astrofizika fanining predmeti va tushunchalari

DOC 83,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1404118722_50619.doc astrofizika fanining predmeti va tushunchalari reja: 1 astrofizika fani va bo’limlari. 2 astrofizika tekshirish usullari. 3 elektromagnit nurlanishi va uning xususiyatlari. 4 yer atmosferasining elektromagnit nurlanishlarga ta’siri. 5 astrofizik observatoriyalar. astrofizika astronomiya fanining eng katta, yosh va rivojlangan bo’limlaridan biridir. bu bo’lim xozirgi kunda aloxida fan sifatida astronomiya fanidan ajralib chiqqan. uning asosiy maqsadi fizika qonunlariga asoslangan xolda osmon yoritgichlarining, shuningdek er, oy, sayyoralar, astroidlar, kometalar, meteroitlar, diffuz tumanliklar va materiyaning fizik xodisa va xossalarini, kimyoviy tarkibini, ularning yuza qatlamida ro’y berayotgan jarayonlarning fizik tabiatini, ichki tuzilishi va rivojlanishini o’rganadi bu masalani xal qilish uchun uning 3 ta bo’limi ishtirok etadi. 1 amaliy astrofizika 2 nazariy astrofizika 3 umumiy astrofizika. amaliy astrofizikaning asosiy vazifasi osmon yoritkichlarining tekshirish vositalari va usullarini ishlab chikish va amalda qo’llashdir. u teleskoplarni tuzilishi vazifasi va qo’llanilishini, uning kamchiliklari va bu kamchiliklarni yo’qotish yo’llarini teleskopga o’rnatiladigan qo’shimcha asboblar va nurlanishlarni qayd qiluvchilarning ishlash prinspilarini va …

ga kiradigan kosmik jismlarning tabiati, shuningdek yulduzlarning fizik xususiyati va qonuniyatlarini, ular sirtida ro’y berayotgan jarayonlar tabiatini, yulduzlararo muhitda tarqalgan chang va gazning fizik tabiati va kimyoviy tarkibini o’rganishdir. yoritgichlarning fizik tabiatini o’rganishda bir qator usullar fizika sohasida yaratilgan yangi qonunlar asosida vujudga keldi. bu usullardan biri spektral taxlil usulidir. 1859 yilda kirxgof va bozen tomonidan yaratilgan spektral taxlil asosida astrofizikada astrospektraskopiya usuli vujudga keldi. celner tomonidan yorug’lik miqdorini o’lchash imkoniyati yaratildi va u astrofotometriya usuliga asos bo’ldi. 19 asrning ikkinchi yarmidan boshlab astrofotografiya usuli ishlatila boshlandi. bu usulning qulayligi shundan iboratki, olingan kuzatish natijalarini istalgan uzoq muddatda saqlash va undan foydalanish mumkin. fotoeffekt xodisasining ochilishi fotoelementlar fotoelektr yo’li bilan yorug’lik miqdorini aniqlash elektromagnit to’lqinlarning xosil qilish va qabul qilish imkoniyatining yaratilishi radioastronomiya usulining yaratilishiga asos bo’ladi. fan va texnikaning rivojlanishi elektron teleskoplar, ularda ishlatiladigan elekrton – optik uzgartiruvchilar , televizion texnikalari kullanilishiga imkon yaratildi. astrofizik tekshirishlar asosan osmon yoritkichlaridan …

$elektron 1volt potensiallar ayirmasidan o’tganda olgan energiyaga tengdir. 1ev = 1,6 x 10-19 j. ko’rinishi sohasidagi nurlanishlarning energiyasi 2-3ev bo’lib, u elektromagnit to’lqin shkalasida juda tor sohani egallagan.(( - nurlarining energiyasi mev, metrli radioto’lqinlarning energiyasi 10-6 ev tengdir. elektromagnit to’lqinlar shkalasida infraqizil, ultrobinafsha , rentgen nurlari xam joylashgan. bu nurlar muhitda bir xil tezlik bilan tarkaladi. bushlikdagi yorug’lik tezligi 299792 km\s ≈ 300000 km\s dir. s=(( yorug’lik fotonlarining energiyasi elektromagnit tebranish chastotasi ( ga boglikdir. (=h( =hc/( ( 1 ) h= 6,625 * 10-34 dj * s plank doimiysi. agar foton energiyasi 1 ev bo’lsa, nga mos keluvchi to’lqin uzunligi ; ( =hc/( =12400å=1.24 mk . chastotasi (= 2,24* 1014gu bo’ladi. kurinish sohasidagi yorug’lik to’lqin uzunligi 3900 å (binafsha) dan 7600 å (qizil chegara) gachadir.ular orasida binafsha (3900 - 4500 å), kuk (4500-4800 å) xavorang (4800- 5100 å), yashil (9100-5700å), sarik (5700-5850å),zargaldoq (5850- 6200å) va qizil (6200-7600å) . bu chegaralar …$

llari. spektr sohasi to’lqin uzunligi atmosferadan o’tish imkoniyati kuzatish usuli qabul qilish (-nur < 0, 1 å n,o,n2,o2,o3va xavo molekulalari foton xisoblagich , ionlashish kamerasi, fotoemulsiya lyumenaforlar rengen nuri 0,1- 100å kuchli yutiladi foton xisoblagich , ionlashish kamerasi, fotoemulsiya lyumenaforlar ultrabinafsha nuri 100-3900 å qisman yutiladi kuz ,foto emulsiya fotokatod kurinish nurlari 3900-7600å yutilmaydi kuz ,foto emulsiya fotokatod infraqizil nurlar 0,76- 15mm yutilmaydi bolometr ,termojuft fotoqarshilik,maxsus fotoqatod va fotoe’mulsiya radio to’lqin 15mk-1mm 1mm dan uzun 1mm, 4,5mm,8mm va 1sm dan 20 m gachani utkazadi. kushsiz yutiladi n2o, so2va boshqa molekulalarning kisman yo’tish yo’llari kuchli molekulyar yutilish kisman er sirtida aerostatlar erdamida er sirtidan radioteleskop atmosferadan tashqaridagi fazoni tekshirish uchun xavo sharlari , kosmik raketalar, sun’iy yo’ldoshlardan foydalanila boshlandi. astrofizik kuzatish ishlari dunyo mikyosida juda ko’p davlatlardagi abservatoriyalarda olib boriladi. dunyoda eng katta teleskoplar diametri 8,2 m dan bo’lgan 4 ta teleskoplar to’plami chilida o’rnatilgan.2 ta bir xil kek teleskopi ko’zgu …

opi diametri 3,8 m mauka – kea gavana orollarida. o’rnatilgan. shimoliy kavkazga teleskop-reflektor urnatilgan bo’lib, uning kuzgusini diametri 6 metr, uning qalinligi 65 sm, og’irligi 40 t, fokus masofasi 24m, u o’rnatilgan minoraning diametri 44m bo’lib, uni o’rnatilgan asbobning umumiy massasi 850 t dan oshadi. teleskopning tubusi vertikal uk atrofida aylana oladi. ikkinchi urindagi teleskop 1949 yilda palomar togiga (aksh ) urnatilgan bo’lib, uning diametri 5m , massasi 13t, trubasining uzunligi 17m, ogirligi 140 t. chilidagi kitt – pik (1973) va serro – tololo observatoriyasiga diametri 3 ,8 va 3,9 m amerika teleskoplari urnatilgan shuningdek la silla (chili )da 3,6 metrli reflektor jankbiy evropa abservatoriyasiga, mauna kea togiga kanada –fin – gavay 3,6 metrli teleskopi urnatilgan . bunday teleskoplar ispaniyada, germaniyada, mavjuddir. krim astrofizik abservatoriyasi armanistonda byurikan astrofizika abservatoriyasi va uzbekistonda xam mavjudir. radioteleskoplar jodrell benk (angliyada ) urnatilgan bo’lib, uning diametri 76m va massasi 750 tonnadir .ikkinchi sidne ( …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "astrofizika fanining predmeti va tushunchalari"

1404118722_50619.doc astrofizika fanining predmeti va tushunchalari reja: 1 astrofizika fani va bo’limlari. 2 astrofizika tekshirish usullari. 3 elektromagnit nurlanishi va uning xususiyatlari. 4 yer atmosferasining elektromagnit nurlanishlarga ta’siri. 5 astrofizik observatoriyalar. astrofizika astronomiya fanining eng katta, yosh va rivojlangan bo’limlaridan biridir. bu bo’lim xozirgi kunda aloxida fan sifatida astronomiya fanidan ajralib chiqqan. uning asosiy maqsadi fizika qonunlariga asoslangan xolda osmon yoritgichlarining, shuningdek er, oy, sayyoralar, astroidlar, kometalar, meteroitlar, diffuz tumanliklar va materiyaning fizik xodisa va xossalarini, kimyoviy tarkibini, ularning yuza qatlamida ro’y berayotgan jarayonlarning fizik tabiatini, ichki tuzilishi va rivojlanishini o’rgana...

Формат DOC, 83,5 КБ. Чтобы скачать "astrofizika fanining predmeti va tushunchalari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: astrofizika fanining predmeti v… DOC Бесплатная загрузка Telegram