ta’lim jarayonining psixologik asoslari

PDF 27 стр. 867,7 КБ Бесплатная загрузка

27 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 867,7 КБ

Тип файла PDF

Страницы 27

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 27

14-mavzu ta’lim jarayonining psixologik asoslari reja: 1.o‘rganish jarayonining mohiyati, turlari 2.ta’lim jarayonining psixologik mazmuni, tarkibiy tuzilishi. 3.zamonaviy o‘qitish usullarining psixologik asoslari. 4. mustaqil tafakkurni rivojlantirish. 5. ko‘nikma va malakalarni shakllantirish. 6. o‘quv faoliyatini boshqarish. 7.pedagogik baho psixologiyasi. 8.ta’limda individual yondashish muammosi. mavzuning o‘quv maqsadi: ta’limiy: talabalarga ta’lim tushunchasining mohiyatini, uning shaxs kamolotidagi o‘rnini, ta’limning noan’anaviy usullari va vositalari haqidagi ma’lumotlarni, jamiyatning kelgusi rivojlanishiga ta’limning bog‘liqligini tushuntirish va anglatishdan iborat. tarbiyaviy: ta’limning shaxs rivojlanishidagi rolini yoshlarimiz ongiga singdirish orqali ularni jamiyatimiz uchun fidokor, bilimdon inson qilib tarbiyalash asos bo‘la olishini uqtirish, talabalarda o‘qituvchi va tarbiyachiga xos kasbiy va shaxsiy sifatlarni tarbiyalash. rivojlantiruvchi: talabalarda ta’limning noan’anaviy usullarini egallash va undan oqilona foydalana olish malakalarini shakllantirish, ta’lim jarayonining samaradorligi va unga ta’sir etuvchi omillar to‘g‘risidagi bilimlarini rivojlantirish. 1997 yilda qabul qilingan "ta’lim to‘g‘risida"gi qonun va "kadrlar tayyorlash milliy dasturida" shaxs kamoloti asosiy masala sifatida e’tirof etilgan. prezidentimiz i.a.karimov: "iqtisodiy va siyosiy sohalardagi barcha …

2 / 27

arbiya berishdir. 14.1. o‘rganish jarayonining mohiyati, turlari insonning hayotiy tajribani bilimlar, ko‘nikmalar va malakalar tariqasida o‘zlashtiradigan bir necha tushunchalar mavjud.bu o‘quv faoliyati, ta’lim, o‘qish va o‘rganishdir. bunday faoliyat unga atrof-muhitga moslashishga, o‘zining asosiy ehtiyojlari, shuningdek, aqliy o‘sish va shaxsiy rivojlanish ehtiyojlarini qondirish imkonini beradi. ўқув фаолияти натижасида инсон янги билим, кўникма ва малакалар эгаллайди, ёки мавжудларини ўзгартиради, ўз қобилиятларини ривожлантирадиган, такомиллаштирадиган жараёндир o‘quv faoliyati bu shunday faoliyatki, unda shaxsning psixik jarayonlari shakllanadi va rivojlanadi, uning asosida yangi faoliyatlar yuzaga keladi. o‘quv faoliyati insonning butun hayoti davomida namoyon bo‘luvchi uzluksiz jarayondir. ta’lim haqida gapirilganda o‘qituvchining ta’lim jarayonidagi maxsus funksiyalariga e’tibor qaratiladi. bunda bilim, ko‘nikma va malakalarni egallash uchun qobiliyatlarni rivojlantirishga qaratilgan o‘quvchi tomonidan amalga oshiriladigan o‘quv harakatlari nazarda tutiladi. yuqorida ko‘rib o‘tilgan uch tushuncha ham o‘quv faoliyati mazmuniga taaluqlidir. o‘qishning natijasi haqida gapirilganda o‘rganish tushunchasidan foydalaniladi. o‘quv faoliyatini o‘qituvchi va o‘quvchining o‘zaro ta’siriga asoslangan o‘quv-bilish jarayoni sifatida turli tomondan tavsiflaganda, biz …

3 / 27

ojlanish qay darajada etilish bilan bog‘liqligini aniqlash muhim. o‘rganish doimo ma’lum darajada organizmning biologik etilishiga tayanadi. masalan, bolaga bosh miyadagi nutq uchun javob beradigan bo‘limlar etilmaguncha gapirishni o‘rgatib bo‘lmaydi.bu ikki jarayon o‘rtasida teskari aloqa ham mavjud: ta’lim va o‘qish organizmning etilishiga ham ma’lum ma’noda ta’sir ko‘rsatadi. insonda bir necha o‘rganish turlari mavjud.ulardan birinchisi markaziy nerv sistemasi rivojlangan hayvonlarda ham mavjud. ўрганиш инсонинг ўқув фаолияти натижасида янги психологик сифат ва хусусиятларни ўзлаштирганлигини билдиради. этимиологик жиҳатдан бу тушунча “ўрганмоқ” тушунчасидан келиб чиққан бўлиб, индивиднинг таълим ва ўқиш натижасида ўрганиши мумкин бўлган барча нарсаларни ўз ичига олади. ўқиш – ҳам ўқув фаолиятига таалуқли бўлиб, лекин кўпроқ бу тушунча ишлатилганда ўқув фаолиятида ўқувчига тегишли фаолият назарда тутилади таълим- у ўқитувчи ва ўқувчининг биргаликдаги ўқув фаолиятидан иборат бўлиб, билим, кўникма ва малакаларни узатиш жараёнидир, ҳаётий тажрибани ўқитувчидан ўқувчига узатишдир bu – imprinting mexanizmi bo‘yicha o‘rganish, ya’ni tez, avtomatik ravishda o‘rganishdir. masalan, o‘rdakchalar tug‘ilishi bilan ona …

4 / 27

shdir. bunday o‘rganish turida bilim, ko‘nikma va malakalar sinab ko‘rish va xato qilish metodi orqali o‘rganiladi.individ duch keladigan vaziyatlar unda turli instinktiv, shartsiz, shartli reaksiyalarni vujudga keltiradi. organizm ketma- ket amalda masalani echish uchun har birini sinab ko‘radi va bunda avtomatik ravishda erishilgan natijani baholaydi. eng yaxshi natijaga olib kelgan reaksiya, vujudga kelgan vaziyatda organizmning qulay moslashishini ta’minlagani boshqalaridan ajralib chiqadi va tajribada mustahkamlanadi. mana shu sinab ko‘rish va xato qilish metodi bilan o‘rganishdir. yuqorida tavsiflangan o‘rganish turlari hayvonlarda ham, insonlarda ham uchraydi. lekin insonlarda o‘rganishning maxsus, oliy turlari mavjud. bu birinchidan, boshqa odamlar xulq-atvorini to‘g‘ridan-to‘g‘ri kuzatish orqali o‘rganish bo‘lib, unda inson kuzatilayotgan xulq-atvor shakllarini o‘zlashtiradi.bu vikar o‘rganish deb ataladi. ikkinchi verbal o‘rganish, ya’ni insonning yangi tajribani til orqali o‘zlashtirishidir.bunday o‘rganish natijasida inson nutqni egallagan boshqa odamlarga, bilim, ko‘nikma va malakalarni uzatishi mumkin. o‘rganish va ta’lim orasidagi ikki muhim qo‘shimcha farqlarni ta’kidlab o‘tamiz.ta’lim o‘rganishdan farqli ravishda rejali va ongli boshqariladigan …

5 / 27

bunday yo‘l-yo‘lakay o‘rganishga misol sifatida ma’lumotlarni ixtiyorsiz ravishda eslab qolish, o‘quv maqsadlarini ko‘zda tutmagan harakatlarni misol keltirishimiz mumkin. ta’lim va o‘qish – har doim ongli jarayonlardir, o‘rganish esa ongsiz darajada ham ro‘y berishi mumkin. ta’lim, o‘qish va o‘rganish orasidagi yana bir farq ma’lumotlarni o‘zlashtirishga tayyorlik turli yosh davrlarida namoyon bo‘ladi. o‘rganishning elemantar turlari – imprinting, shartli reflektor va operant turlariga – bola tug‘ilishi bilanoq amalda tayyor bo‘ladi. o‘qish bilim, malaka va ko‘nikmalarni o‘zlashtirish uchun ongli, maqsadga yo‘naltirilgan qobiliyat sifatida bolada 4-5 yoshligida namoyon bo‘ladi, mustaqil o‘qishga tayyorlik maktabning birinchi sinflarida, 7-8 yosh atrofida vujudga keladi. o‘rganish jarayoni faoliyat sifatida quyidagi o‘quv-intellektual mexanizmlar hisobiga amalga oshadi: 1.assotsiatsiyalarning shakllanishi. bu mexanizm alohida bilimlar orasida yoki tajriba qismlari o‘rtasida vaqtinchalik bog‘lanishlar o‘rnatish asosida yotadi. 2. taqlid qilish. ko‘nikma va malakalar shakllanishi uchun asos bo‘ladi. 3. farqlash va umumlashtirish.tushunchalar shakllanishi bilan bog‘liq. 4. insayt ( taxmin).inson tomnonidan qandaydir yangi informatsiyani qarab chiqish, o‘tmish tajribadan …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 27 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ta’lim jarayonining psixologik asoslari"

14-mavzu ta’lim jarayonining psixologik asoslari reja: 1.o‘rganish jarayonining mohiyati, turlari 2.ta’lim jarayonining psixologik mazmuni, tarkibiy tuzilishi. 3.zamonaviy o‘qitish usullarining psixologik asoslari. 4. mustaqil tafakkurni rivojlantirish. 5. ko‘nikma va malakalarni shakllantirish. 6. o‘quv faoliyatini boshqarish. 7.pedagogik baho psixologiyasi. 8.ta’limda individual yondashish muammosi. mavzuning o‘quv maqsadi: ta’limiy: talabalarga ta’lim tushunchasining mohiyatini, uning shaxs kamolotidagi o‘rnini, ta’limning noan’anaviy usullari va vositalari haqidagi ma’lumotlarni, jamiyatning kelgusi rivojlanishiga ta’limning bog‘liqligini tushuntirish va anglatishdan iborat. tarbiyaviy: ta’limning shaxs rivojlanishidagi rolini yoshlarimiz ongiga singdirish orqali ularni jamiyatimiz uch...

Этот файл содержит 27 стр. в формате PDF (867,7 КБ). Чтобы скачать "ta’lim jarayonining psixologik asoslari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ta’lim jarayonining psixologik … PDF 27 стр. Бесплатная загрузка Telegram