tabiatdagi favquloddagi ofatlar

PPTX 58 стр. 23,8 МБ Бесплатная загрузка

58 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 23,8 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 58

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 58

мавзу: “ер силкиниши ва сурилиши, тупроқ, қор кўчкилари, сув тошқини, кучли шамоллар, қурғоқчилик ва сел ходисаси офатлари, келиб чиқиш сабаблари, хусусиятллари, олдини олиш чоратадбирлари. режа: 1. табиий фавқулодда вазиятларнинг таснифи. 2. геологик фавқулодда вазиятлар. 3. гидрометерологик фавқулодда вазиятла. 4. эпидемиологик, эпизоотик ва эпифитотик тусдаги фавқулодда вазиятлар. мавзу: “ер силкиниши ва сурилиши, тупроқ, қор кўчкилари, сув тошқини, кучли шамоллар, қурғоқчилик ва сел ходисаси офатлари, келиб чиқиш сабаблари, хусусиятллари, олдини олиш чоратадбирлари. режа: 1. табиий фавқулодда вазиятларнинг таснифи. 2. геологик фавқулодда вазиятлар. 3. гидрометерологик фавқулодда вазиятлар. 4. эпидемиологик, эпизоотик ва эпифитотик тусдаги фавқулодда вазиятлар. 1 табиий фавқулодда вазиятлар - табиатда юз берадиган фавқулоддаги ўзгариш бўлиб, у бирдан, тезликда инсонларнинг мўътадил яшаш, ишлаш шароитларининг бузилиши, одамларнинг ўлими ҳамда қишлоқ хўжалиги ҳайвонларининг, моддий бойликларнинг йўқ бўлиб кетиши билан тугайдиган ҳодисалардир. табиий офатларнинг турлари хилма-хил: ер силкиниши, сув тошқини, кучли шамол, ёнғин, қурғоқчилик, ер сурилиши ва бошқалар. бу хилдаги табиий офатлар бир-бирига боғлиқ ҳамда боғлиқ …

2 / 58

илади ер силкиниши юзага келиш сабабларига кўра қуйидаги гуруҳларга бўлинади: тектоник зилзилалар; вулқон зилзилалари; ағдарилиш, ўпирилиш зилзилалари; техноген (инсоннинг муҳандислик фаолияти билан боғлиқ) зилзилалар. юқорида қайд этилган ер силкиниши турлари ичида катта майдонга тарқаладигани ва энг кўп талофат келтирадигани тектоник ер силкинишидир. з и л з и л а зилзила - бу ернинг ички харакатлари натижасида унинг юзасида пайдо бўладиган тебранма ҳаракат. ер силкинишларининг пайдо бўлган жойи зилзила ўчоғи, унинг маркази эса гипоцентр дейилади. гипоцентрнинг ер юзидаги проекцияси эпицентр дейилади. гипоцентр ва эпицентр оралиғидаги масофа зилзиланинг чуқурлиги дейилади. одатда биринчи тебранишдан сўнг қайта зарбалар бўлиши муқаррар улар афтершок деб аталади. зилзила кучи икки хил ўлчов бирлигида ўлчанади: 1.балларда; 2.магнитудада. дунёнинг жуда кўп давлатларида ер силкиниш кучи 12 балли халқаро ўлчов бирлигида ўлчанади. мдх ҳудудининг 20 фоизга яқин ери сейсмоактив минтақа ҳисобланади, бундай ҳудудларга асосан тоғли ўлкалар, кавказ орти, шимолий кавказ, карпат бўйи, жанубий қрим, молдавия, приморье, сахалин, камчатка, курил ороллари, …

3 / 58

келтириб чиқаради. вулқон зилзилалари сўнмаган вулқонларнинг ҳаракати натижасида ҳам зилзила бўлиб туради. вулқон зилзилалари сўнмаган вулқонларнинг ҳаракати натижасида ҳам зилзила бўлиб туради. бундай зилзила фақат вулқонли ўлкаларга хос ва унинг кучи 5-6 баллдан ошмайди. ернинг чуқур қисмида ҳарорат катта бўлиши туфайли ҳосил бўлган магмалардан ажралиб чиқувчи газ ва буғни ер остидан даҳшатли куч билан отилиб чиқишидан кучли зилзила рўй беради. марказий осиёда ҳаракатдаги вулқонлар йўқ бўлганлиги учун бизнинг минтақада вулқон зилзилалари бўлмайди. ўпирилиш зилзилалари оҳактош қатламлари ер ости суви таъсиридан эриб катта-катта чуқур ғор ҳосил қилиши мумкин. карст рельефи кенг тарқалган ўлкаларда ёпиқ карстларнинг баъзилари жуда катта бўлиб, уларнинг тепа қисми оғирлик кучи таъсирида бўшлиққа ўпирилиб тушади. ўпирилган жойларда баъзан кўл ёки воронкасимон катта чуқурлик ҳосил бўлади. бунга помир тоғларидаги сарез кўлини мисол қилиб келтириш мумкин. ўпирилиш зарбаси натижасида ер ларзага келади. вулқон ер пўстидаги ёриқлар, каналлар орқали лава, иссиқ газ, сув буғлари ва жинс бўлакларини отилиб чиқиши билан боғлиқ …

4 / 58

акат қилишга тайёрлаш комплекс дастурини тасдиқлаш тўғрисида» ўзбекистон республикаси вазирлар маҳкамасининг 2011 йил 19 июль № 208-сонли қарори ўзбекистонда 1900-2006 йилларда содир бўлган кучли зилзилалар рўйхати ўзбекистонда 1900-2006 йилларда содир бўлган кучли зилзилалар рўйхати зилзилагача хавфсиз жойларни аниқланг сизни асраб қолиши мумкин бўлган жойлар: ванна хона, хоналарнинг ички бурчаклари, эшик кесакиси, мустаҳкам стол ости, кресло, диван, ёки кроват ёни. хавфли жойларни аниқланг хонадонигиз ичидаги хавфли жойлар: бинонинг ташқи девори, дераза ойналари, шифтдан оғир қандил, чироқ ёки бошқа нарсалар тушиши ўт чиқиши мумкин бўлган жойлар, зина поялар ва лифт сув озиқ овқат ва муҳим нарсалар заҳирасини яратинг, зилзиладан сўнг учрашув жойи ва бошқалар зилзила руй берганда - ваҳимага тушмасдан, ўзингизни осойишта тутинг ва бошқаларга ўрнак кўрсатинг; - агар бир қаватли бино ичида бўлсангиз зудлик билан ташқарига чиқинг; - кўп қаватли бинолардан ташқарига югуриб чиқишга интилманг. яхшиси зилзила тўхтагунча бино ичидаги хавфсиз жойни эгалланг; - кўп қаватли бинода зиналарга югуриб чиқманг, лифтга …

5 / 58

билан ташқарига чиқиб кетинг. яқинларингизга ѐрдам беринг, уларни тинчлантиришга ҳаракат қилинг. вайрона уюми остида қолган бўлсангиз тушкунликка тушманг, албатта сизни қутқаришади. ер кўчкиси ер кўчкиси ва ўпирилишлар (ер сурилиши) ер кўчкиси – намгарчилик туфайли оғирлик кучи таъсирида тоғ жинсларининг қиялик бўйлаб пастга томон силжиши. ўпирилиш – оғирлик кучи таъсири остида тоғ жинсларининг узилиб пастга отилиб тушиши. олдини олиш тадбирлари. кўчкига қарши тадбирларни белгилаш учун аввало кўчки ҳосил бўлишига қайси омил сабабчилигини аниқлаш лозим. кўчкининг олдини олиш учун ўйлаб топилган чора-тадбирларнинг энг дастлабкиларидан бири ѐмғир ва грунт сувларини оқизиб юборишдир. аҳолининг ҳаракати. хавф эҳтимоли мавжуд ерларда яшовчи аҳоли кўчки белгиларини, хабар бериш сигналлари ва хавфсиз жойга чиқиш йўналишларини билиши зарур. ер сурилишининг сабаблари ва талофатлари тоғ жинслари қатламларини қия сатҳ бўйлаб ўз оғирлиги, гидродинамик гидростатик сейсмик кучлар таъсирида сурилишига ер сурилиши дейилади. ер сурилишининг юзага келишига қуйидаги омиллар сабаб бўлади: -тоғ ѐн бағри этакларининг табиий ҳолатини оқар сувлар, сув омборлари таъсирида …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 58 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "tabiatdagi favquloddagi ofatlar"

мавзу: “ер силкиниши ва сурилиши, тупроқ, қор кўчкилари, сув тошқини, кучли шамоллар, қурғоқчилик ва сел ходисаси офатлари, келиб чиқиш сабаблари, хусусиятллари, олдини олиш чоратадбирлари. режа: 1. табиий фавқулодда вазиятларнинг таснифи. 2. геологик фавқулодда вазиятлар. 3. гидрометерологик фавқулодда вазиятла. 4. эпидемиологик, эпизоотик ва эпифитотик тусдаги фавқулодда вазиятлар. мавзу: “ер силкиниши ва сурилиши, тупроқ, қор кўчкилари, сув тошқини, кучли шамоллар, қурғоқчилик ва сел ходисаси офатлари, келиб чиқиш сабаблари, хусусиятллари, олдини олиш чоратадбирлари. режа: 1. табиий фавқулодда вазиятларнинг таснифи. 2. геологик фавқулодда вазиятлар. 3. гидрометерологик фавқулодда вазиятлар. 4. эпидемиологик, эпизоотик ва эпифитотик тусдаги фавқулодда вазиятлар. 1 табиий фавқулодда вазия...

Этот файл содержит 58 стр. в формате PPTX (23,8 МБ). Чтобы скачать "tabiatdagi favquloddagi ofatlar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: tabiatdagi favquloddagi ofatlar PPTX 58 стр. Бесплатная загрузка Telegram