astrofizik tekshirish asboblari (optik, rentgen, radio, gamma teleskoplari)

DOC 373,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1404118773_50620.doc astrofizik tekshirish asboblari (optik, rentgen, radio, gamma teleskoplari) reja: 1.teleskopning asosiy ko’rsatkichlari. 2. radio teleskop va uning asosiy ko’rsatkichlari. 3. rentgen va gamma telaskoplari. astrofizik tekshirishlar osmon yoritkichlarining xususiyatlarini e’htiborga olgan xolda kuzatish asboblarini yaratishni talab e’tadi. osmon yoritkichlari xar xil yorug’likka e’ga. quyoshning ko’rinma yulduz kattaligi m = -26m 8 bo’lsa tim korongi osmoning bir yoy minut kvadrat yuzasini m0 = 13m 50. astrofizik kuzatishlarda asosan ishlatiladigan asboblar teleskoplar va nurlanish qabul kiluvchilardir.bu asboblar davr talabiga asosan rivojlanib mukammallashib bormoqda. teleskoplar turlari quyidagicha: optik, radioteleskoplar, gamma, rentgen turli teleskoplardir. bu teleskoplarning uziga xos yutuk va kamchiliklari, shuningdek xar biri uchun umumiy bo’lgan ko’rsatkichlari mavjuddir. teleskoplar asosan qanday masalani xal kilinishiga qarab uning loyixasi chiziladi. teleskopning asosiy maqsadi osmon yoritkichlaridan kelayotgan parallel nurlarni yig’ish va sifatli tasvir xosil qilishidir. optik teleskoplarda nur yig’uvchi sifatida qabariq linza yoqi botiq ko’zgu olinadi. refraktorning ob’ektivi bitta yoki bir nechta (4 tagacha) bo’lishi …

radianda minut va sekundlar soni keltirilgan tasvirning kattaligi ℓ= f α /3438/ yoqi ℓ= f α /206265// tasvir masshtabi ; ℓ/ α =f/3438/ mm/yoy.sekundi. yoqi ℓ/ α = f/206265// mm/yoy.sekundi. agar α =1 bo’lsa ℓ= f/3438 mm bo’ladi. m; oy gardishining burchak kattaligi α =301 fokus masofasi f=100mm bo’lgan teleskopda oy tasvirining chiziqli kattaligi 9mm masshtabi 9mm/ey.min. teleskop ob’ektivining diametri d va fokus masofasi f uning asosiy ko’rsatkichi xisoblanadi . obektiv diametri qancha katta bo’lsa teleskop shuncha ko’p nurlanish oqimi f yig’di. f=es=π ed2/ 4 ob’ektivning diametrining fokus masofasiga nisbati a=d /f teleskop aperturasi yok nisbiy tuynugi deb ataladi. sirti ko’rinadigan yoritkichlarning (oy , sayera) teleskop foqal tekisligidagi yoritilganligi e= (d/ f)2=a2 orqali aniqlanib a2 teleskopning optik kuchi deyiladi. odatda nuqtaviy yorug’lik manbalari uchun teleskopning optik kuchi deyilganda a tushuniladi, chunki ularni yaqinlashtirish (kattalashtirish) foydasizdir. agar a qancha kichik (0<a<1) bo’lsa teleskopning optik kuchi shuncha katta bo’ladi. e’ng katta optik …

= 12m,1 oddiy kuz 3000 ta yulduzni kura olsa maktab teleskopi orqali 200000 ta yulduzni kurish mumkin. vizualh kuzatishlarga muljallangan teleskopga oqulyar kuyiladi. oqulyar teleskopning kattalashtirishini kuchaytiradi yahni n=f/f = d/d bu erda f - oqulyarning fokus masofasi, d- oqulyar diametri u kuz korachigining diametriga δ teng bo’lishi maqsadga muofikdir. demak f qancha kichik bo’lsa , uning kattalashtirishi shuncha katta bo’ladi. teleskop ikkita yonma-yon yoritkichni ajratish kobilyatiga e’ga va uni ajratish kuchi deyiladi. yorug’lik to’lqinlari ob’ektivning chegarasida og’di va difrakuiya xodisasi kuzatiladi. uning natijasida teleskopning fokal tekisligida difraksion xalqalar xosil bo’ladi. bu difrakuion xalqa radiusi α =1,22 λ/d orqali aniqlanadi. λ =5500å α 11=14/d(sm) agar ikki manba orasidagi burchak masofasi a dan kichik bo’lsa ularni bir-biridan ajratib bo’lmaydi. ko’z uchun α =11,d=0,5m bo’lgan teleskop uchun α α =0,423 d=1m α = 0,412 d=5m α =011,03. fotografik usuldan foydalanilganda teleskopning optik kuvvati aloxida axamiyatga e’ga. yulduzning chegaraviy qiymati m2≈ 4m+ 5ℓg …

l shishalardan yasaladi. ularning sindirish ko’rsatkichi turlicha bo’ladi. dubletlar diametri 50sm, fokus masofasi 28m uchun bu kamchilikni tula yukotish mumkin, diametri 1m, f=112m uchun mumkin e’mas. ko’zguda bu kamchilik yuk, ammo qolganlari albatta mavjuddir. sferik abberauiya parallel nurlarning optik ukka yaqinlari kaytgandan sung kuzgudan uzoqda, optik ukdan uzoqlari e’sa kuzguga yaqin nuqtada yigiladi. bu kattalikni ko’zguni parabolik kurinishda yasash orqali yukotiladi. koma va boshqa kamchiliklar optik ukka burchak ostida kelayotgan yoritkich nurlari tahsirida kuzatiladi. komada nuqtaviy yorug’lik manbaining tasviri kometaga o’xshash bo’ladi. astigmatizmda yorug’lik manbai chiziqcha sifatida kuzatiladi. bu kamchiliklar kun firmasi tomonidan yasalgan linzalar sistemasida yukotiladi . ular ikkita tashqi kron, urtasidagi flintdan yasaldi. radioteleskop osmon yoritkichlaridan kelayotgan radionurlanishni yigish, o’lchash va qayd qilish uchun qo’llaniladi. radioteleskop ikki kismdan iborat bo’ladi; antenna va priyomnik. antenna osmon yoritgichidan kelayotgan radionurlanishni aks kaytaradi va kaytgan nurlanish antennaning fokusida yigiladi. yigilgan nurlanishlar to’lqin tashuvchi yordamida priyomnikda nurlanishga ishlov berilgandan keyin u qayd …

t 0 ga teng bo’ladi. bu antenna yagona bulmasdan, balki bir necha bo’lib ular bir-birlaridan λ/2 masofada bitta tekislikda joylashtiriladi. bu dipollarni barchasi ulovchi simlar orqali priyomnikka shunday ulanadiki, ulardan keluvchi tebranishlar fazasi bir xil bo’ladi. bu antennani sinfazali deyiladi.. uning ishi oddiy teleskop kabi bo’lib, uziga tushgan barcha e’nergiyani priyomnikka yigadi. sinfazali ko’p dipolli antenna tekisligiga perpendikulyar bo’lgan nurlanishga sezgirligi kuchli bo’ladi, chunki cheksiz uzoqdan kelayotgan radioto’lqinlar antennaga bir vaqtda etib keladi va bir xil fazali uzgaruvchan toqni xosil qiladi. agar radioto’lqin chikaruvchi manba radioteleskop ukidan φ burchakka siljigan bo’lsa u xolda dipollarga xar xil keladi va ularda xosil bo’lgan uzgaruvchan toqlar turlicha bo’lib, ular uzoro kushilganda bir birini yukotadi eki kuchsizlantiradi. mahlum bir . φ2 burchakda 2ta dipolning xosil kilgan tebranishlarning yo’llar farqi λ ga teng bo’lib qoladi va signal kuchayadi. ammo uning intensivligi φ = 0 ga nisbatan 100 marta kichik bo’lishi mumkin. shuning uchun sinfazali antennada …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "astrofizik tekshirish asboblari (optik, rentgen, radio, gamma teleskoplari)"

1404118773_50620.doc astrofizik tekshirish asboblari (optik, rentgen, radio, gamma teleskoplari) reja: 1.teleskopning asosiy ko’rsatkichlari. 2. radio teleskop va uning asosiy ko’rsatkichlari. 3. rentgen va gamma telaskoplari. astrofizik tekshirishlar osmon yoritkichlarining xususiyatlarini e’htiborga olgan xolda kuzatish asboblarini yaratishni talab e’tadi. osmon yoritkichlari xar xil yorug’likka e’ga. quyoshning ko’rinma yulduz kattaligi m = -26m 8 bo’lsa tim korongi osmoning bir yoy minut kvadrat yuzasini m0 = 13m 50. astrofizik kuzatishlarda asosan ishlatiladigan asboblar teleskoplar va nurlanish qabul kiluvchilardir.bu asboblar davr talabiga asosan rivojlanib mukammallashib bormoqda. teleskoplar turlari quyidagicha: optik, radioteleskoplar, gamma, rentgen turli teleskoplardir. bu tele...

Формат DOC, 373,0 КБ. Чтобы скачать "astrofizik tekshirish asboblari (optik, rentgen, radio, gamma teleskoplari)", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: astrofizik tekshirish asboblari… DOC Бесплатная загрузка Telegram