termodinamika asoslari

PDF 39 pages 3.4 MB Free download

39 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.4 MB

File type PDF

Pages 39

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 39

microsoft powerpoint - termokimyo 1-qonun tashpulatov x.sh. 2  kirish  sistema  energiya  issiqlik miqdori  issiqlik sig’imi  ish  termodinamikaning 1-qonuni  entalpiya  gess qonuni  reaksiyalar entalpiyasini hisoblash  kirxgoff tenglamasi  energiya doimo sivilizatsiya asosida yotgan.  kundalik hayotda biz energiyaning chiqishi, yutilishi, bir turdan boshqasiga aylanishini guvohi bo’lamiz.  energiyaning bir turdan boshqa turga o’tishini o’rganishga termodinamika deyiladi. n.karno ▼ j. joul ▼  termodinamikda jarayotgan borayotgan va tashqi muhitdan xayolda yoki amalda ajratib olingan fazoga sistema deyiladi.  sistema va tashqi muhit o’zaro modda yoki energiya almashinishiga ko’ra 3 ga bo’linadi:  ochiq (modda va energiya almashinadi)  yopiq (faqat energiya almashadi)  izolirlangan (modda va energiya almashmaydi).  energiya ► ish bajara olish qobiliyati.  ish ► jismni masofaga siljitish uchun sarflanadigan energiya turi hisoblanadi.  energiyaning ko’plab turlari bo’lib, ularni asosan 2 ga ajratish mumkin:  potensial energiya (joylashgan …

2 / 39

imidan cn ham ishlatiladi:  ba’zi moddalarning solishtirma va molyar issiqlik sig’imlari  masala:  stakandagi 250 ml suvning haroratini 20.5°c (293.7 k) dan 95.6 °c (368.8 k) gacha ko’tarish uchun qancha issiqlik berilishi kerak? suvning solishtirma issiqlik sig’imi 4,184 j/g · k ga teng.  yechish:  masala:  massasi 88,5 g va harorati 78,8°c (352.0 k) bo’lgan temir bo’lakchasi massasi 244 g va harorati 18.8°c bo’lgan suvga botirildi. termik muvozanat qaror topgandan so’ng oxirgi haroratni aniqlang. cs(h2o)=4,184 j/g·k; cs(fe)=0,449 j/g·k (idish va tashqi muhit orasida issiqlik almashinmaydi deb hisoblang.)  yechish:  yechish:  sistema 2 turdai ishni bajarishi mumkin:  o’zgarmas bosimdagi kengayish ishi quyidagicha hisoblanadi:  masala:  sharni shishirish uchun tashqi muhitga bosim-hajm ishi bajarilishi lozim. tashqi bosim 1,00 atm bo’lganda sharni 0,100 l dan 1,85 l gacha shishiriliganda qancha ish bajariladi (j)?  yechish:  izotermik kengayishda bajarilgan ish quyidagicha hiosblanadi:  masala:  …

3 / 39

emas.  ya’ni 1-qonunga ko’ra sistema tashqi muhit bilan energiyani issiqlik va ish ko’rinishida akmashadi:  ichki energiya o’zgarishini hisoblash uchun sistema haroratidagi o’zgarish va sistema kengayish ishini qo’shish kerak.  kimyoviy reaksiya davomida ichki energiya o’zgarishini hajm o’zgarmagan sharoitda hisoblash mumkin: ∆ va ∆ bo’lganligidan ∆  reaksiya issiqlik o’zgarishi kalorimetrda o’lchanadi.  o’zgarmas hajmda sistema harorati o’zgarishi ichki energiya o’zgarishiga mos keladi va buni o’lchash uchun “bomba” kalorimetrdan foydalaniladi.  harorat o’zgarishi kalorimetrdagi issiqlik miqdori o’zgarishiga proporsional: ∆  kalorimetr germetik bo’lganligidan issiqlik miqdori o’zgarishi ichki energiya o’zgarishiga mos keladi: ∆  masala:  massasi 1.010 g saxaroza (c12h22o11) “bomba” kalorimetrda yonganda harorat 24.92°c dan 28.33°c gacha ortdi. saxaroza yonishi rekasiyasi uchun ichki energiya o’zgarishini (δer--ya)hisoblang (kj/mol). “bomba” kalorimetrning solishtirma issiqlik sig’imi 4.90 kj/°c ga teng.  yechish:  laboratoriyada ko’pchilik reaksiyalar o’zgarmas bosimda, ya’ni ochiq idishda olib boriladi.  bu holda energiya o’zgarishi ham issilqik, ham ish …

4 / 39

blang. eritma zichligini 1,00 g/ml va eritma uchun cs = 4.18 j/g °c deb qabul qiling.  yechish:  reaksiya entalpiyasi uchun quyidagilar o’rinli: o agar reaksiya tenglamasi biror songa ko’paytirilsa, entalpiya o’zgarishi ham ko’paytiriladi: o agar reaksiya yo’nalishi o’zgarsa, entalpiya o’zgarishi ishorasi o’zgaradi:  standart sharoitda moddalarning hosil bo’lish entalpiayalari o t=298k haroratda o p=1 bar bosimda o cm=1m eritmada olinadi.  odiy moddalarning standart hosil bo’lish entalpiyalari 0 ga teng.  1 mol modda oddiy moddalarning eng termodinamik barqaror holatidan hosil bo’lganda ajraladigan (yutiladigan) issiqlikka moddaning hosil bo’lish entalpiyasi deyiladi.  murakkab moddalarning hosil bo’lish entalpiayalari ilovalarda beriladi.  sistema 2 c(q, olmos)  reaksiya entalpiyasini hisoblashning asosiy usullari quyidagilar: o moddalarning hosil bo’lish entalpialari asosida o moddalarning bog’ entalpiyalari asosida: o moddalarning yonish entalpiyalari asosida:  masala:  quyidagi reaksiya entalpiyasini moddalarning hosil bo’lish entalpiyalariga asoslanib hisoblang. 4nh3(g) + 5o2(g) → 4no(g) + 6h2o(g)  yechish:  …

5 / 39

qattiq va shaffof material hisoblanadi. grafit (394 kj/mol) va olmosning (396 kj/mol) yonish entalpiyalari asosida grafitdan olmos hosil bo’lish reaksiyasining entalpiyasini hisoblang: c(grafit) → c(olmos)  yechish:  nostandart haroratda entalpiya o’zgarishi kirxgoff tenglamasi bilan hisoblanadi:  o’zgarmas bosimdagi issiqlik sig’imlari orasidagi farq quyidagicha hisoblanadi:  masala:  n2(g) + 3h2(g) → 2nh3(g) reaksiyaning standart entalpiyasi 298k da - 92.22 kj/mol ga teng. sanoatda sintez jarayoni 450ºc da amalga oshadi. shu haroratda reaksiya entalpiyasini hisoblang.  yechish: 3 9  slayd oxiri.

Want to read more?

Download all 39 pages for free via Telegram.

Download full file

About "termodinamika asoslari"

microsoft powerpoint - termokimyo 1-qonun tashpulatov x.sh. 2  kirish  sistema  energiya  issiqlik miqdori  issiqlik sig’imi  ish  termodinamikaning 1-qonuni  entalpiya  gess qonuni  reaksiyalar entalpiyasini hisoblash  kirxgoff tenglamasi  energiya doimo sivilizatsiya asosida yotgan.  kundalik hayotda biz energiyaning chiqishi, yutilishi, bir turdan boshqasiga aylanishini guvohi bo’lamiz.  energiyaning bir turdan boshqa turga o’tishini o’rganishga termodinamika deyiladi. n.karno ▼ j. joul ▼  termodinamikda jarayotgan borayotgan va tashqi muhitdan xayolda yoki amalda ajratib olingan fazoga sistema deyiladi.  sistema va tashqi muhit o’zaro modda yoki energiya almashinishiga ko’ra 3 ga bo’linadi:  ochiq (modda va energiya almashinadi)  yopiq (faqat energiya almashadi)  izo...

This file contains 39 pages in PDF format (3.4 MB). To download "termodinamika asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: termodinamika asoslari PDF 39 pages Free download Telegram