oziqalarning to‘yimliligini kimyoviy tarkibi asosida baholash

DOCX 12 pages 340.9 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 340.9 KB

File type DOCX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

oʻzbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi samarqand davlat veterinariya meditsinasi, chorvachilik va biotexnologiyasi universisteti “hayvonlarni oziqlantirish texnologiyasi va zoogigiyena” kafedrasi “tasdiqlayman” kafedra mudiri _______b.x.djambilov “__”____________2022 yil ta’lim yo‘nalishi: 60840100-veterinariya meditsinasi (faoliyat turlari bo‘yicha) 2- bosqich talabalari uchun “hayvonlarni oziqlantirish texnologiyasi” fanidan oziqalarning to‘yimliligini kimyoviy tarkibi asosida baholash. mavzusidagi amaliy mashg’ulot bajarish boʻyicha uslubiy ko‘rsatma 1-amaliy mashg‘ulot: oziqalarning to‘yimliligini kimyoviy tarkibi asosida baholash. mashg‘ulot maqsadi: oziqalarning to‘yimliligini kimyoviy tarkibi asosida baholashni o‘rganish. uslubiy ko‘rsatmalar. oziqalar tarkibidagi to‘yimli moddalar hayvon organizmi uchun qurulish materiali, energiya manbai sifatida foydalanib barcha modda almashinuvi jarayonlarida ishtirok etadi. shu nuqtai nazardan hayvonlar uchun oziqlantirishni to‘g‘ri tashkil etishda oziqalarning to‘yimliligini baholash asosiy vazifalardan hisoblanadi. oziqalarning to‘yimlilik darajasiga baho beradigan birlamchi ko‘rsatkich bu ularning kimyoviy tarkibidir. o‘simlik va hayvon tanasining kimyoviy tarkibi o‘rtasidagi katta farq bo‘lishiga qaramasdan ularning tarkibida o‘xshashliklar ham mavjud. o‘simlik va hayvon organizmlarida davriy sistemadagi deyarli barcha elementlar mavjud, bu elementlarning 98,5% ni …

2 / 12

hatka, qandlar va bosh.) tashkil topgan (1-jadval). hayvon organizmida uglevodlar kam miqdorda bo‘lib (o‘rtacha 1-2%) ular glyukoza va glikogen shaklida uchraydi. o‘simliklar tarkibida uglevodlar - monosaxarid, disaxarid va polisaxaridalardan tashkil topgan. oziqalarning to‘yimliligini kimyoviy tarkibiga qarab baholash uchun xix asrda oziqalarning kimyoviy tarkibini aniqlash chismasiga asos solingan va 150 yildan ziyod dvar davomida fanning taraqiyoti bilan ushbu chizma takommillashtirilib borilmoqda (1-chizma). 1-jadval o‘simlik va hayvon organizmlarning kimyoviy tarikbi, % (s.n.xoxrin ma’lumoti bo‘yicha, 2004) ko‘rsatkich o‘simlik oziqasi hayvon turi ko‘k seberga o‘ti makkajo‘-xori doni pichan buqa cho‘chqa tovuq suv 77,8 13,0 14,3 54,0 58,0 56,0 quruq modda 22,2 87,0 85,7 46,0 42,0 44,0 quruq modda tarkibida: protein 16,6 10,1 11,6 32,6 35,7 47,7 yog‘ 4,0 4,5 2,9 55,2 55,2 40,9 kletchatka 12,5 2,2 30,7 - - - aem 57,9 81,6 47,9 2,2 2,5 1,6 kul 9,0 1,6 7,2 10,0 6,6 9,8 oziqalarning kimyoviy tarkibini aniqlash uchun birinchi navbatda oziqalarning xususiyatiga qarab …

3 / 12

bo‘lib, uning tarkibiga makro- va mirkoelementlar kiradi. makroelementlarga kalsiy, fosfor, kaliy, natriy, xlor, magniy va oltingugurt kiradi. mikroelementlarga esa temir, rux, mis, yod, molebden, marganets, kobalt va selen kiradi. oziqalar tarkibida makroelementlar grammlarda, mikroelementlar esa milligramm yoki mikrogrammlarda o‘lchanadi. 1-chizma oziqalarning kimyoviy tarkibini aniqlash chizmasi ( oziqa ) ( suv ) ( quruq modda ) ( energiya ) ( umumiy ) ( almashinuv ) ( organik moddalar ) ( xom kul ( mineral moddalar ) ) ( xom protein : - parchalanadigan ( pp ) - parchalannmaydigan ( pnp ) ) ( xom yog‘ ) ( uglevodlar ) ( biologik faol moddalar ( vitaminlar , fermentlar , gormonlar va boshq .) ) ( strukturasiz ) ( strukturali ) ( oqsillar ) ( amidlar ) ( kletchatka ( lignin , sellyuloza , gemitsellyuloza – ndk ) ) ( kraxmal , qandlar , organik kislotalar va boshqa aem ) xom protein boshqa …

4 / 12

nadi. oqsilning parchalanmaydigan qismi kavsh qaytaruvchi hayvonlarning katta qornida faol kechadigan, mikroorganizmlarning ko‘payishi uchun zarur bo‘lgan oqsillarning sintezi uchun zarur bo‘lgan manba hisoblanib, oqsilning parchalanmay qolgan qismi ichaklarda hazm bo‘ladigan hayvonning oziqa aminokislotalariga bo‘gan talabini qondiruvchi qism hisoblanadi. shuning uchun kavsh qaytaruvchi hayvonlar ratsionida parchalanadigan va parchalanmaydigan proteinning optimal nisbati 60-70:30-40 bo‘lishi maqsadga muvofiq. oziqalar tarkibidagi yog‘ va uglevodlar azot saqlamaydigan moddalar guruhiga kiradi. yog‘lar glitserin va yog‘ kislotalaridan tashkil topgan bo‘lib, tarkibida uglevodlarga nisbatan kislorod kam saqlab, uglerod va vodorodni ko‘p saqlaydi, yog‘ning oksidlanish paytida uglevodlarga nisbatan 2,25 marotoba ko‘p energiya ajratadi, shuning uchun organizmda asosiy energetik manba bo‘lib hisoblanadi. yog‘ olinadigan o‘simlik urug‘larida (paxta chigiti, soya, kungabaqar, zig‘ir, kunjit, mashar va bosh.) hamda ularni qayta ishlashdan qolgan qoliqlarida (shrot va kunjara) yog‘ ko‘p miqdorda saqlanadi. hazmlanish xususiyatiga qarab uglevodlar ikki guruhga, ya’ni strukturali va strukturasiz uglevodlarga bo‘linadi. birinchisiga xom kletchatka va ikkinchisiga azotsiz ekstraktiv moddalar (aem) kiradi. xom …

5 / 12

(ndk) va kislotali-detergent kletchatka (kdk) aniqlanadi. oziqa namunasiga neytral-detergent etirmalari ta’siridan so‘ng qolgan qism ndk deb nomlanib, uning tarkibiga sellyuloza va lignin kiradi. oziqa namunasiga kislotali-detergent eritmalari ta’siridan so‘ng qolgan qism kdk deb nomlanib uning tarkibiga gemitsellyuloza va ndk kiradi. azotsiz ekstrakt moddalarning (aem) asosiy qismini kraxmal va qandlar tashkil etadi, bundan tashqari ularga organik kislotalar (shavel, olma, sut, sirka, moy kislotar), inulin va pektin moddalar kiradi. kraxmal ko‘p miqdorda don, ildizmeva va tuganaklarda saqlanadi, ularda quruq modda tarkibining 50-60% ni kraxmal tashkil etadi, kartoshkada 14%. kraxmalning o‘ziga xos shakli inulindir, u ko‘p miqdorda topinambur (er noki) tuganagida saqlanadi. hayvonlar organizmida kraxmalga o‘xshash bo‘lgan uglevod bu glikogendir, u asosan muskul va jigarda zahira sifatida to‘planadi. qandlar (glyukoza, fruktoza, mannoza va boshq.) ko‘p miqdorda ildiz va tuganak mevalilarda hamda o‘simlik poyasining shiralari tarkibida saqlanadi. hayvonot olamidan olinagan qandning yagona vakili bu laktozadir, u sut tarkibida 3-6 % atrofida saqlanadi. bundan tashqari …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "oziqalarning to‘yimliligini kimyoviy tarkibi asosida baholash"

oʻzbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi samarqand davlat veterinariya meditsinasi, chorvachilik va biotexnologiyasi universisteti “hayvonlarni oziqlantirish texnologiyasi va zoogigiyena” kafedrasi “tasdiqlayman” kafedra mudiri _______b.x.djambilov “__”____________2022 yil ta’lim yo‘nalishi: 60840100-veterinariya meditsinasi (faoliyat turlari bo‘yicha) 2- bosqich talabalari uchun “hayvonlarni oziqlantirish texnologiyasi” fanidan oziqalarning to‘yimliligini kimyoviy tarkibi asosida baholash. mavzusidagi amaliy mashg’ulot bajarish boʻyicha uslubiy ko‘rsatma 1-amaliy mashg‘ulot: oziqalarning to‘yimliligini kimyoviy tarkibi asosida baholash. mashg‘ulot maqsadi: oziqalarning to‘yimliligini kimyoviy tarkibi asosida baholashni o‘rganish. uslubiy ko‘rsatmalar. oziqalar tarkib...

This file contains 12 pages in DOCX format (340.9 KB). To download "oziqalarning to‘yimliligini kimyoviy tarkibi asosida baholash", click the Telegram button on the left.

Tags: oziqalarning to‘yimliligini kim… DOCX 12 pages Free download Telegram