molekulyar biofizika asoslari

PPTX 64 pages 3.4 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 64
основы молекулярной биофизики. молекуляр биофизика асослари режа: 1. тирик организмнинг асосий функциялари. 2. биополимерларнинг структураси ва функцияси 3. макромолекулалардаги боғланиш турлари:ковалент ва ноковалент боғлар. 4. макромолекулалар тузилишининг фазовий ўзига хослиги (стериоизомерлик). чаргафф қоидаси (комплементарлик) 5. макромолекулалар билан лигандларнинг боғланиши (кооперативлик). хилл тенгламаси ва графиги молекуляр биофизика биополимерларнинг структуравий тузилишини, физик-кимёвий хоссала-рини ва уларнинг ҳужайра фаолияти-даги ўрнини ўрганади. молекуляр биофизиканинг асосий объекти биополимерлар бўлиб, улар оқсиллар, углеводлар, нуклеин кисло-талар ва бошқа биологик бирикмалар-дан иборат. тирик организмнинг асосий функциялари ҳимоя (ташқи ва ички); транспорт (моддалар ва ахборот); ҳужайрани энергия ва моддалар билан таъминлаш; ахборотни узатиш ва сақлаш. турли системалар тузилишидаги структура ва функционал аналоглар функцияси система ёки ҳужайра органелласи органлар системаси ёки органлар ҳимоя ташқи ҳужайра мембранаси тери, жун, тирноқ, патлар ички модификация системаси иммун системаси таъминлаш энергия митохондрия, хлоропластлар овқат ҳазм қилиш + нафас олиш системалар моддалар трансмембран каналлар, лизосомалар овқат ҳазм қилиш системаси ахборот узатиш ва сақлаш ядро, днк мия, …
2 / 64
ида қатнашадилар. 3. гормон оқсиллар — инсулин, гликоген, триотропин. улар организмда борадиган моддалар алмашинувини бошқариб туришади. mасалан: инсулин қондаги глюкоза миқдорини бошқариб туради. 4. транспорт оқсиллар —гемоглобин, миоглобин. қонда ва мускулларда o2 ёки сo2 ни ташийди. эритроцитлар d=7,5 мкм н=2,1 мкм s=145 мкм2 v=86 мкм3 гемоглобин 95% яшаш муддати 60-120 сутка эритроцитларнинг умумий юзаси 3000 м2 оксигемоглобин (hbo2) карбоксигемоглобин (hbсo2 ) дезоксигемоглобин (hb) миоглобин гемоглобин бирикмалари физиологик бирикмалари патологик бирикмалар карбгемоглобин (hbсo) метгемоглобин (methb ) fe2+ fe 3+ айланади эркакларда 13-16% (100 мл ) аёлларда 12-14% (100 мл) 5. ҳимоя оқсиллари —анти таначалар. организмдаги ёт моддалар (antigеn) тушганда уларни зарарсизлантиришда қатнашадилар. 6. қисқарувчи оқсиллар —актин, миозиннинг фаолияти туфайли мускулларнинг қисқариши содир бўлади. 7. заҳира озиқ модда оқсиллари —тухум альбумини, сут казеини мисол бўлади. оксил молеку-лалари структураларининг хилма-хиллиги sh2 домен лизоцим каталаза миоглобин коллаген днказа днк цитохром с порин калмодулин химотрипсин аспартат- транскар- бамилаза алкоголдегидрогеназа инсулин гемоглобин ucp–mitochondrial uncoupling proteins (митохондриядаги …
3 / 64
ро бирлашган аминокислоталар кетма-кетлигидан ташкил топган. оқсилларнинг бирламчи тузилиши молекуляр биофизика асослари оқсилларнинг структура тузилиши инсулин оқсилининг бирламчи структура тузилиши оқсилларнинг бирламчи (а) ва иккиламчи структура тузилиши (б). 25 оқсилларнинг структура тузилиши оқсилларнинг иккиламчи структураси бирламчи тузилишнинг водород боғлари ёрдамида букилиши, эгилиши ва спиралланиши натижасида ҳосил бўлади. оқсилдаги иккиламчи структура элементлари альфа-спираль бетта-структура оқсилларнинг учламчи структураси гидрофоб, дисульфид, ионли, водородли боғланишлар ва электростатик ҳамда гидроскопик таъсирлар туфайли макромолекула занжирининг йиғилиши оқибатида ҳосил бўлади. оқсилларнинг учламчи структурасини қуйидаги тур боғлар барқарорлаштиради, 1. ковалент боғлар (дисульфид боғлар) 2. ковалент бўлмаган боғлар а) гидрофоб боғлар б) водород боғлар в) ион боғлар ўзаро ўхшаш ва ўхшаш бўлмаган икки ва ундан ортиқ суббирликлардан, доменлардан ёки полипептидлардан ташкил топган юқори даражадаги структура оқсилларнинг тўртламчи структураси дейилади. оқсилларнинг тўртламчи структураси – бир нечта полипептид занжирларининг бир-бирига нисбатан ўзаро жойлашиши билан белгиланади. тўртламчи структура икки ёки ундан ортиқ, бир-биридан мустақил равишда синтезланган полипептид занжирларининг ўзаро ориентациясини тасвирлайди. тўртламчи …
4 / 64
рофоб боғлар ёрдамида барқарорлашган бўлади. тўртламчи структурали оқсилларга гемоглобин (4 та суббирлик), иммуноглобулинлар (4 та суббирлик – 2 та оғир ва 2 та енгил), миозин (6 та суббирлик – 2 та оғир, 4 та енгил) кабилар киради. тўртламчи структурали ферментлар алоҳида регулятор функцияни бажарадилар. тўртламчи структурага эга бўлган оқсиллардан энг кўп ўрганилгани – гемоглобин. гемоглобин 2 та α-суббирлик (141 та аминокислота қолдиғи) ва 2 та β-суббирликдан (146 та аминокислота қолдиғи) иборат. ҳар бир суббирлик ўзида темир сақлаган гем молекуласи билан боғланган. инсулин (лот. insula «орол») – оқсил табиатига эга бўлган гормон, ошқозон ости безининг лангерганс оролчаларининг бета-ҳужайраларида ҳосил бўлади. деярли барча тўқималарда модда алмашинуви жараёнига кўп факторли таъсир ўтказади. инсулиннинг асосий таъсири қонда глюкоза концентрациясини пасайтиришдан иборат. энг кўп ўрганилган гормон ҳисобланади. бета-ҳужайраларнинг деструкцияси натижасида инсулиннинг секрецияси бузилади – бунда инсулиннинг абсолют етишмовчилиги юзага келади – бу 1-тип қандли диабет касаллигидир. инсулиннинг тўқималарга таъсирининг бузилиши – нисбий инсулин етишмовчилиги – …
5 / 64
аларни) оқсиллар томонидан йўқотиш денатурацияга қуйидагилар сабаб бўлади: • физик омиллар (юқори харорат, ионлаштирувчи нурланиш), • кимёвий омиллар (концентрланган кислоталар, ишқорлар, реактив бирикмалар, оғир металлар). миоглобин оқсил структураси (а), ҳарфлар билан α-спирал участкалар кўрсатилган. миоглобинда лиганд-ларнинг диффузия учун канал схемаси (б) кўрсатилган. аминокислоталар гурухлари билан шакл-ланган, ёриқдан лиганданинг кириши (в) кўрсатилган. макромолекулаларда конформацион ўзгаришлар оқсил молекуласининг хусусиятлари коллоидли эритмалар бериш қобилиятига эга. сувда катта миқдорда бўкади — бу эса гидрофил хусусиятни беради. катта ўлчами билан ярим ўтказувчи мембраналардан ўта олмайди. денатурацияланиш қобилиятига эга. кучли кислоталар билан ишланганда оқсиллар молекуляр массаси кичик бўлган фрагментларга -пептидлар (ёки полипептидлар) парчаланади. оқсилни гидролиз жараёнида «элементар заррачаларга» - аминокислоталарга парчаланади. оқсилнинг кислотали гидролизи оқсил пептонлар пептидлар аминокислоталар оқсилни махсус биологик фаол-лигини на оқсил молекуласининг катталиги, на аминокислоталар таркиби аниқлайди. оқсил моле-куласининг турлилиги таркиб топган аминокислоталар кетма-кетлиги аниқлайди. иккита оқсилни бир хил деб ата-шимиз учун уларнинг аминокис-лоталар кетма-кетлиги бир хил ёки бирламчи структураси бир хил бўлиши …

Want to read more?

Download all 64 pages for free via Telegram.

Download full file

About "molekulyar biofizika asoslari"

основы молекулярной биофизики. молекуляр биофизика асослари режа: 1. тирик организмнинг асосий функциялари. 2. биополимерларнинг структураси ва функцияси 3. макромолекулалардаги боғланиш турлари:ковалент ва ноковалент боғлар. 4. макромолекулалар тузилишининг фазовий ўзига хослиги (стериоизомерлик). чаргафф қоидаси (комплементарлик) 5. макромолекулалар билан лигандларнинг боғланиши (кооперативлик). хилл тенгламаси ва графиги молекуляр биофизика биополимерларнинг структуравий тузилишини, физик-кимёвий хоссала-рини ва уларнинг ҳужайра фаолияти-даги ўрнини ўрганади. молекуляр биофизиканинг асосий объекти биополимерлар бўлиб, улар оқсиллар, углеводлар, нуклеин кисло-талар ва бошқа биологик бирикмалар-дан иборат. тирик организмнинг асосий функциялари ҳимоя (ташқи ва ички); транспорт (моддалар ва...

This file contains 64 pages in PPTX format (3.4 MB). To download "molekulyar biofizika asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: molekulyar biofizika asoslari PPTX 64 pages Free download Telegram