dorilarning o‘zaro ta’sir xususiyatlari

PPTX 14 pages 52.8 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 52.8 KB

File type PPTX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

презентация powerpoint mavzu: dorilarning o’zaro ta’sir xususiyatlari. dorilarning quyidagi o‘zaro ta’siri farqlanadi: dorilar yuborilganga qadar shpritsdagi yoki tomizgichlardagi o‘zaro ta’siri farmatsevtik ta’siri; dorilar yuborilgandan so‘ng organizmdagi harakati vaqtidagi (so‘rilishi, biotransformatsiyasi, oqsil bilan bog‘lanishi, tarqalishi) o‘zaro ta’siri — farmakokinetik ta’siri; — dorilarning retseptor qurshshalari bilan bog‘lanish jarayoni davomidagi o‘zaro ta’siri (retseptor qurilmalari uchun raqobatda bo‘lishi) va neyromediatorlarga ta’siri, retseptor qurilmalarining doriga sezuvchanligining o‘zgarishi — farmakodinamik ta’siri deyiladi. dorilarning farmatsevtik o‘zaro ta’siri bir biriga zid bo‘lgan dorilar (masalan, ishqor va kislotalar, boshlovchi moddalar va yurak glikozidlari, alkaloidlar va ishqorlar)ni qo‘shib ishlatilganda o‘zaro fizik va kimyoviy reaksiyaga kirishib, birbirining farmakologik ta’sirini yo‘qotadi.buning natijasida dori cho‘kmaga tushib qolishi, eruvchanligi, ranggi, hidi, eng muhimi uning farmakodinamik samaradorligi o‘zgarishi mumkin. ko‘proq zid hodisalar miksturalar, poroshok (kukun)lar, venaga yuboriladigan eritmalar tayyorlash jarayonida uchrashi mumkin.farmatsevtik zid hodisalar dorilarning oshqozonichak tizilmasidan so‘rilishi buzilishiga sababchi bo‘lishi mumkin. masalan, gidroxlorid va magniy trisilikat (almagel), digoksin, aminazinning so‘rilishini buzishi mumkin. xolestiramin ta’sirida …

2 / 14

‘zaro ta’siri oshkozonichak tizilmasining hamma qismlarida yuz berishi mumkin. klinik nuqtai nazardan dorilarning so‘rilish tezligi va to‘liqligining o‘zgarishi ahamiyatga ega. oshqozon va ichak muhitining o‘zgarishi dorilar molekulasining ionlanish qobiliyatini, ularning moylarda eruvchanligini o‘zgartirib, so‘rilishni buzishi mumkin. shu sababli antatsid moddalar, oshqozon shirasi rn ini ko‘paytirib, kislotali muhitga (antikoagulyantlar, ba’zi bir sulfanilamidlar, salitsilatlar, butadion) ega bo‘lgan dori moddalarining ionlanishini ko‘paytirib, ularning so‘rilishini kamaytiradi. bundan tashqari, antatsidlar oshqozon motorikasini susaytiradi, ko‘p dorilar bilan birikma hosil qilib, ularning so‘rilishini buzadi, ya’ni boshqa dorilar bilan o‘zaro ta’sirini oldindan aytish mushkul masala bo‘lib qoladi. tarqalish fazasida dorilarning o‘zaro ta’siri a’zo va to‘qimalar qon aylanishiga ta’sir qiladigan dori moddalari birga ishlatilayotgan dorilarning tarqalishiga ta’sir qilishi mumkin. masalan, yurak yetishmovchiligi bor bemorlarda buyraklar qon aylanishi kamayishi va buyrak koptokchalari filtratsiyasi buzilganligi sababli siydik haydovchi moddalarning ta’siri ancha sust kechadi. bemorlarga kiritilgan qon tomirlarini kengaytiruvchi va yurak qisqarish qobiliyatini oshiruvchi dorilar diuretiklar ta’sirini kuchaytiradi. qonning reologik xususiyatlarini yaxshilovchi …

3 / 14

$oterapevtik samarasini va salbiy ta’sirini kuchaytirishi mumkin. yuqoridagi qonuniyat qon plazmasi oqsili bilan 85 foizdan ko‘p bog‘langan dorilar uchun (masalan, oqsil bilan bog‘langan digitoksinning 98 foizdan 96 foizga kamayishi uning qondagi sof holdagi miqdorini 2 martaga oshyradi), bu esa bemor uchun xavflidir. bu hodisa digitoksin bilan klofibrat bir vaqtda ishlatilganda kuzatilishi mumkin. salitsilatlar, butadion, klofibrat bilvosita ta’sir qiluvchi konni suyultiruvchi moddalarni ko‘paytiradi, bular o‘z navbatida lidokain, propranalol, xinidin, veropamil, digitoksinni oqsildan siqib chiqaradi. dori moddalarning biotransformatsiya jarayonidagi o‘zaro ta’siri dorilar biotransformatsiyasi asosai jigarda mikrosomal fermentlar ta’sirida kechadi, ko‘p dorilar bu jarayonni tezlashtirishi yoki sekinlashtirishi aniqlangan. \ bu jarayonni tezlashtiruvchi dorilarni induktorlar (barbituratlar, ddt, geksaxloran, alkogol, kofe), o‘z metabolizmini kuchaytiruvchilarni (fenobarbital, butadion, nitratlar) autoinduktorlar deb yuritiladi. induktorlar bilan birga yuborilayotgan dorilar miqdorini ko‘paytirish kerak (masalan, bilvosita antikoagulyantlar). induktorlarni kiritish to‘xtatilganda u bilan yuboriladigan dori miqdorini kamaytirish tavsiya qilinadi, aks holda dorining salbiy ta’siri kuzatilishi mumkin dorilarniig chiqib ketish davrida o‘zaro ta’siri …$

4 / 14

li chiqishini sezilarli o‘zgartirishi mumkin. siydik ishqoriy muhitida «kislotali» xossaga ega bo‘lgan dorilar (butadion, barbituratlar, sulfanilamidlar, salitsilat kislota) klirensini oshiradi. aksincha, kodein, morfin, novokainning buyraklar orqali chiqishi siydikning kislotali muhitida ko‘payadi. bu hodisa, masalan, barbituratlardan zaharlanganda yoki dorilarning salbiy ta’sirining oldini olish maqsadida (masalan, sulfanilamidlarni ishqoriy muhitli suyuqliklar bilan tavsiya etish) ishlatiladi nefrondagi sekretsiya yordamida chiqib ketishga raqobat natijasida ba’zi dorilarning buyrak klirensini kamaytirib, ularning organizmdagi miqdori ko‘payishiga olib keladi. shu yo‘l bilan digoksin sekretsiyasispironolakton, penitsillinlar, indometatsin, butadion, aspirin ajralib chiqishiga ta’sir qiladi, ya’ni ularning to‘planishiga olib keladi. furosemid — aminoglikozidlar, ampitsillin va sefalosporinlarning to‘planishiga va ularning salbiy ta’siriga sabab bo‘ladi [ularning sekretsiyasini bloklash (to‘xtatish) natijasida]. xinidin digoksinning ajralib chiqishini kamaytirishi natijasida uning qondagi miqdorini 2 marta oshirishi mumkin. glykokbrtykoydlar — salysylat syokretsiyasymy tyozlashtiradi, glyukokortikoidlarni t}gxtatish salitsilatlardan zaharlanishga olib kelishi mumkin. farmatsevtik dori vositalarining o'zaro ta'siri - bu dorilar tanaga kiritilishidan oldin sodir bo'ladigan dorilar ta'siridir. boshqa yo'l bilan aytishimiz …

5 / 14

faol va yordamchi moddalarning harorat, yorug'lik, namlik va boshqalar ta'sirida fizik -kimyoviy ta'sir o'tkazishiga olib kelishi mumkin; - har xil dorilarni bitta shpritsda birlashtirish; - beqaror infuzion eritmalar (masalan, ishqoriy eritmadagi penitsillin yoki uzoq vaqt davomida yorug'lik va havo ta'sirida bo'lgan eritmadagi adrenalin); - shisha, shprits va infuzion tizim ishlab chiqarilgan plastmassa yuzasida moddaning adsorbsiyasi. farmatsevtik ta'sir o'tkazish natijasida cho'kma paydo bo'lishi mumkin, eruvchanligi, rangi, hidi, shuningdek, dorilarning asosiy farmakologik xususiyatlari o'zgarishi mumkin.ko'pincha, farmatsevtik ta'sir o'tkazish natijasida dorilar bir-biriga mos kelmasligi mumkin e’tiboringiz uchun raxmat. /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "dorilarning o‘zaro ta’sir xususiyatlari"

презентация powerpoint mavzu: dorilarning o’zaro ta’sir xususiyatlari. dorilarning quyidagi o‘zaro ta’siri farqlanadi: dorilar yuborilganga qadar shpritsdagi yoki tomizgichlardagi o‘zaro ta’siri farmatsevtik ta’siri; dorilar yuborilgandan so‘ng organizmdagi harakati vaqtidagi (so‘rilishi, biotransformatsiyasi, oqsil bilan bog‘lanishi, tarqalishi) o‘zaro ta’siri — farmakokinetik ta’siri; — dorilarning retseptor qurshshalari bilan bog‘lanish jarayoni davomidagi o‘zaro ta’siri (retseptor qurilmalari uchun raqobatda bo‘lishi) va neyromediatorlarga ta’siri, retseptor qurilmalarining doriga sezuvchanligining o‘zgarishi — farmakodinamik ta’siri deyiladi. dorilarning farmatsevtik o‘zaro ta’siri bir biriga zid bo‘lgan dorilar (masalan, ishqor va kislotalar, boshlovchi moddalar va yurak glikozidlari...

This file contains 14 pages in PPTX format (52.8 KB). To download "dorilarning o‘zaro ta’sir xususiyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: dorilarning o‘zaro ta’sir xusus… PPTX 14 pages Free download Telegram