bolalar nutqini o‘stirish

DOCX 18 pages 37.6 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 37.6 KB

File type DOCX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

bolalar nutqini o‘stirish 1. uy sahifam 2. mening kurslarim 3. bolalar nutqini o‘stirish 4. bolalar nutqini rivojlantirish metodikasi fanining tashkil topishi va rivojlanishi. maktabgacha yoshdagi bolalar nutqini rivojlantirishning ilmiy-pedagogik shart-sharoitlari.abgacha kichik yoshdagi bolalar nutqini o`stirish vazifalari 5. maktabgacha kichik yoshdagi bolalar nutqini o`stirish vazifalari maktabgacha kichik yoshdagi bolalar nutqini o`stirish vazifalari reja: 1. kichik yoshdagi bolalar nutqini o‘stirish vazifalari. 2. kichik yoshdagi bolalar nutgini o‘stirishning metodik masalalari. 3. kichik yoshdagi bolalar uchun mashg’ulotlar ishlanmasi. 4. bolaning har bir yosh bosqichida nutqning tovush madaniyatini tarbiyalash. tayanch tushunchalar: psixolingvistik adabiyotlar, yarim tillilik, ijtimoiy kutish, kommunikativ yo‘naltirilganlik, ijtimoiy vaziyat, emotsional kechinmalar, ermak o‘yinlar, diksiya, emotsional ekspressiya, empatiya 1. kichik yoshdagi bolalar nutqini o‘stirish vazifalari. uch-besh yoshli bolalarda kattalarning mehriga, ularning tushunishiga va u bilan muloqot qilishiga ehtiyoj saqlanib qoladi. kattalarga nisbatan ishonchga asoslangan muloqot va uning emotsional ahvolini (quvonch, zavq-shavq, qayg’u, xotirjamlik, jahldorlik va h.k.) his qilishga, kayfiyat o‘zgarganligi sabablarini tushunishga qodirlik rivojlanadi. …

2 / 18

ba’zi bolalar indamas, hurkak, arzimagan narsaga ham yig’lab yuboruvchi bo‘lib qoladilar; boshqalari esa – negativizm, tajovuzni namoyon qilishadi. bola hayotining to‘rtinchi yilida tengdoshi uning uchun eng avvalo, birgalikdagi amaliy faoliyat (rasm chizish, narsa yasash, tuzish va h.k.) ishtirokchisi, o‘yindagi sherik sifatida qolaveradi. bola tengdoshiga eng oddiy talablar, iltimoslar bilan murojaat qiladi va tengdoshining harakatiga baho beradi. besh yoshli bolalar tengdoshlarining hadeb u yoki bu narsani so‘rab, jonga tegishini salbiy baholaydi. besh yoshga kelib, tengdoshlari bilan muloqotga va ular bilan bolalar jamiyatini vujudga keltiradigan birgalikdagi o‘yinlarga bo‘lgan ehtiyoj keskin ortadi. bola hayotining beshinchi yiliga kelib, u o‘z tengdoshlari o‘rtasida o‘z o‘rnini anglay boshlaydi. kommunikativ qo‘nikma rivojlanadi: bola salomlashadi va xayrlashadi, do‘stini ismini aytib chaqiradi, to‘rt-besh yoshlarga kelib – sherigini u o‘ynayotgan rol nomi bilan chaqiradi («hoy, shofyor, arqon g’ildirakning tagiga tushib ketdi»). kattalar va tengdoshlar bilan muloqot qilish bolaga o‘zining «men»ini anglash imkonini beradi. aynan muloqotda «men» obrazining shakllanishi ro‘y beradi. …

3 / 18

laridagi o‘z imkoniyatlari va yutuqlariga mos tarzda baho berish rivojlanadi. besh yoshga kelib o‘zi sodir etgan hatti-harakatlarni ularning boshqa odamning va uning o‘zining jismoniy va emotsional ahvoli uchun keltirib chiqaradigan oqibatlari nuqtai-nazaridan baholashi mumkin. unga «agar men birovga yomonlik qilsam, bu unga ham, menga ham yoqmaydi, ikkimiz ham xafa bo‘lamiz. agar men yaxshi ish qilsam, ikkovimiz ham xursand bo‘lamiz» degan fikr-mulohazaning mazmuni tushunarli bo‘ladi. bolada qiziqishlar va qadriyat yo‘nalishlari, o‘g’il bolalar va qizlarga xos bo‘lgan muayyan faoliyat turlarini va o‘zini tutish usullarini afzal ko‘rish shakllana boshlaydi (masalan, qizaloqlar qo‘g’irchoq o‘ynashsa, o‘g’il bolalar mashinalarni o‘ynaydilar va h.k.). uch yashar bola nutqini rivojlantirishga oid vazifalar: - bolaning imkon doirasi va undan tashqaridagi nutq vositalari bilan faol muloqotga kirishishi, kattalarning savol va takliflariga javob berishi, o‘z istak-xohishlari, hissiyotlari, fikrlarini ifoda qilgan holda tashabbus ko‘rsatib fikr bildirishga intilishini qo‘llab-quvvatlang; - tengdoshlari ishlariga qiziqishi, o‘z taassurotlarini ular bilan o‘rtoqlashishni istashi, o‘yin harakatlari, ro‘y berayotgan hodisaga …

4 / 18

oqotga intilish, muloqot bo‘yicha sheriklarining talabiga javob berish, ijtimoiy jihatdan o‘zini tutishga moslashuvchanlik va xushmuomalalilik kabi xislatlarni tarbiyalamoq zarur. kattalar (ota-onalar, pedagoglar) shuni tushunishlari lozimki, qator holatlarda salbiy muloqot tajribasi bolani biron-bir harakatga undamaydi, balki bolani insoniy munosabatlar olamida o‘zini ko‘rsatishdan «aynitadi», himoya mexanizmlari – o‘zi bilan insoniy olam o‘rtasidagi «devor», atrofdagi olamni «ko‘rmaslik» paydo bo‘lishiga olib kelishi mumkin: bola odamlar haqidagi savollarga javob bermaydi, suratlarda odamlarni «ko‘rmaydi», odamlar va hayvonlarni tasvirlovchi o‘yinchoqlar bilan o‘ynamaydi. muloqotdan faol bosh tortayotgan bolaning dunyosiga qo‘pol aralashish salbiy oqibatlarga va tajovuzga olib keladi. salbiy kechinmalar cho‘qqisida o‘ziga nisbatan tajovuz tug’uladi. bolaga oilada va maktabgacha ta’lim muassasasida psixologik jihatdan qulay bo‘lishi, uning kattalar va tengdoshlari o‘rtasida emotsional jihatdan qulay muhit yaratish, ular bilan o‘zaro munosabatlardan quvonch va zavq olishlari uchun quyidagilar zarur: - bolaga kattalar va tengdoshlarining turli emotsional holatdagi hissiyotlari va kechinmalari olamini ochib berish; - bolaning boshqa bolalar bilan ishongan holatda muloqot qilishi …

5 / 18

javobini xotirjamlik bilan tinglash; o‘rtog’ini xafa qilmaydigan ohangda o‘z noroziligini izhor qilish. pedagogik ishlar to‘g’ri tashkil qilinganida maktabgacha yoshdagi bola besh yoshga kelib ijtimoiy rivojlanishning quyidagi ko‘rsatkichlariga ega bo‘ladi: - insoniy munosabatlarni tushunadi, atrofdagilarning unga nisbatan yaxshi va yomon munosabatlarini his qiladi va anglaydi; ota-onasining, tengdoshining emotsional ahvolidagi o‘zgarishlarni payqaydi; diqqat-e’tibor, hamdardlik izhor qiladi; - «men xohlayman!» vaziyatga oid bevosita istagini to‘xtatib turishga qodir. empatiya (hamdardlik) va emotsional ekspressiya (quvonch, qayg’u va boshqa holatlarni ifodalash) xususiyatidagi kechinmalar bola xulq-atvori va muloqotining tartibga soluvchisiga aylanadi; - bolalar barqaror o‘yin birlashmalariga kirishi mumkin, muloqotda va birgalikdagi faoliyatda quvonch, zavqlanish, qayg’u va boshqa holatlarni ifodalash uchun emotsional ekspressiv nutqiy va nonutqiy vositalardan foydalanadi. 3 yoshdan 5 yoshgacha bo‘lgan bolalar nutqini rivojlantirish emotsional tusga ega bo‘lishi lozim. bunda ko‘rgazmaviylik, o‘yin usullari va didaktik o‘yinlarni keng qo‘llash zarur. 3. nutqiy muloqotni rivojlantirish. bolalardagi ko‘plab nutqiy muloqot va ko‘nikmalar mashg’ulotlardan tashqarida shakllanadi. maktabgacha talimda bolalarning kattalar …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "bolalar nutqini o‘stirish"

bolalar nutqini o‘stirish 1. uy sahifam 2. mening kurslarim 3. bolalar nutqini o‘stirish 4. bolalar nutqini rivojlantirish metodikasi fanining tashkil topishi va rivojlanishi. maktabgacha yoshdagi bolalar nutqini rivojlantirishning ilmiy-pedagogik shart-sharoitlari.abgacha kichik yoshdagi bolalar nutqini o`stirish vazifalari 5. maktabgacha kichik yoshdagi bolalar nutqini o`stirish vazifalari maktabgacha kichik yoshdagi bolalar nutqini o`stirish vazifalari reja: 1. kichik yoshdagi bolalar nutqini o‘stirish vazifalari. 2. kichik yoshdagi bolalar nutgini o‘stirishning metodik masalalari. 3. kichik yoshdagi bolalar uchun mashg’ulotlar ishlanmasi. 4. bolaning har bir yosh bosqichida nutqning tovush madaniyatini tarbiyalash. tayanch tushunchalar: psixolingvistik adabiyotlar, yarim tillilik, ijti...

This file contains 18 pages in DOCX format (37.6 KB). To download "bolalar nutqini o‘stirish", click the Telegram button on the left.

Tags: bolalar nutqini o‘stirish DOCX 18 pages Free download Telegram