neytrino astronomiyasi asoslari

DOC 251.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1446978831_62049.doc эрг he h 5 4 10 3 . 4 2 4 - × + + ® n n + + ® + e n p - - + + ® n e p n kr 1 » l cm n l 17 10 1 » » n k - + ® + e ar cl 37 37 n n + + ® + e cl ar 37 37 )) ( /( 2 1 2 1 f f d f f f ekv + - - = ) ( / ) ( 2 1 1 f f d d f d f l + - - - = neytrino astronomiyasi asoslari reja: 1. quyosh va yulduzlar energiyasi manbai. 2. neytrino astronomiyasi. 3. neytrino «teleskopi». 1. quyosh va yulduzlar energiyasi manbai. hozirgi zamon nazariy tasavvuriga ko’ra, quyosh va yulduzlarning energiyasi ularning o’zagida kechayotgan termoyadro reaksiyalar natijasida hosil bo’ladi. . (2.13) bu …

hosil bo’lgan neytrinoning harakatini reaksiya natijasida hosil bo’lgan gamma (nurlanishni) fotonning tarqalishi bilan solishtiraylik. ularning ozod harakat yo’li , bu yerda, ( - yulduz moddasining notiniqligi (u zarralarning yutish koefitsentiga asosan topiladi va yuza birlikka ega), ( - modda zichligi. yulduzlar o’zagida zichlik o’rtacha (=100 g/sm3, temperatura 106, foton uchun bir gramm moddaning notiniqligi (=100 sm2/g. unda, fotonning ozod uchish yo’li l =1/((=0.0001 sm bo’ladi. ya’ni gamma fotonning ozod uchish yo’li juda kichik va u quyosh sirtiga chiqishi uchun yuz ming yil kerak bo’ladi. endi neytrinoning ozod yurish yo’lini hisoblaylik. nazariy hisoblashlarga ko’ra, neytrino yoki antineytrinoning yutilish koefitsenti bitta bunday zarra uchun ((( 6(10-44 sm2, ya’ni fotonnikidan (10-17 sm2) ancha kichik. yuqorida keltirilgan yulduz o’zagidagi zichlikka n(1026 sm-3 mos keladi. demak, neytrinoning ozod harakat yo’li . bu quyosh radiusidan yuzlab marta katta va neytrino hosil bo’lgandanoq yulduzni tark etadi. koinotning dastlabki rivojlanish bosqichlarida neytrino ko’p hosil bo’lgan, keyinchalik, yulduzlar o’zagida …

sil bo’ladi. 6.19-rasm. neytrino teleskopi. 1955 yilda r.devis (aqsh) quyoshdan kelayotgan neytrinoni qayd qilishga kirishdi. avval, xlor-argon (3900 litr) keyin uglerod-xlor aralashma c2cl4 (perxloretilen) solingan qurilma qo’llanildi. dastlabki qurilma natijalari qoniqarli chiqmagach, 1967 yilda yana ham quvvatli 400000 litr perxloretilen solingan uzunligi 14.4 m diametri 6 m keladigan silindrsimon bak yer ostiga, 1490 m chuqurlikka, o’rnatildi (janubiy dakote, aqsh). bu qurilmadagi har to’rttadan bitta atom xlor izotopi 37cl va u (3.15) reaksiya bo’yicha neytrino yutishi va chiqarishi kerak. buni hosil bo’lgan argon izotopi 37ar miqdori ko’rsatishi lozim. argon izotopi miqdori quyidagicha aniqlandi. har 100 kundan keyin bak orqali 20 000 litr gazsimon geliy o’tqaziladi. geliy gazi bakda quyosh neytrinolari ta’sirida hosil bo’lgan 37ar ni (hisoblashga ko’ra har o’lchashda ular bir necha o’nta bo’lishi kerak) o’zi bilan bakdan olib chiqib ketishi kerak. hosil bo’lgan bu aralashma 77 k gacha sovitilgan ko’mir konteyner orqali o’tqaziladi. konteynyerda argon izotopi (3.15) sxema bo’yicha yutiladi. …

qayd qilish mumkin ? 4. gamma nurlanish qanday qayd qilinadi ? 5. neytrino qanday hosil bo’ladi va neytrino «teleskop» nima ? to’qqizinchi ma’ruza. quyosh teleskoplari. 1. quyosh teleskoplarini boshqa teleskoplardan farqi. 2. gorizontal va minorasimon quyosh teleskoplari. 3. fotogeliograf. 4. xromosfera teleskopi. 5. koronograf. tayanch iboralar:spektrograflar,geliostat,seliostat,soat mexanizmi,bosh ko’zgu,fotogeligraf,koronograf. 1. quyosh teleskoplarini boshqa teleskoplardan farqi. quyosh sirti ko’rinadigan va tekshirish mumkin bo’lgan yagona yulduzdir. uni tekshirishdan olingan bilimlar yulduzlarni tekshirishda fundamental rol o’ynaydi. shuning uchun quyosh teleskoplarida tasvir masshtabi (2.1) katta bo’ladi va bu quyosh yuzidagi mayda strukturali tuzilmalarni batafsil tekshirishga imkon beradi. quyoshning yorug’ligi etarli darajada kuchli bo’lganligi uchun odatda, quyosh teleskoplari kam optik kuchga (d/f(1/10 dan 1/30 gacha) ega bo’lishi, ya’ni ob’ektivining fokus masofasi uning diametridan bir necha o’n marta katta bo’lishi mumkin. bunday tekshirishlarda quyosh teleskopidek kam optik kuchga, demak, uzun fokus masofaga ega spektrograflar qo’llaniladi. spektrografning fokus masofa qancha katta bo’lsa uning dispersiyasi (spektrga yoyilish darajasi) shuncha …

m mintaqasidan chetga chiqmaydi. bu hol masalani osonlashtiradi va olam o’qi atrofida aylantiriladigan yassi ko’zgu yordamida quyosh nurini ma’lum yo’nalishda aks kaytarib, shu yo’nalishda uni ushlab turish mumkin. bunday qurilma geliostat, ya’ni quyosh nurini to’xtatib turuvchi, deb ataladi. geliostat olam o’qi atrofida soatiga 7(,5 burchak tezlik bilan aylantiriluvchi yassi ko’zgudan iborat. ko’zgu og’ish aylanasi bo’yicha ham asta-sekin aylantirilishi va teleskopning optik o’qini olam o’qi bo’ylab yo’naltirish mumkin. ko’zgudan nur hamma vaqt bir yo’nalishda, teleskopning qo’zg’olmas ob’ektivi tomon, qaytadi va uni yoritadi. bunday teleskoplardan biri aqshning kitt-pik milliy observatoriyasida yana biri esa, rfa ning sibir bo’limi quyosh va yer fizikasi instituti baykal astrofizik observatoriyasida o’rnatilgan. teleskop ob’ektivining fokusiga spektrografning kirish tirqishi yoki boshqa o’lchash asbobi o’rnatiladi. bunday optik tizimning kamchiligi shundan iboratki, unda kun dovomida quyoshning tasviri optik o’q atrofida asta-sekin aylanadi. bunday kamchilikdan xoli tizim selostatdir. selostat, ya’ni qo’zg’olmas osmon beruvchi, deb ataladigan qurilma olam o’qiga parallel joylashtirilgan va u …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "neytrino astronomiyasi asoslari"

1446978831_62049.doc эрг he h 5 4 10 3 . 4 2 4 - × + + ® n n + + ® + e n p - - + + ® n e p n kr 1 » l cm n l 17 10 1 » » n k - + ® + e ar cl 37 37 n n + + ® + e cl ar 37 37 )) ( /( 2 1 2 1 f f d f f f ekv + - - = ) ( / ) ( 2 1 1 f f d d f d f l + - - - = neytrino astronomiyasi asoslari reja: 1. quyosh va yulduzlar energiyasi manbai. 2. neytrino …

DOC format, 251.0 KB. To download "neytrino astronomiyasi asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: neytrino astronomiyasi asoslari DOC Free download Telegram