zamin va poydevorlar

DOCX 8 стр. 240,5 КБ Бесплатная загрузка

8 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 240,5 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 8

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 8

13 – ma’ruza: zamin va poydevorlar. reja: 1. zamin va poydevorlar. poydevorlar va ularning konsturktiv yechimlari. 2. temirbeton poydevorlar. er qobig‘ining yuqori qatlamida joylashgan va qurilish maqsadlarida ishlatiladigan geologik jinslar tuproq deb ataladi. tuproqlar har xil kattalikdagi zarralarning oraliqlarida bo‘shliqlar hosil qilgan to‘plamidir. bu zarralar tuproq skletini tashkil etadi. poydevor ostida joylashgan, bino og‘irligini o‘ziga qabul qiluvchi tuproq massasasi asos deb ataladi. asoslar ikki xil: tabiiy va sun’iy bo‘ladi. tabiiy asos deb qurilgan binoning og‘irligini o‘zining tabiiy holatida ko‘tarib tura olishi mumkin bo‘lgan poydevor osti tuprog‘iga aytiladi. sun’iy asos deb bino og‘irligini o‘zining tabiiy holatida ko‘tara olmayigan va shu sababli sun’iy ravishda qotirilgan va zichlashtirilgan tuproqqa aytiladi. zo‘riqish zonasining chuqurligi va eni poydevor kengligidan katta bo‘lib, ma’lum chuqurlikkacha ortib boradi, so‘ngra asta-sekin kamaya boradi. chuqurligi 6 b ga yetganda tuproq amalda zo‘riqishlarsiz bo‘ladi. bunda ta’sir etuvchi og‘irlik kuchlari tuproq mustahkam bo‘lmaganda asosni deformatsiyalab, binoning cho‘kishga olib keladi. yuqoridagi keltirilgan salbiy …

2 / 8

bo‘ladi va butun yoki uning ayrim qismini avariya holatiga keltiradi. er osti suvlari tuproqlarning strukturasiga, fizik holatiga va mexanik xususiyatlariga katta ta’sir qilib, asosning yuk ko‘taruvchanlik xususiyatini kamaytiradi. agar tuproq tarkibida suvda oson eriydigan moddalar (gipo) bo‘lsa, uning erishi natijasida asosda g‘ovaklar hosil bo‘lib, uning yuk ko‘taruvchanligi pasayib ketadi. bunday hol bo‘lmasligi uchun yer osti suvlari sathini pasaytiradigan usullarni qo‘llash kerak bo‘ladi. er osti suvlari tezligi tuproqning mayda zarralarini yuvib ketadigan darajada bo‘lgan joylarda bino atrofini shunt to‘siqlar bilan o‘raladi yoki asosga ma’lum chuqurlikda drenaj trubalari o‘rnatiladi. asoslar tuproq tarkibiga, strukturasiga va joylashish xarakteriga ko‘ra har xil bo‘ladi. toshloq asos bir butun massa ko‘rinishida (granitlar, kvartsitlar, qum toshlar va b.) yoki qatlam ko‘rinishida joylashgan bo‘ladi. ular suvga bardoshli, siqilmaydigan, darz va g‘ovaklari bo‘lsada mustahkam va ishonchli asos hisoblanadi. yirik bo‘lakli asos 2 mm dan katta bo‘lgan bo‘laklar (50% dan ko‘p) o‘zaro bog‘lanmagan qoya jinslaridan (chaqiq tosh, shag‘al, mayda tosh, yirik …

3 / 8

shi mumkin. loy tuproqli asoslarning yuk ko‘tarish qobilyati tuproqning namlik darajasiga bog‘liq. quruq tuproq nisbatan katta miqdordagi yukni ko‘tarib turishi mumkin. poydevor binoning asosiy konsturktiv elementlaridan biri hisoblanib, u binoning yer ustki qismidan tushayotgan og‘irlikni asosga uzatib turadi. binolar podvalli bo‘lsa, poydevorlar podval xonalarini o‘rab turuvchi konstruktsiya vazifasini ham o‘taydi. poydevorlar har xil tashqi kuch va muhit ostida bo‘ladi. bu ta’sirlardan asosiylari: butun binoning og‘irligi, tuproq ko‘tarilishi va muzlashidan hosil bo‘ladigan ta’sir kuchlari, seysmik ta’sirlar, tovush ta’siridan binoning titrashi, o‘zgaruvchan temperatura, namlik, ximiyaviy moddalar ta’siri, bakteriyalar, zamburg‘lar, hashorotlar ta’siri va h. bunday ta’sirlarga bardosh berishi uchun poydevorlar sutahkam, turg‘un, uzoq vaqtga chidamli, yer osti suvlari, kimyoviy va biologik moddalar ta’sir etmaydigan bo‘lishi lozim. poydevorlarni qurishda xarsang tosh, xarsangtosh beton, beton va temirbeton kabi materiallardan foydalaniladi. konstruktiv tuzilishi jixatidan bino qurilishida turli xil: lentasimon tutash tasma polosa ko‘rinishidagi, uzluksiz va uzlukli, aloxida turuvchi (ustunli poydevor va ustun ostiga qo‘yiluvchi ayrim tayanchlar …

4 / 8

igi va iqlim sharoitiga bog‘liq bo‘ladi. poydevorning yuk ko‘tarish qobilyatini oshirish va binodan tushayotgan kuch bosimini tuproqqa tekis o‘tkazish maqsadida poydevor tag qismi kengaytirilib, trapetsiya shakliga keltiriladi. trapetsiya yon tomonining og‘ish burchagi asosda bino og‘irligidan hosil bo‘ladigan bosimning tarqalish burchagiga to‘g‘ri keladi. xarsang tosh va xarsang tosh-beton poydevorlar uchun bu burchak 27 dan 330 gacha, beton poydevorlarda esa 450ga teng. ammo bu ko‘rinishdagi poydevorni o‘rnatish ancha murakkab bo‘lgani uchun amaliyotda poydevor tagi kengligi xisobiy kenglik bo‘yicha olinib, to‘g‘ri burchakli ko‘rinishda yoki pog‘onali qilib quriladi. pog‘onalar eni 20-25sm gacha, balandligi esa 40-50 sm dan kam bo‘lmasligi kerak. iqtisodiy hamda mehnat sarfi jixatidan ancha qulay bo‘lgan lentasimon yig‘ma beton va temir-beton poydevorlar zavodlarda tayyorlangan poydevor elementlaridan teriladi va ularni har qanday obi-havo sharoitida ham o‘rnatish mumkin. lentasimon yig‘ma poydevorlar poydevor yostiq blokdan (qalinligi 300 va 400 mm, eni 1000 dan 2800 mm gacha, uzunligi 1180 mm dan 2390 mm gacha) hamda poydevor …

5 / 8

an to‘liq foydalanish maqsadida bloklar bir-biridan 0,3-0,5 m masofada joylashtirilib, uzlukli poydevorlar hosil qilinadi. bunda yostiqlar orasidagi bo‘shliq qum-shag‘al bilan to‘ldiriladi. bunday poydevorlar quruq va mustaxkam yerlarda, kam qavatli bino ostiga ishlatiladi. yirik panelli binolarda yig‘ma poydevorlar trapetsiyasimon yostiq blok va ichki hamda tashqi tsokolь panellaridan iborat bo‘ladi. loyihalanayotgan bino podvali isitilishi yoki isitilmasligiga ko‘ra tashqi tsokolь paneli issiqlik saqlaydigan (bir va uch qavatli) hamda issiqlik o‘tkazadigan panellardan iborat bo‘lishi mumkin. ichki tsokolь panellarida ko‘p xollarda podval xonalaridan bir-biriga o‘tishi uchun eshik o‘rni va injenerlik inshootlari o‘tkazish uchun qoldirilgan tuynuklar bo‘lishi mumkin. 2. temirbeton poydevorlar. temirbeton poydevorlar uch xil bo‘ladi: alohida turuvchi poydevorlar, devor yoki qator ustunlar ostiga qo‘yiladigan tasmasimon hamda butun inshoot ostiga yotqiziladigan quyma poydevorlar. alohida turuvchi va tasmasimon poydevorlar yig‘ma yoki quyma bo‘lishi mumkin. ustunlar ostiga qo‘yiluvchi alohida stakansimon poydevorlarni hisoblashda, avvalo, poydevor ostki sirtining yuzasi topiladi af=, bu yerda: r gr- gruntning me’yoriy qarshiligi; m=20kn/m2-poydevor materiali …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 8 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "zamin va poydevorlar"

13 – ma’ruza: zamin va poydevorlar. reja: 1. zamin va poydevorlar. poydevorlar va ularning konsturktiv yechimlari. 2. temirbeton poydevorlar. er qobig‘ining yuqori qatlamida joylashgan va qurilish maqsadlarida ishlatiladigan geologik jinslar tuproq deb ataladi. tuproqlar har xil kattalikdagi zarralarning oraliqlarida bo‘shliqlar hosil qilgan to‘plamidir. bu zarralar tuproq skletini tashkil etadi. poydevor ostida joylashgan, bino og‘irligini o‘ziga qabul qiluvchi tuproq massasasi asos deb ataladi. asoslar ikki xil: tabiiy va sun’iy bo‘ladi. tabiiy asos deb qurilgan binoning og‘irligini o‘zining tabiiy holatida ko‘tarib tura olishi mumkin bo‘lgan poydevor osti tuprog‘iga aytiladi. sun’iy asos deb bino og‘irligini o‘zining tabiiy holatida ko‘tara olmayigan va shu sababli sun’iy ravishda qotir...

Этот файл содержит 8 стр. в формате DOCX (240,5 КБ). Чтобы скачать "zamin va poydevorlar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: zamin va poydevorlar DOCX 8 стр. Бесплатная загрузка Telegram