atrof-muhitning ekologik muammolari

DOC 91,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1708371414.doc atrof-muhitning ekologik muammolari reja: 1. atmosferada kechadigan fizik-kimyoviy jarayonlar. 2. ozon qavatining yemirilishi. 3. cho`llanish va sho`rlanish ekologik muommolari. dunyo miqyosida turli mintaqalarda turlicha ekologik muommolar mavjud. ekolog olimlar dunyo miqyosida 10 ta global ekologik muammolarni eng asosiy muammolar sifatida ko'rsatishadi. bular: 1. global isish. eng jiddiy tahdid muzliklarning faol erishi, arktik muzning ingichka bo'lishiga olib keladigan iqlimning global isishi hisoblanadi. natijada, arktik hayvonlarning, qushlarning va o'simliklarning ko'plab turlari yo'qolib ketish arafasida. past va yuqori kenglikdagi yomg'ir ko'p yog'adi, tropik va subtropik joylarda yog`ingarchiliklar kam. ekotizimlardagi muvozanat buziladi, butun dunyoda tez-tez suv toshqini, qurg'oqchilik va bo'ronlar bor. 2018 yilda amerikalik olimlar global iqlim o'zgarishi bilan o'z joniga qasd qilish sonining keskin o'sishi bilan bevosita bog'liqligini isbotladilar. buni faqat bitta usulda oldini olish mumkin: atmosferaga issiqxona gazlari va karbonat angidrid chiqindilarini keskin kamaytirish. 2. ozon qatlamining buzilishi. insoniyat oldida turgan yana bir muammo ozon qatlaminining yemrilishidir. yer yuzasidan 20-25 km …
2
larni hal qilish ustida ishlamoqda. hozirgi vaqtda tinch okeani, atlantika va hind okeanlarining suvlarida suzib yuradigan, katta xavf tug'diradigan beshta katta axlat orollari topilgan. ba'zi hayvonlar va baliqlar fitoplankton uchun plastic mikropartikulalarni olib, ularni noto'g'ri ovqatlantiradilar. dengiz qushlarining jo'jalari yorqin ranglarning katta plastik qismlarini jalb qiladi, yosh qushlar ularni yutib yuboradi, og'riqli o'limga mahkum etadi. hozirgi vaqtda bu vaziyatdan chiqishning samarali usullari topilmadi. biroq, ekspertlar doimiy ravishda yangi tushunchalar va g'oyalarni taklif etib kelishmoqda. 4. havoning ifloslanishi. megalopolis aholisini havo ifloslanishi muammosi o'ylantirib kelmoqda. katta miqdordagi gaz, korxona chiqindilari shaharlarni qalin qatlamda o'rab oladi, buninig natijasida ba'zan nafas olish mumkin emas. shuning uchun kattalar va bolalarda ko'plab sog'liq bilan bo'gliq muammolar mavjudi. avtomobil transportini kamaytirish, sanoat korxonalarida ko'p bosqichli tozalash tizimlaridan foydalanish, shuningdek, energiya tejaydigan texnologiyalarni keng qollash orqali havoni tozalash mumkin. 5. ichimlik suvining yetishmasligi. qurg'oqchil hududlarning aholisi ichimlik suvining yetishmasligidan keskin aziyat chekmoqda. suv manbalari tufayli cheksiz epidemiyalar, …
3
ollanish. global iqlim o'zgarishi, o'rmonlarni kesish, toza suv tanqisligi, unumdor yerlardan intensiv foydalanish natijasida ularning kamayishi va cho'llarga aylanishi kuzatiladi. natijada ochlik xavfi mavjud va suv yetishmovchiligi yuqumli kasalliklarning o'sishida namoyon bo'ladi. odamlar ijtimoiy mojarolar va epidemiyalarning tarqalishiga olib keladigan yanada farovon hududlarga ko'chib o'tishga majbur. 8. bioxilma xillikni kamayishi. bir turning yo`qilishi ekosistemadagi muvozanatni buzilishiga olib keladi. misol sifatida, o'tgan asrning 50-yillarining oxirida xitoyda chumchuqlar yo'q qilinganligini keltirish mumkin. natijada ekologik muvozanat buzilgan va ko'payib ketgan hasharotlar nafaqat ekinlarni, balki daraxtlardagi barglarni ham yo'q qilgan. bu mamlakatda keng ko'lamli ochlik va 30 milliondan ortiq odamning o'limiga olib kelgan. turlarning yo'qolishi va yangi paydo bo'lishi jarayoni doimo tabiatda davom etmoqda. biroq, inson ishtirokida turlarning xilma-xilligini kamaytirish fojiali darajada sodir bo'ladi. 17 asrning boshidan buyon sayyorada 800 dan ortiq o'simlik va hayvon turlari g'oyib bo'ldi. 9. tabiiy resurslarning kamayishi. tabiiy resurslarni yo'qolish ham asosiy muammolardan biridir. sanoatning jadal rivojlanishi tabiiy resurslar …
4
ishi mumkin ekanligini namoyon bo`ladi. quyida ba`zi ekologik muomolar haqida ma`lumotlar berilmoqda. atmosferada kechadigan fizik-kimyoviy jarayonlar. «issiqxona effekti» hodisasi. issiqxona effekti gazlari to'planishi bilan atmosferaning pastki qatlamlarini isitish tufayli yer yuzasining haroratining oshishi hisoblanadi. natijada, havo harorati bo'lishi kerak bo'lganidan yuqoriroq bo'ladi va global isish kabi qaytarilmas oqibatlarga olib keladi. bir necha asrlar ilgari bu ekologik muammolar mavjud bo`lgan, lekin hozirgi darajaday muhim bo`lmagan. texnologiyaning rivojlanishi bilan atmosferada issiqxona ta'sirini ta'minlaydigan manbalar soni yildan-yilga oshib bormoqda. ―issiqxona effekti‖ ning sabablari: 1. sanoatda yonuvchan foydali qazilmalardan foydalanish-ko'mir – neft, tabiiy gaz, atmosferaga katta miqdorda karbonat angidrid va boshqa zararli moddalar chiqarilganda; 2. transport-avtomobillar va yuk mashinalari havoni ifloslantiradigan va issiqxona effektini kuchaytiradigan gazlarini chiqaradi; 3. karbonat angidridni yutadigan va kislorod chiqaradigan o'rmonlarni kesish va sayyoradagi har bir daraxtning yo'q qilinishi bilan havoda co2 miqdori oshadi; 4. o'rmon yong'inlari sayyoradagi o'simliklarni yo'q qilishning yana bir manbai; 5. aholining o'sishi oziq-ovqat, kiyim-kechak, uy-joy …
5
arning konsentratsiyasi havo tarkibida oshib borsa, shunga monand ravishda harorat balansi ham o'zgarib, yer yuzasining isishi sodir bo'ladi. «issiqxona effekti»ni hosil qiluvchi gazlardan 3 tasi, ya`ni uglerod qo'sh oksidi, metan va suv bug'lari eng ko`p ahamiyat kasb etadi. chunki, aynan ularning konsentratsiyalari biosferaga antropogen ta`sirlar natijasida tez oshib boradi. issiqlik nurlarining «soya solish» xususiyati metan va ayniqsa, azot gemoksidi molekulalarida yuqori, ammo uglerod qo'sh oksidi molekulasida bu xususiyat nisbatan past. uglerod qo'sh oksidi atmosferaga organik yonilg'ilarni -neft, gaz, ko`mir, o'tin boshqa yonilg'ilarning yonishi hamda organizmlarning nafas olishi hisobiga chiqariladi. bunday mikrogazlar oqimi bo'lib dunyo okeanlari ham xizmat qiladi. dunyo okeanlari suvining tubida yotqiziqlar ko`rinishida to'planadigan karbonatlar shular jumlasidandir. uglerod qo'sh oksidining katta qismi fotosintez jaiayonida hosil bo'ladi va yangi hosil bo'lgan organik birikmalar tarkibiga kirib birikadi. issiqxona effekti natijalari: 1. yog'ingarchilik miqdorining kamaytirishi yoki ko'paytirishi kuzatiladi. bir qator iqlim zonalarida og'ingarchilik juda kam bo'ladi, boshqa mintaqalar esa doimiy bo'ron va …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "atrof-muhitning ekologik muammolari"

1708371414.doc atrof-muhitning ekologik muammolari reja: 1. atmosferada kechadigan fizik-kimyoviy jarayonlar. 2. ozon qavatining yemirilishi. 3. cho`llanish va sho`rlanish ekologik muommolari. dunyo miqyosida turli mintaqalarda turlicha ekologik muommolar mavjud. ekolog olimlar dunyo miqyosida 10 ta global ekologik muammolarni eng asosiy muammolar sifatida ko'rsatishadi. bular: 1. global isish. eng jiddiy tahdid muzliklarning faol erishi, arktik muzning ingichka bo'lishiga olib keladigan iqlimning global isishi hisoblanadi. natijada, arktik hayvonlarning, qushlarning va o'simliklarning ko'plab turlari yo'qolib ketish arafasida. past va yuqori kenglikdagi yomg'ir ko'p yog'adi, tropik va subtropik joylarda yog`ingarchiliklar kam. ekotizimlardagi muvozanat buziladi, butun dunyoda tez-tez suv ...

Формат DOC, 91,0 КБ. Чтобы скачать "atrof-muhitning ekologik muammolari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: atrof-muhitning ekologik muammo… DOC Бесплатная загрузка Telegram