднинг тоғ олди букилмаларида ва платформалар чеккасида йирик нефт конлари бор. иккинчи хил қазилма энергетик хом ашё бўлган кўмир жуда кам учрайди. жанубий американинг асосий геоструктура элементлари айни вақтда асосий геохимик минтақалар хисобланади: булар жанубий америка антеклизалари, антеклиза ва синеклизалар чекка зоналарнинг чўкинди структуралари, анд системасининг чеккадаги ҳамда тоғ оралиғидаги бурмалари ва анд геосинклиналp областнинг марказий қисмларидир. бу минтақада даставвал метаморфик генетик группа ажралиб туради; бу группага таркибида 70% гача темир бўлган энг йирик итабрит темир рудаси конлари киради. темир рудаси кристал сланец, кварцит ва бошқалардан таркиб топган рифея ”минас” қатламлари бразилияда, асосан съерра-ду-эспинсунинг (минас-жериас штати) жанубий …
4
(бразилия массиви кристал фундаментнинг ер бетига чиқиб қолиши натижасида вужудга келган) ва жанубда баландлиги 1200 м га етадиган ҳамда пампа серраси тоғлари ва годванидларнинг палахсаси хисобланган буэнес айрес серралари. жануби ғарбда ички текисликларда кордилъера олди билан пампа серраси тоғлари келиб туташади. баландлиги 2-6 минг м келадиган, тепаси ясси ва ён бағирлари тик палахсасимон массивлар одатда увоқ жинслар билан тўлиб қолган чуқур чўкмалар билан кетма-кет жойлашган. гвиана тоғлигида чўкинди қумтош қатламнинг емирилиши ва ювилиши ҳамда кристалл жинсларда қалин нураш пўстининг шаклланиши процеслари рўй бермоқда. шарқий қисмида чўкинди қоплами деярли бутунлай ювилиб кетган. бу ерда баландлиги 1300 м га етадиган кристалли массивлар ва улар орасида эрозия таoсирида пайдо бўлган тектоник депрессиялар бор. жанубий америка платформасини энг катта кўтарилган қисми бразилия тоғлигидир. бразилия тоғлиги релъефнинг вужудга келишида кристалли фундаментнинг очилиб қолишига сабаб бўлган ҳамда узок вақт давом этган емирилиш ва ювилишдан ташқари ер ёрилишлари, букилмалар, чўкмаларнинг денгиз, вулкан жинслари ва узоқ жинслар билан …
5
ёрилиш, кўтарилиш ва чўкишлар катта рол уйнаган. эквадор анд тоғларида асосий морфогенетик жараёнлар вулкан харакатларидир. чекка кордилъера (ғарбий ва шарқий кордилъера) тоғларининг бурмали структураларида ёриқлар бўйлаб сўнган (чимборасо - 6272 м) ва сўнмаган вулқонлар (котопахи - 5896 м, антисана- 5704 м,) конуси бор. вулқон махсулотлари тоғлар орасидаги чўкмаларини тўлдириб, баланд платолар “хавза“лар системасига айлантирган. 40 30 ж.к. билан 280 ж.к. орасида анд тоғларининг энг кенгайган қисми (750 км гача) марказий анд тоғлари жойлашган. уларнинг баландлиги 4000м га етадиган кенг ички ясси тоғликлар, яoни алъп (ғарбда) ва герцин (шарқда) структуралари билан характерланади. бу ясси тоғликларни атрофдан баланд чекка тоғ тизмалари ўраб туради. марказий анд тоғларининг жанубий қисмида, ғарбий кордилъерада ва тоғлар орасидаги платолар (пунас)нинг ғарбий қисмида ҳозирги замон вулканлари (мисти - 5842 м, сан педро- 5970 м, люлpяйлpяко- 6723 м ва бошқалар) ҳамда қадимги вулканлар (коропуна-6613 м, саҳама- 6780 м, охосделp – саладо 6885 м ва х.к) ва лава қопламлари кенг …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"жанубий америка. шаклланиш тарихи. релъефи ва фойдали казилмалари" haqida

1350711599_18307.doc жанубий америка: шаклланиш тарихи, релъефи ва фойдали қазилмалари www.arxiv.uz жанубий америка: шаклланиш тарихи, релъефи ва фойдали қазилмалари режа: 1. материкнинг географик ўрни. 2. материкнинг келиб чиқиши. 3. релъефининг асосий хусусиятлари. 4. фойдали казилмалари. жанубий америка бошқа материклардан деярли бутунлай алоҳида жойлашган; фақат камбар панама бўйнигина шимоли - ғарбга қўшилиб, маркази ва шимолий американи туташтириб турувчи кўприк хосил қилади. бепоён океан сувлари жанубий американи бошқа материклардан (камида бўр давридан бошлаб) ажратиб туради; панама бўйни эса плиоценда тўла шаклланган. жанубий америка материгининг бошқа материклардан айрим жойлашганлиги табиатининг ривожланиш характери, айиқса, эндемикларга жуда бой флора ва фаунасига катта таoсир ...

DOC format, 64,5 KB. "жанубий америка. шаклланиш тарихи. релъефи ва фойдали казилмалари"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.