insonning shaxsiy hamda siyosiy huquqlarini mustalhkamlash masalalari

DOCX 19 pages 63.8 KB Free download

19 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 63.8 KB

File type DOCX

Pages 19

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 19

3-mavzu: insonning shaxsiy hamda siyosiy huquqlarini mustalhkamlash masalalari reja: 1. shaxsning huquqiy maqomi tushunchasi.. 2. fuqarolik. 3.o’zbekiston respublikasida inson va fuqarolarning shaxsiy huquq va erkinliklari. . 4 o’zbekiston respublikasida fuqarolarning siyosiy huquqlari. tayanch so’zlar:: shaxs, fuqarolik, erkinlik, aholi, daxlsizlik, referendum, burch, saylov. konstitutsiyaviy huquqda shaxsning huquqiy maqomi masalasi markaziy masalalardandir. 0‘zbekiston konstitutsiyasida shaxsning huquqiy maqomiga taalluqli normalar yetarli darajada mavjud. shaxs huquqiy maqomining qanday bo‘lishiga, eng avvalo, konstitutsiyaning qoidalarida aks etgan. unga asosan, inson, uning erkinligi, sha’ni, qadr-qimmati va boshqa daxlsiz huquqlari oliy qadriyat hisoblanadi. «inson» va «shaxs» tushunchalari, asosan, bir ma’noni berishini nazarda tutsak, bu qoida insonga ham taalluqlidir. shaxsning huquqiy maqomi deganda, shaxsning huquqlari, erkinliklari, burchlari yig'indisi tushuniladi. har bir jamiyatda shaxs bilan davlat o'rtasida o'rnatilgan munosabat shaxsning huquqiy maqomiga ta’sir qilsa, boshqa tomondan shaxsning huquqiy maqomi davlat munosabatiga ta’sir qiladi. shaxsning huquqiy holati masalasida uning konstitutsiyaviy huquq va erkinliklari hamda burchlari darajasi, miqdori muhim rol o’ynaydi. shuningdek, …

2 / 19

iqishi, ijtimoiy mavqeyidan qat’i nazar, qonun oldida tengdirlar. imtiyozlar faqat qonunga muvofiq belgilanadi va ijtimoiy adolat prinsiplariga mos bo‘lishi shart ». bu shaxsning (birinchi navbatda, shaxs fuqarodir) mavqeini, tengligini ta’minlovchi asosiy huquqiy normadir. bu yerda shaxsning tengligiga qonun oldidagi tenglik sifatida qaralmoqda. har bir kishining qonun oldidagi tengligi adolat prinsipining o‘zagidir. shaxsning qonun oldida tengligiga hech qanday holat (bu holatlar konstitutsiyada sanab o‘tilgan) ta’sir qila olmaydi. qonun oldida tenglik shaxsning huquq, erkinliklardan foydalanishda ham teng ekanligini, shuningdek, burchlarni bajarishda ham tenglik bo‘lishini nazarda tutadi. demak, bu norma shaxsning huquqiy holatini belgilashda asosiy o‘lchovdir. shu bilan birga, jamiyat va davlatninginsonparvarlik mohiyatidan kelib chiqib, konstitutsiyaning o'zida, adolat prinsiplariga mos ravishda, ayrim shaxsiarga imtiyozlar belgilanishi ham ko'rsatib qo'yilgan. bunda imtiyozlar faqat qonun asosida bo‘lishi alohida qayd qilinadi (19-moddaning uchinchi xatboshisi). imtiyozlar qonun asosida bo'lishining, ijtimoiy adolat prinsiplariga mos tushishi, mamlakatda yashovchi yordamga muhtoj, jismoniy jihatdan zaif toifali kishilargagina imtiyoz berilishini nazarda tutadi. konstitutsiyaga …

3 / 19

ib chiqaradi. konstitutsiyaning shu moddasi qoidalari yana fuqarolarning konstitutsiya va qonunlarda belgilab qo'yilgan huquqlari daxlsiz ekanligini, ulardan sud qarorisiz mahrum etishga yoki ularni cheklab qo'yishga hech kim haqli emasligini belgilaydi. fuqarolarning konstitutsiyaviy va boshqa qonuniy huquqlari daxlsizligi konstitutsiyaviy asosda belgilangan. demak, ulardan mahrum qilishga, cheklashga hech kimning haqqi yo'q. konstitutsiya fuqarolarning huquqini faqatgina sud tartibida cheklashga ruxsat beradi. cheklash qonuniy, asosli bo'lishi kerak va sud qarorida asoslantirilishi zarur. favqulodda va harbiy holatlarda ham fuqarolarning huquqlari cheklanishi mumkin. konstitutsiyaning 20-moddasida: «har bir inson o‘z shaxsini erkin kamol toptirish huquqiga ega. hech kimga uning roziligisiz qonunchilikda belgilanmagan majburiyat yuklatilishi mumkin emas. inson o‘z huquq va erkinliklarini amalga oshirishda boshqa shaxslarning, jamiyat hamda davlatning huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlariga putur yetkazmasligi shart», - deb mustahkamlangan. boshqalarning manfaatiga (fuqaro, jamiyat, davlat manfaati) zarar yetkazilsa, zarar yetkazgan fuqaroning huquqi cheklanadi, sud qaroriga asosan shunday hollarda hamda xavfsizlik nuqtai nazaridan fuqarolar huquqlarining cheklanishi mumkinligi xalqaro huquqiy …

4 / 19

fuqarolik - konstitutsiyaviy institut. uning asoslari konstitutsiyada belgilangan. konstitutsiyaning vi bobi «fuqarolik» deb nomlangan. o‘zbekiston respublikasining butun hududida yagona fuqarolik o'rnatiladi. 0‘zbekiston respublikasining fuqaroligi, unga qanday asoslarda ega bo'lganlikdan qat’iy nazar, hamma uchun tengdir. qoraqalpog’iston respublikasining fuqarosi, ayni vaqtda, 0‘zbekiston respublikasining fuqarosi hisoblanadi» (konstitutsiyaning 22-moddasi). shu moddada fuqarolikka ega bo'lish va uni yo'qotish asoslari hamda tartibi qonun bilan belgilanadi, deb kovsatilgan. fuqarolik masalasi 2020-yilgacha 1992-yil 2-iyuldagi qonun bilan tartibga solingan. bu qonun eskirib qolgani uchun 0‘zbekiston prezidentining 2020-yil 24-yanvardagi oliy majlisga murojaatnomasida «...fuqarolik masalasiga oid qonunchilikni takomillashtirish orqali inson huquqlarini ta’minlash borasida navbatdagi muhim qadam qo‘yish zarurligini hayotning o'zi taqozo etmoqda»', deb qayd qildi va 2020-yil 13-martda «0‘zbekiston respublikasining fuqaroligi to‘g‘risida»gi qonun qabul qilindi. qonunning 4- moddasida fuqarolikning huquqiy tushunchasi berilgan bo‘lib, unga asosan, 0‘zbekiston respublikasining fuqaroligi shaxs bilan davlatning doimiy siyosiy- huquqiy aloqasini belgilaydi, bu aloqalar ularning o‘zaro huquqlari va burchlarida ifodalanadi. demak, fuqarolik shaxsning davlatga huquqiy mansubligi va …

5 / 19

iga fuqaroligi bo‘lmagan shaxslar hamda chef el fuqarolari ham kiradi. ularning huquqiy holatida sezilarli tafovutlar mavjud. shaxsning ma’lum davlatda yashashining o‘zigina uni fuqaro deb hisoblashga asos bo‘lmaydi, shaxs fuqaro bo’lishi uchun shaxs bilan davlat o‘rtasida alohida munosabatlar mavjud bo‘lishi kerak. fuqarolik davlat bilan shaxs munosabatlarining alohida tartibda amalga oshishini ta’minlaydi. umumiy asosda davlat qonun yo‘li bilan kim shu davlatning fuqarosi hisoblanishini, fuqarolikka ega bo‘lish, uni yo‘qotish asoslari va tartibini belgilab qo‘yadi. har bir shaxsning fuqaroligi alohida hujjatlar bilan rasmiylashtiriladi. 0‘zbekistonda bunday hujjat shaxslarning pasportidir. fuqarolik shaxs bilan davlatning barqaror munosabatlarini vujudga keltiradi. fuqaro va davlat munosabatlarini belgilashda xalqaro huquq normalari ham e’tirof etiladi. 0‘zbekistonda fuqarolikni quyidagicha xarakterlash mumkin. 0‘zbekistonda yakka fuqarolik e’tirof etilgan. konstitutsiya va qonunda bu mustahkamlangan. 0‘zbekiston fuqarolari o‘zbekiston fuqaroligidan chiqmasdan turib, boshqa mamlakatlarning fuqaroligini qabul qilishi mumkin emas va aksincha. 0‘zbekistonda fuqarolik tenglikka asoslangan, ya’ni fuqarolikka ega bo‘lish qanday asoslarda bo‘lmasin (tug‘ilish bilan bo‘ladimi, keyinchalik fuqarolikka o‘tganmi) …

Want to read more?

Download all 19 pages for free via Telegram.

Download full file

About "insonning shaxsiy hamda siyosiy huquqlarini mustalhkamlash masalalari"

3-mavzu: insonning shaxsiy hamda siyosiy huquqlarini mustalhkamlash masalalari reja: 1. shaxsning huquqiy maqomi tushunchasi.. 2. fuqarolik. 3.o’zbekiston respublikasida inson va fuqarolarning shaxsiy huquq va erkinliklari. . 4 o’zbekiston respublikasida fuqarolarning siyosiy huquqlari. tayanch so’zlar:: shaxs, fuqarolik, erkinlik, aholi, daxlsizlik, referendum, burch, saylov. konstitutsiyaviy huquqda shaxsning huquqiy maqomi masalasi markaziy masalalardandir. 0‘zbekiston konstitutsiyasida shaxsning huquqiy maqomiga taalluqli normalar yetarli darajada mavjud. shaxs huquqiy maqomining qanday bo‘lishiga, eng avvalo, konstitutsiyaning qoidalarida aks etgan. unga asosan, inson, uning erkinligi, sha’ni, qadr-qimmati va boshqa daxlsiz huquqlari oliy qadriyat hisoblanadi. «inson» va «shaxs» tushu...

This file contains 19 pages in DOCX format (63.8 KB). To download "insonning shaxsiy hamda siyosiy huquqlarini mustalhkamlash masalalari", click the Telegram button on the left.

Tags: insonning shaxsiy hamda siyosiy… DOCX 19 pages Free download Telegram