xviii – xix asr o'rtalarida tarix falsafasi

DOCX 8 стр. 27,3 КБ Бесплатная загрузка

8 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 27,3 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 8

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 8

xviii – xix asr o’rtalarida tarix falsafasi. reja 1. ilmiy tarixning boshlang’ich bosqichi. romantizm. 2. j. j. russoning ijtimoiy-siyosiy qarashlari. 3. i.g.gerder va uning “jahon tarixi falsafasi bo’yicha g’oyalari”. 4. nemis klassik falsafasining tarixiy – falsafiy g’oyalari i. kantning tarixiy – falsafiy qarashlari. 5. i.g.fixte. f.shiller. f.v.shelling. g.v.f.gegelning tarixiy falsafasi. 6. tarixiy fikrlashning turli xillari. idrokning tarixdagi o’rni. tarix negizi. tarixiy taraqqiyot va erkinlik. 7. insonning tarixdagi o’rni. t. karleyl – tarixda qahramonlarga sig’inish. 8. k.a.sen – simonning taraqqiyot nazariyasi. 9. tarixiy materializm. tarixning rivojlanishi tabiiy-tarixiy jarayon sifatida. iqtisodiy omilning tutgan o’rni. ishlab chiqarish kuchlari va ishlab chiqarish munosabatlari. 10. pozivitizm. i.kant va uning asarlari. d.g.nibur. t.mommzen. l.ranke. j.j. russoning ijtimoiy – siyosiy qarashlari. j.j. russo 1712 yil jenevada soatsozlar oilasida dunyoga keladi. u dastlabki talimni o’zi tug’ilib o’sgan joyidan oladi. u 1741 yili parijga kelib, u erda golbax didro va boshqalar bilan juda yaxshi munosabatda bo’ladi. russo didro tashkil …

2 / 8

izlik azaliy emas. u quyidagi bosqichlardan iborat. ijtimoiy tengsizlikning birinchi bosqichi – boy va kambag’alning yuzaga kelishi. davlatning kelib chiqishi bunda boylar bilan kambag’allar bitm tuzadilar. qonuniy hokimiyatninig zo’ravonlikka aylanishi. avval halq podisho va huquq tomonidan aldangan bo’lsa, zo’ravonlikda esa zo’ravon qonunlar halqni aldaydi va unga hamla qiladi. keyinchalik uning asarlari hukumat tomonidan taqib qilinia boshlandi. u hibsga olinishidan qo’rqib, fransiyadan qochib, shvetsariya (1762) ga keladi. russo ko’p yillar volterbilan bahs munozaralar yuritgan. russo faylasuflar bilan munozaralarda takidlaydiki, xudo aql va yaxshilik manbaidir . russoning ijtimoiy – siyosiy qarashlari uning ijodida markaziy o’rin egallaydi. tenglik jamiyatning tabbiy holati inson o’z mohiyati jixatidan xoh ishlab chiqarishda xoh istemolda hech kimga bog’liq emas. bunday jamiyat idealdir. kelajakda bunga erishish mumkin emas, lekin unga qaytish mumkin. unda kishilar boylik, xususiy mulk nimaligini bilishmasdi. xususiy mulk bo’lmagan erda adolatsizlik bo’lishi mumkin emas. xususiy mulkning kelib chiqishi insonlar manfaatlariga ziddir. bu aslida birovlar hisobiga boyish …

3 / 8

abul qilinadi. albatta, b g’oyalarni hududiy jihatdan kichik bir davlatlarda amalga oshirish mumkin. russoning axloqiy talimoti tenglik g’oyasi va shaxs erkinligi bilan chambarchas bog’liq. bu axloq – fuqaro jasorati, respublikachining vatanparvarligidir. pozitivizm. pozitivizm g’arb falsafasida juda keng tarqalgan yo’nalish sifatida xix asrning 30 yillarida frantsuz faylasufi ogyust kont (1798-1857) tomonidan asos solingan. pozitivizm dastlab frantsiyada, so’ngra angliyada va g’arbiy yevropaning boshqa mamlakatlarida rivojlandi: birinchi davr - o.kont, e.littre, e.renan, robert (frantsiyada), d.s.mill, g.spenser, dj.lesevich, n.mixay-lovskiy (rossiyada), k. kattanso, d. ferrari, r. ardigo (italiyada) kabilarning ijod etgan davri. ikkinchi davri – mexanizm va empiriotkrito’tsizm davri deb ataladi. uchinchisi nepozitivizm davriga bo’linadi. “pozitivizm” tushunchasini o.kont quyidagicha tariflaydi: birinchidan yolg’onlikka qarshi haqqoniylik: ikkinchidan, keraksizlikka qarshi foydalanish: uchinchidan shubxalilikka qarshi aniqlik: beshinchidan salbiylikka qarshi ijobiylik va nihoyat oltinchidan buzg’unchilikka qarshi tuzuvchanlik. inson bilimi, tafakkuri oldinga qarab harakat qiladi. shuning uchun u o’z tarixiga ega insoniyat taraqqiyotni shu tarzda o’rganish quyidagi qonuniyatni ochishga olib keladi, …

4 / 8

suz ma’rifatchiligi kabi eski illatlarni bartaraf etishda hamda kapitalistik munosabatlarning qiyinchiliksiz rivojlanishida yangi tuzum manfaatlarini himoya qilgan. shuning uchun u aqlni eski idealogiyaga qarshi hukmronligi to’g’risidagi g’oyani e’tirof etadi va rivojlantiradi. nemis jamiyatiga hamda nemis ijtimoiy fikrlariga xv asr oxirida bo’lib o’tgan frantsuz inqiloblari juda katta tasir ko’rsatgan. bu inqilob shu davrgacha bo’lib o’tgan inqiloblardan izchil va qat’iy farq qiladi. germaniyada falsafiy va ijtimoiy – siyosiy fikrlarning ma’lum darajada rivojlanishiga o’z ta’sirini ko’rsatdi. nemis klassik – falsafasida germaniyadagi o’tmish falsafiy fikrlar an’analariga nisbatan murosachilik munosabatda bo’lishda diniy nuqtai nazar ustun turadi. ularning ijtimoiy – siyosiy xulosalari o’zlari ilgari surgan “sof” fikrlash doirasidagi umumiy fikrlarga qarama – qarshi turar edi. lekin o’z pozitsiyalarida izchil bo’lmasdan nemis klassik falsafasi falsafiy fikrlar taraqqiyotida muhim qadam hisoblanadi. i. kant tarixiy – falsafiy qarashlari. kant ota tomonidan shotlandiyalik bo’lgan bo’lsa, ona tomonidan germaniyalik edi. onasining ismi reytir bo’lgan. onasi diniy ruhda tarbiyalanganligi uchun o’z farzandlari …

5 / 8

moddiy yordami bilan kant universitetning iloxiyot fakultetga o’qishga kiradi. onasining vasiyatiga binoan kant universitetning iloxiyot fakultetiga hujjatlarini topshiradi. kant talabalik yillarining daslabki vaqtlarida ilohiyotni havas bilan o’rgana boshlagan edi. lekin keyinchalik ovozli past bo’lganligi uchun qiroat bilan ilohiy duolarni o’qishga ko’zi etmagach, uni tark etadi. u boshqa fanlarga mer qo’yadi, uni shu yo’lga burib yuboradi. kant besh yil (1740-1745) davomida universitetda o’qib uni tugatadi. 1746 yili ogtasi vafot etadi. otasi vafotidan so’ng uning moddiy hayoti yanada og’irlashadi. baxtiga o’gay tog’asi qo’llab-quvvatlab turadi. uning birinchi risolasi “tabiatdagi jonli kuchlarning haqiqiy bahosi haqida fikrlar” tog’asining hisobiga chop etiladi. bu risolani u 23 yoshida yozgan edi. i.kantning falsafiy ijodi asosan ikki qismga bo’linadi. 1.tanqidiy davrdan ilgarigi (xviii asrning 70 yillariga qadar). 2.tanqidiy davri (xviii asrning 70 yillaridan ijodining oxirigacha). kuno fisher esa kantning falsafiy tizimi tarixini quyidagi davrlarga bo’ladi. 1) dastlabki davr (naturfalsafa davri).u vaqtda faylasuf ratsionalizm nuqtai – nazarida turgan. 2) empirizm …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 8 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "xviii – xix asr o'rtalarida tarix falsafasi"

xviii – xix asr o’rtalarida tarix falsafasi. reja 1. ilmiy tarixning boshlang’ich bosqichi. romantizm. 2. j. j. russoning ijtimoiy-siyosiy qarashlari. 3. i.g.gerder va uning “jahon tarixi falsafasi bo’yicha g’oyalari”. 4. nemis klassik falsafasining tarixiy – falsafiy g’oyalari i. kantning tarixiy – falsafiy qarashlari. 5. i.g.fixte. f.shiller. f.v.shelling. g.v.f.gegelning tarixiy falsafasi. 6. tarixiy fikrlashning turli xillari. idrokning tarixdagi o’rni. tarix negizi. tarixiy taraqqiyot va erkinlik. 7. insonning tarixdagi o’rni. t. karleyl – tarixda qahramonlarga sig’inish. 8. k.a.sen – simonning taraqqiyot nazariyasi. 9. tarixiy materializm. tarixning rivojlanishi tabiiy-tarixiy jarayon sifatida. iqtisodiy omilning tutgan o’rni. ishlab chiqarish kuchlari va ishlab chiqarish munosabatla...

Этот файл содержит 8 стр. в формате DOCX (27,3 КБ). Чтобы скачать "xviii – xix asr o'rtalarida tarix falsafasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: xviii – xix asr o'rtalarida tar… DOCX 8 стр. Бесплатная загрузка Telegram