xvii асрдан xix асрнинг ярмигача тарбия, мактаб ва педагогик фикрлар ривожи (муҳаммад содиқ қошғарий)

PPTX 22 pages 116.2 KB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 116.2 KB

File type PPTX

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

презентация powerpoint мавзу: xvii асрдан xix асрнинг ярмигача тарбия, мактаб ва педагогик фикрлар ривожи. мавзу режаси: муҳаммад содиқ қошғарийнинг педагогик қарашлари. adabiyotlar: k.hoshimov, s.nishonova, m.inomova, r.hasanov, pedagogika tarixi. o‘quv qo‘llanma . toshkent, 1996., 488 b (233-240 betlar) n.ataeva, f.rasulova, s.hasonov, umumiy pedagogika (pedagogika tarixi). o‘quv qo‘llanma –t.: “fan va texnologiyalar” 2011, 804 b. (502-512 betlar) company name www.themegallery.com муҳаммад содиқ қошғарий (1740-1843) муҳаммад содиқ қошғарий 1740 йилда қошғарда камбағал деҳқон оиласида туғилган ва 1843 йилда у шу ерда вафот этган олим ҳақида «одоб ас-солиҳин» асарининг ўзиёқ бизга уни машҳур педагог олим сифатида танитади. company name www.themegallery.com илмий мероси тазкираи хожагон (хожалар тазкираси) дур ал-музохир –(кўмакдошларнинг дурдонаси) зубдат ал-масойил- (масалаларнинг қаймоғи) одоб ас-солиҳин- (яхши кишилар одоби) эслаб қолинг муҳаммад содиқ қошғарий томонидан туркий тилда: 1) “одоб ас-солиҳин” (“яхши кишилар одоби”) 2)“зубдат ас-масойил” (“масалаларнинг қаймоғи”) номли асарлар яратилди. “одоб ас-солиҳин” асари 5 марта, 1889 ҳамда 1901 йилларда тошкент шаҳрида ва 1891, 1892 …

2 / 22

балки бутун дунёга ўт қўяди асарда комил инсон бўлиб етишишда кундалик ҳаёт ҳамда амалий турмушда ўзига хос аҳамият касб этувчи ботиний (ички) ва зоҳирий (ташқи) одоб-ахлоқ қоидалари:. эр-хотин муносабатлари зиёфат меҳмон кутиш йўл юриш ухлаш мулоқот рухсат сўраш саломлашиш овқатланиш суҳбат аҳлининг ўзини тутиши тозалик, озодалик сафарга чиқиш қоидалари биринчи боб саломлашиш, кўришиш, қўл олишиш ҳамда рухсат сўраш қоидалари тўғрисида маълумотлар беришга йўналтирилган бўлиб, мазкур боб тўрт фаслдан ташкил топган муҳаммад содиқ қошғарий ташриф буюрувчи кимса ўзининг келганлигидан хонадон соҳибларини огоҳ этиши (эшикни қоқиши ёки йўталиши), ушбу чорага нисбатан ичкаридан жавоб берилгач киришга рухсат сўраши, сўнгра ичкарига кириши кераклиги лозимлигини баён этади. иккинчи фаслда эса саломлашиш одобининг борасида фикр юритилади улуғ кичикка отлиқ пиёдага юрувчи ўлтиргувчига озчилик кўпчиликка хонага кириб келувчи, хона ичкарисида ўтирган кишиларга салом бергай иккинчи бобда ухламоқ, кийим кийиш, йўл юриш одоблари ҳақида фикр юритилади. ухлаш олдидан эшикларни маҳкамлаб ёпиш, идишларнинг оғзини беркитиш. ўрнидаги кўрпа-тўшакларни бир бора …

3 / 22

йўл юрганда атрофга алангламаслик. жамоат жойларида эса бошқаларга халал бермаслик, уларнинг ҳурматини сақлаш. ҳамроҳлар иштирокида йўл юрилаётган бўлса, уларнинг ёши, мавқеи, саломатлик даражасини инобатга олиш. йўлда таниш киши учраб қолса, у билан саломлашиб, тез ўтиб кетиш, агар зарур бўлса, йўл четига чиқиб сўзлашиш. йўлда оғиз суви ёки балғамни тупурса юзини беркитиш, уни ўнг томонга ёки олдига эмас, чап томонига ёки орқага ташлаш. муҳтожларга дуч келиб қолинса, уларга ёрдам бериш. кишиларга азият етказадиган нарсаларни йўлдан олиб ташлаш. мазлумларнинг ғам-андуҳларига шерик бўлиб, уларга ёрдам кўрсатиш. муносабат билдиринг учинчи бобда суҳбатлашиш одоби борасида сўз юритилади. ташкил этилаётган суҳбат (баҳс-мунозара)га таннинг тозалигига эришган, шунингдек, оғиз ва тишларни тозалаган ҳолда покиза либос билан ташриф буюриш. суҳбат аҳлининг бир-бирларига ҳурмат ва илтифот кўрсатишларига эришиш, улуғларга эътиборини қаратиш. ўтириш қоидаларига риоя этиш, аҳли суҳбат кирганда ва чиққанда ўриндан туриш ва улуғларни юқорига ўтказиш. беадаб сўзлар, ёмон ҳатти-ҳаракатлар ҳамда ноўрин жимликдан сақланиш. барчага яхши муомалада бўлиш, уларни иззат …

4 / 22

тойиба, хушомадгўйлик қилмаслик. давра иштирокчилари орасида бир-бири билан пинҳона ва бошқалар тушунмайдиган тилда пичирмаслик. эр ва хотин ўртасида ташкил этилувчи муносабатлар одоби уйланадиган йигит никоҳдан олдин ўзи уйланмоқчи бўлган қизни кўрмоғи, уйланадиган қизнинг бокира бўлиши, шунингдек, тўрт нарса: умрда, қоматда, молда ва насабда эрдан паст, уч нарса: ҳусну жамолда, ҳулқ (одоб)да ҳамда иффатда эрдан юқори бўлиши зарурлиги муаллиф томонидан алоҳида таъкидланади эр киши хотинига яхши муомала қилиш, уни беҳуда ғазаблантирмаслиги, олийжаноб бўлиши, алоҳида мурувват кўрсатиши, ҳавойи нафс балосидан сақланиши, агар аёл жабр ва ситам кўрсатса, унга аввал насиҳат қилиб, хатти-ҳаракатларининг ножоизлигини тушунтириши. хотин эрининг рухсатисиз ҳеч жойга бормаслиги ва ҳеч кимни уйига келтирмаслиги. эрининг мол-дунёсини сарф этмаслиги, ўз зиммасидаги масъулиятларни оқилона бажариши. эри хурсанд бўлса - хурсанд, ғамгин бўлса - ғамгин бўлиши, эрининг топиш-тутишига қаноат қилиши. эр вафот этганда мотам тутиб, марҳумнинг руҳини пок сақлаши ва ҳоказолар меҳмондорчилик одоби юзасидан қуйидаги фикрлар ифода этилади. меҳмондорчиликда: кишининг бойлиги, мавқеи ёки мансабига …

5 / 22

штириб юбормаслик, яъни, балиқни сут билан, сутни нордон мева ёки таом билан, сутни тухум билан, қовурилган гўштни қайнатилган гўшт билан, қотган гўштни янги гўшт билан, иссиқ таом ёки ичимликни совуқ таом ёки ичимлик билан, ични қотирувчи таом ёки меваларни ични сурувчи таом ёки мевалар билан бирга истеъмол қилиш соғликка зиён этказувчи ҳолатлар эканлиги алоҳида уқтириб ўтилади. таомни ўтирган ҳолда ейиш мақсадга мувофиқ эканлигига эътиборни қаратади. бу борадаги одоб қоидалари сирасига қуйидаги ҳолатлар қам киришига: алоҳида урғу беради: катта ёшли кишилар таомга қўл урмагунларича, таомга қўл узатмаслик, таом истеъмол қилишда озодаликка қатъий риоя этиш, шунингдек, унинг турига кўра қулай идишлардан фойдаланиш меваларни кўзга суриб (бизнинг фикримизча, мазкур ҳаракат муайян мева пишиб етиладиган мавсум (давр)га етиб келинганлик, яна бир йил соғ-саломатликда умр кечирганлик учун шукуроналик белгиси сифатида адо этилади), кейин ейиш, таомни истеъмол қилишдан аввал ва кейин қўл ювиш, ювилган қўлнинг сувини силқитмаслик, қўлни тоза сочиққа артиш, таомдан сўнг соҳиби хонадон шарафига …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xvii асрдан xix асрнинг ярмигача тарбия, мактаб ва педагогик фикрлар ривожи (муҳаммад содиқ қошғарий)"

презентация powerpoint мавзу: xvii асрдан xix асрнинг ярмигача тарбия, мактаб ва педагогик фикрлар ривожи. мавзу режаси: муҳаммад содиқ қошғарийнинг педагогик қарашлари. adabiyotlar: k.hoshimov, s.nishonova, m.inomova, r.hasanov, pedagogika tarixi. o‘quv qo‘llanma . toshkent, 1996., 488 b (233-240 betlar) n.ataeva, f.rasulova, s.hasonov, umumiy pedagogika (pedagogika tarixi). o‘quv qo‘llanma –t.: “fan va texnologiyalar” 2011, 804 b. (502-512 betlar) company name www.themegallery.com муҳаммад содиқ қошғарий (1740-1843) муҳаммад содиқ қошғарий 1740 йилда қошғарда камбағал деҳқон оиласида туғилган ва 1843 йилда у шу ерда вафот этган олим ҳақида «одоб ас-солиҳин» асарининг ўзиёқ бизга уни машҳур педагог олим сифатида танитади. company name www.themegallery.com илмий мероси тазкираи хожагон (хо...

This file contains 22 pages in PPTX format (116.2 KB). To download "xvii асрдан xix асрнинг ярмигача тарбия, мактаб ва педагогик фикрлар ривожи (муҳаммад содиқ қошғарий)", click the Telegram button on the left.

Tags: xvii асрдан xix асрнинг ярмигач… PPTX 22 pages Free download Telegram