amazoniya tabiatining asosiy xususiyatlari va ekologik muammolari

DOCX 512,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1697369148.docx amazoniya tabiatining asosiy xususiyatlari va ekologik muammolari amazoniya tabiatining asosiy xususiyatlari va ekologik muammolari reja: 1. amazoniya tabiati. 2. amazoniya tabiatining asosiy xususiyatlari. 3. amazoniya tabiatining ekologik muammolari. amazonka o’rmonlari janubiy amerikada va 5.500.000 kvadrat kilometr o’simlik maydoniga ega. amazonka havzasi o’rmonlar joylashgan bo’lib, biroz kattaroq bo’lib, 7 million kvadrat kilometrdan ko’proqni tashkil qiladi. havza - bu amazonka daryosiga quyiladigan maydon, ya’ni havzadagi suv oxir-oqibat amazon daryosiga kiradi. o’rmon qoplami juda katta bo’lganligi sababli, amazon yomg’ir o’rmonlari janubiy amerikaning to’qqiz mamlakatini qamrab oladi. bularga 60% o’rmon o’rmonlari bilan braziliya, 13% o’rmon bilan peru, 10% bilan kolumbiya va qolgan 17% venesuela, ekvador, boliviya, gayana, surinam va frantsiya gviana g’arbiy frantsiya xududi. u saraton tropikasi va uloq tropikasi ekvatori o’rtasida joylashgan bo’lib, ular orasidan xayoliy chiziq o’tib, uni "tropik" yomg’ir o’rmoniga aylantiradi. ikkala xayoliy chiziqlar orasidagi maydon tropiklar deb ataladi, shuning uchun tropik o’rmon deb nomlanadi. amazon tropik o’rmonlarining iqlimi yomg’ir …

am. o’rmonning katta soyaboni tufayli 390 milliarddan ortiq daraxtlar, havo bo’g’iq va namlikni his qiladi, bu esa o’rmonga kirib borishni biroz qiyinlashtiradi. amazon tropik o’rmonlarining ekotizimlari amazon tropik o’rmoni dunyodagi eng katta ekotizimga ega. ushbu ekotizim minglab kilometrlarga cho’zilgan va ekotizimning asosiy bazasi bo’lgan buyuk amazon daryosi tomonidan oziqlanadi. havzadagi o’rtacha harorat 26 daraja, namlik va yog’ingarchilik etarli, bu ekotizimga bevosita ta’sir qiladi. ushbu issiq va nam iqlim har xil turdagi o’simlik va hayvonlarning mavjud bo’lishiga ta’sir ko’rsatdi, o’rmonlar flora va faunaning eng ko’p sonli turlarini, shu jumladan, yo’qolib ketish xavfi ostida bo’lgan turlarini yaratdi. bundan tashqari, bu erda nafaqat yovvoyi hayvonlar, balki o’rmonda yashovchi aborigenlar ham yashaydi. o’rmon ekotizimi shunchalik kattaki, u butun sayyora atmosferasida uglerod miqdorini boshqarishga yordam beradi. bu butun dunyo bo’ylab yoqilg’i sarfidan yillik uglerod chiqindilarining o’n baravaridan ko’prog’ini o’zlashtira oladigan amazon havzasi bilan bog’liq. yana nima, o’rmon har xil tuproq turlarini barqarorlashtiradi va shu bilan …

’ra, dunyodagi o’rmon qoplamining taxminan 50% yo’q qilindi. amazonning bu tarzda ta’sirlanishining asosiy sabablari - bu aholi punktlari va qishloq xo’jaligini ekspluatatsiya qilish uchun er izlash. har qanday suv havzasi atrofidagi er har doim qishloq xo’jaligi uchun mos keladi, chunki u ozuqaviy tarkibiga va tuproq unumdorligiga ega. xuddi shu tarzda, o’rmon qoplamining mavjudligi gumus va suvni ushlab turish nuqtai nazaridan tuproqning sifatini yaxshilaydi, chunki tuproq eroziyasi ehtimolini qoldirmaydi. o’rmon tubi serhosil va to’xtatuvchi ta’sirga ega. amazonda tuproq unumdorligi qisqa vaqt ichida osongina tugaydi va dalada ishlov berish juda qiyin. buning sababi shundaki, qumli tuproq ingichka va shuning uchun qishloq xo’jaligi uchun mos emas. shu sababli, dehqonlar juda yaxshi hosil olish uchun o’rmonda yangi joylarni izlashni davom ettirmoqdalar, bu esa o’rmonlarni yo’q qilish va degradatsiyaga olib keladi. shu sababli, amazon yomg’ir o’rmonlari boshqa o’rmonlarga qaraganda ikki baravar ko’p o’rmonlarni kesishga duch keladi. umid qilamanki, ushbu ma’lumotlar bilan siz amazon yomg’ir o’rmonlari, …

etarlicha resurs yo’qligi haqidagi bayonotlariga mutlaqo teskari. amazonka o’rmonlarining 60 foiz maydoni braziliyada, 13 foizi peruda, 10 foizi kolumbiyada, qolgan qismi janubiy amerikaning qo’shni mamlakatlarida joylashgan. tropik o’rmonlardagi yong’indan ko’tarilayotgan tutun. braziliya, para shtati, 2019-yil 23-avgust. foto: leta amazoniya o’rmonlari oavda ko’pincha “sayyoraning o’pkasi” deb ta’riflanadi, chunki, ta’kidlashlaricha, fotosintez jarayonida ushbu o’rmonlar sayyoradagi kislorodning 20 foizga yaqinini ishlab chiqaradi — ayni vaqtda, qayd etish joiz, iqlim o’zgarishi bo’yicha mutaxassis jonatan folining ta’kidlashicha, amalda amazoniya o’rmonlari sayyoradagi kislorodning 5 foizini ishlab chiqaradi, xolos. shunga qaramay, folining so’zlariga ko’ra, yerdagi bioxilmaxillikning yarmigacha bo’lgan qismi tropik o’rmonlarda, sezilarli darajada katta qismi esa aynan amazoniyada joylashgan, shu bois yong’inlar bilan bog’liq xavflarni e’tiborsiz qoldirib bo’lmaydi. bu o’rmonlar atmosferadagi karbonat angidrid gazining 25 foizgacha bo’lgan qismini yutadi, deb hisoblaniladi. ekologlarning hisob-kitobiga ko’ra, yil boshidan beri yong’inlar soni 2018-yilning mos davriga nisbatan 82 foizga va so’nggi sakkiz yildagi o’rtacha ko’rsatkichlarga nisbatan 35 foizga ko’paygan. bunda gap …

arning ishonch bilan ta’kidlashicha, o’rmon yong’inlari tabiiy sabablarga ko’ra yuz beradigan boshqa ba’zi ekotizimlardan farqli o’laroq, amazonka o’rmonlaridagi yong’inlarning yagona sababi — odamlarning harakatlaridir. bunda gap, eng avvalo, o’rmonlarning xo’jalik maqsadlarida yoqilishidir — oqibatda ular boshqarib bo’lmaydigan yong’inlarga aylanib ketadi. amerikaning vox nashri yozishicha, “braziliyadagilarning ko’pchiligi amazoniya falokati bu qadar katta ko’lamga chiqib ketishida aniq bir insonni — jair bolsonaruni ayblaydi”. bolsonaruni “tropiklardan chiqqan tramp” deb atashadi. u ekologiya uchun xarajatlarni qisqartirib, nntlarni o’t qo’yishlarda ayblamoqda bolsonaru 2018-yil oktabridagi prezident saylovida g’alaba qozongan. uni o’ng kayfiyatdagi populistik nuqtai nazarlari sabab “tropiklardan chiqqan tramp” deb atashadi. xususan, u amerika prezidenti kabi iqlim o’zgarishiga qarshi kurashga shubha bilan qaraydi va buni so’l lobbichilarning siyosiy tashviqoti deb hisoblaydi. the new york times’ning yozishicha, braziliya hukumati ko’p yillar davomida ushbu mamlakatning amazoniya o’rmonlari, o’z-o’zidan, butun sayyoraning himoyachisi degan imidjni yaratishga urinib kelgan. atrof-muhit muhofazasi bilan band tuzilmalarning byudjeti oshirilgan, qo’riqlanadigan tabiiy hududlardan xo’jalik maqsadlarida …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "amazoniya tabiatining asosiy xususiyatlari va ekologik muammolari"

1697369148.docx amazoniya tabiatining asosiy xususiyatlari va ekologik muammolari amazoniya tabiatining asosiy xususiyatlari va ekologik muammolari reja: 1. amazoniya tabiati. 2. amazoniya tabiatining asosiy xususiyatlari. 3. amazoniya tabiatining ekologik muammolari. amazonka o’rmonlari janubiy amerikada va 5.500.000 kvadrat kilometr o’simlik maydoniga ega. amazonka havzasi o’rmonlar joylashgan bo’lib, biroz kattaroq bo’lib, 7 million kvadrat kilometrdan ko’proqni tashkil qiladi. havza - bu amazonka daryosiga quyiladigan maydon, ya’ni havzadagi suv oxir-oqibat amazon daryosiga kiradi. o’rmon qoplami juda katta bo’lganligi sababli, amazon yomg’ir o’rmonlari janubiy amerikaning to’qqiz mamlakatini qamrab oladi. bularga 60% o’rmon o’rmonlari bilan braziliya, 13% o’rmon bilan peru, 10% bilan ...

Формат DOCX, 512,5 КБ. Чтобы скачать "amazoniya tabiatining asosiy xususiyatlari va ekologik muammolari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: amazoniya tabiatining asosiy xu… DOCX Бесплатная загрузка Telegram