botanika fanining rivojlanishi va usimliklar krplaming tarixi

DOCX 80 pages 3.9 MB Free download

80 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.9 MB

File type DOCX

Pages 80

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 80

1. biologiya faning ob’ekti va predmeti. botanika fanining rivojlanish tarixi va uning metodlari. botanika fanining vazifalari. botanika fanining boshqa fanlar ichidagi mavqei? oʻzbekistonda. b. sohasidagi dastlabki i. t. ishlari 20-asrning 20- yillarida boshlangan. oʻsha yillari oʻrta osiyo davlat universiteti, 40- yillar boshida esa oʻzbekiston fanlar akademiyasi oʻzbekiston usimliklarini oʻrganish boʻyicha bir necha ekspeditsiyalar uyushtiradi. yigʻilgan oʻsimliklar kolleksiyasi oʻzbekiston gerbariysini tuzish uchun asos boʻldi. hozir fanlar akademiyasi botanika institutidagi markaziy gerbariyda 1 mln.dan ortiq usimliklar namunasi va 10000 dan ziyod oʻsimlik turlari bor. bu kolleksiyalar va tabiatda olib borilgan kuzatishlar urta osiyo florasining genezisi va usimliklar krplamining rivojlanishi toʻgʻrisida yirik nazariy va fundamental ishlarni amalga oshirishda asosiy baza boʻlib xizmat qildi. xususan oʻzbekiston fanlar akademiyasi botanika instituti tomonidan 1941—62 yillarda 6 jildli "oʻzbekiston florasi" asari yaratildi. unda 4274 oʻsimlik turlari, jumladan 390 endemik turlar toʻgʻrisida maʼlumot berilgan. oʻzbekiston botaniklari urta osiyo respublikalari olimlari bilan hamkorlikda 8 mingdan ortik, turni oʻz ichiga …

2 / 80

yirik masshtabli geobotanik haritasi tuzildi. b. institutida olib borilgan geobotanikaga oid materiallar asosida 4 jilddan iborat "oʻzbekistonning oʻsimliklar qoplami va ulardan oqilona foydalanish" asari nashr qilindi. b. institutida dorivor va efir moyli yemxashak hamda oziq-ovqat sifatida ishlatiladigan oʻsimliklarni aniqlash va ulardan foydalanish sohasida ham bir qancha i.t. ishlari bajariddi. j. k. saidov rahbarligida usimliklarning choʻl sharoitiga moslashuv xususiyatlari ustida i.t. ishlari olib borildi. noyob va yoʻqolib borayotgan turlarni muhofaza qilish sohasida olib borilgan ishlar asosida 1984-yilda 163 oʻsimlikturini oʻz ichiga olgan "oʻzbekiston kizil kitobi" yaratildi. 2. ko‘k-yashil suvo‘ttoifalar bo‘limining xarakterli xususiyatlari (yashash sharoiti, tallomining morfologiyasi, gomoset, geterosit, xujayra tuzilishi, prokariot, xromotoforasi, pigmentlari, gormogon, akinet sporalar)? bu bo limga kiruvchi suvo tlar o'simliklar dunyosining eng qadimgi vakillari bo'lib, o zining juda sodda tuzilishi bilan boshqa suvo'tlardan farq qiladi. hujayra shakli yumalok, bochkasimon, tsilindrsimon va boshqa shakllarda bo lishi mumkin. ko'k-yashil suvo'tlar bir hujayrali va kolonial organizmlar bo lib, ko‘p hujayrali vakillari …

3 / 80

gi vakillariga ostsillatoriyani (oscillatoria), kolonial xoldagi vakillariga esa nostokni (nostoc) ko rsatish mumkin. tashqi ko'rinishi jihatidan sodda tuzilgan ko k-yashil suvo tlar tashqi muhitning noqulay sharoitlariga ancha moslashuvchandir. shuning uchun ham ulami chuchuk va sho r suvlarda, tuproqlarda va uning yuzasida, qoyalarda, qorlarda hamda qaynar buloqlarda uchratish mumkin. markaziy osiyo cho'llarida ko'k-yashil suvotlar tuproq hosil bolishi jarayonlarida qatnashadi. ular atmosferadagi erkin azotni o'zlashtirish xususiyatiga ega va tuproqni azotga boyitadi. yaponiya va xitoyda nostokning ba’zi turlari ozuqa sifatida ishlatiladi. 3. assidiyaning nerv sistemasi tuzilishi assidiyalarning markaziy nerv sistemasi, og‘iz sifoni bilan kloaka sifoni o ‘rtasida joylashgan kichikroq nerv tugunchasidan iborat. voyaga yetgan assidiyalarda, qam ragichlarini hisobga olm aganda, tuyg‘u funksiyasini bajaradigan hech qanday sezuv organlari yo‘q. nerv tugunchasining ichki bo ‘shlig‘i, y a’ni nevrotseli bo‘lm aydi va yaxlit nerv massasidan iborat. qalin devorli xalta-tunikaning ichida yupqa devorli ikkinchi xalta-m antiya bor, barcha qobiqlilar singari, assidiyalarda ham qattiq skelet y o ‘q. …

4 / 80

tarqalib ketadi. ular jigar va qon tomirlari endoteliysi (ichki qoplama qavati) hujayralariga kirib olib, trofozoit va shizont stadiyalarini o‘taydi. jinssiz ko‘payish (shizogoniya) natijasida shizontlardan juda ko‘p bir yadroli hujayralar – merozoitlar hosil bo'ladi. merozoidar endi zararlangan organning boshqa hujayralariga va qon eritrotsitlariga kirib olib o‘sadi. parazitning eritrotsitlar gemoglobini hisobiga oziqianib o'sadigan stadiyasi trofozoitlar deyiladi. rivojlanishning boshlanish davrida trofozoitlar tanasining markazida vakuol bo‘lganligi sababli uzuk shaklida ko'rinadi. keyinroq vakuol asta - sekin yo'qoladi va parazit amyobasimon shaklga kiradi. trofozoitlardan bo‘linib ko'payuvchi shizontlar liosil bo'ladi. 0‘sayotgan trofozoitlarda koksidiyalar merozoitlaridagiga o‘xshash ultratsitostom bo'lishi aniqlangan. shizontlar eritrotsit hujayrasini to‘ldirib oladi. parazit eritrotsitlar gemoglobinining bir qismini hazm qiladi; hazm bo‘lmasdan qolgan qismi esa qoramtir pigment melaninga aylanadi. har qaysi eritrotsitlardagi har bir shizont bo‘linib (shizogoniya) 10-20 merozoit hosil qiladi. merozoitlar eritrotsitlami yemirib, qon plazmasiga chiqadi va yangi eritrotsitlarga kirib oladi. jinssiz ko‘payish yana takrorlanadi. 5. biologiya o‘qitish metodikasining maqsadi, vazifalari. fanni o`qitishdan maqsad – bo`lajak …

5 / 80

a’lim – tarbiya jarayonini zamon talablariga mos holda tashkil etish jarayonida zamonaviy pedagogik va axborot texnologiyalaridan foydalanish yo`llari, o`quvchilarda asosiy biologik g’oyalar, tushuncha, ko`nikma va malakalarni shakllantirish, ijodiy va mustaqil fikr yuritishni tarkib toptirish, ular ongi va qalbiga milliy istiqlol g’oyasini singdirish usullari haqida bilimlar berish, talabalarni pedagogik faoliyat uchun zarur bo`lgan metodik bilim, ko`nikma va malakalar bilan qurollantirishdan iborat 6. botanika fanini o‘rganish uslublari. o‘simliklarning paydo bo‘lishi va rivojlanishi. bir hujayrali organizmlardan ko‘p hujayrali organizmlarning kеlib chiqishi. o‘simlik organlarining paydo bo‘lishi. 20-asrning oʻrtalarigacha barcha oʻsimliklar tuban (bakteriyalar, suvoʻtlar, zamburugʻlar, lishayniklar) va yuksak oʻsimliklar (yoʻsinlar, psilofitlar, plaunlar, qirqboʻgʻimlar, qirqquloqlar, ochiq urugʻlilar, gulli oʻsimliklar)ga ajratib kelingan. hozirgi bakteriyalar va zamburugʻlar alohida dunyoga ajratiladi. oʻ. dunyosi 3 kichik dunyo: qizil suvoʻtlar va yuksak oʻ.ga boʻlinadi. bu kichik dunyolar 350 000 turdan iborat barcha oʻ.ni oʻz ichiga oladi. oʻ.ning kelib chiqishi yerda hayot paydo boʻlishining ilk rivojlanish davrlariga toʻgʻri keladi. bunda arxey erasida …

Want to read more?

Download all 80 pages for free via Telegram.

Download full file

About "botanika fanining rivojlanishi va usimliklar krplaming tarixi"

1. biologiya faning ob’ekti va predmeti. botanika fanining rivojlanish tarixi va uning metodlari. botanika fanining vazifalari. botanika fanining boshqa fanlar ichidagi mavqei? oʻzbekistonda. b. sohasidagi dastlabki i. t. ishlari 20-asrning 20- yillarida boshlangan. oʻsha yillari oʻrta osiyo davlat universiteti, 40- yillar boshida esa oʻzbekiston fanlar akademiyasi oʻzbekiston usimliklarini oʻrganish boʻyicha bir necha ekspeditsiyalar uyushtiradi. yigʻilgan oʻsimliklar kolleksiyasi oʻzbekiston gerbariysini tuzish uchun asos boʻldi. hozir fanlar akademiyasi botanika institutidagi markaziy gerbariyda 1 mln.dan ortiq usimliklar namunasi va 10000 dan ziyod oʻsimlik turlari bor. bu kolleksiyalar va tabiatda olib borilgan kuzatishlar urta osiyo florasining genezisi va usimliklar krplamining rivo...

This file contains 80 pages in DOCX format (3.9 MB). To download "botanika fanining rivojlanishi va usimliklar krplaming tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: botanika fanining rivojlanishi … DOCX 80 pages Free download Telegram