fuqarolik huquqida muddatlar

DOCX 8 pages 29.6 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 29.6 KB

File type DOCX

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

1. fuqarolik huquqida muddatlar haqida qanday fikrlar bildirilgan? fuqarolik huquqida muddatlar huquqiy harakatlar bajarilishi yoki tugatilishi uchun belgilangan vaqt oralig‘idir. fkning 131-moddasiga ko‘ra, muddatlar huquq va majburiyatlarning vujudga kelishi, amalga oshirilishi yoki bekor bo‘lishi bilan bog‘liq. muddatlar qonunda, shartnomada yoki sud qarorida belgilanishi mumkin. ular shaxslar manfaatlarini himoya qilish, barqarorlik va huquqiy aniqlikni ta’minlashga xizmat qiladi. shuningdek, muddatlar turli huquqiy oqibatlar keltirib chiqaradi, masalan, da’vo muddatining o‘tishi bilan da’vo qilish huquqi yo‘qoladi. 2. fuqarolik huquqida muddatlar qanday klassifikasiya qilinadi? fuqarolik huquqida muddatlar bir nechta mezonlar asosida tasniflanadi: 1. yuzaga kelish manbasiga ko‘ra: qonuniy (qonunda belgilangan) va shartnomaviy (tomonlar kelishuviga asoslangan); 2. davomiyligiga ko‘ra: kunlik, oylik, yillik va muddat o‘tishi bilan bog‘liq voqealarga bog‘langan; 3. huquqiy oqibatiga ko‘ra: da’vo muddatlari, kutish muddatlari, majburiyatlarni bajarish muddatlari. fkning 131–136-moddalari ushbu tasniflarning huquqiy asoslarini belgilaydi. bu tasniflar muddatlardan foydalanishda aniqlik kiritadi va huquqiy muammolarni hal qilishda yordam beradi. 3. fuqarolik huquqida muddatning tamom bo‘lishi …

2 / 8

mulkiy munosabatlar — bu inson shaxsiga bevosita bog‘liq, mulkiy qiymatga ega bo‘lmagan huquqiy munosabatlardir. fkning 22-moddasida belgilanishicha, bular quyidagilardir: nom, sha’n, obro‘, shaxsiy sir, surat, hayot va sog‘likka daxldor huquqlar. bu munosabatlarning xususiyati — ular beg‘ubor shaxsiydir, ya’ni boshqa shaxsga o‘tkazilmaydi va moliyaviy qiymatga ega emas. ular inson sha’ni va erkinligini himoya qilishga xizmat qiladi. shu bilan birga, bu huquqlar buzilganda fuqarolik tartibida kompensatsiya yoki boshqa himoya vositalari qo‘llaniladi. 5. fuqarolik huquqining tizimiga ta’rif bering. fuqarolik huquqi tizimi — bu fuqarolik huquqining ichki tuzilmasi bo‘lib, u turli institutlar va normalarning o‘zaro bog‘liq majmuasidir. u ikki asosiy qismdan iborat: 1) umumiy qism – fuqarolik huquqining umumiy tamoyillari, subyektlari, obyektlari, muomala va huquq layoqati, muddatlar va da’vo muddati; 2) maxsus qism – mulkiy va nomulkiy huquqlar, majburiyatlar, meros huquqi, intellektual mulk va shartnomaviy munosabatlar. ushbu tizim fuqarolik kodeksida bosqichma-bosqich yoritilgan bo‘lib, fuqarolik huquqining samarali qo‘llanilishini ta’minlaydi. 6. fuqarolik huquqiy munosabatlarda tenglik tamoyilini …

3 / 8

, ularning huquq va majburiyatlari teng asosda amalga oshirilishidir. fk 1-moddasida mustahkamlangan ushbu tamoyilga ko‘ra, davlat, fuqaro yoki yuridik shaxs o‘zaro fuqarolik huquqiy munosabatlarda bir xil maqomda ishtirok etadi. bunda biror taraf ikkinchi tarafga ta’sir o‘tkazmaydi. bu tenglik taraflarning o‘zaro erkinlik, mustaqillik va ixtiyoriylik asosida harakat qilishini ta’minlaydi. bu prinsip shartnoma tuzishda, nizolarni hal etishda va huquqni amalga oshirishda muhim ahamiyatga ega. 8. fuqaroni muomalaga layoqatsiz deb topishning huquqiy oqibatlariga to‘xtaling. fkning 29-moddasiga ko‘ra, ruhiy kasallik yoki aqliy zaiflik sababli fuqaro o‘z harakatlarining mazmunini tushunolmasa, sud qarori bilan uni muomalaga layoqatsiz deb topish mumkin. bunday shaxs nomidan vasiy harakat qiladi. layoqatsizlik e’tirof etilgach, u shartnoma tuza olmaydi, majburiyat ololmaydi, javobgarlik ham olmaydi. shuningdek, mol-mulkini boshqarish, yuridik muomalalarda ishtirok etish huquqiga ega emas. bu chora uni o‘ziga va boshqalarga yetkazilishi mumkin bo‘lgan zararlar oldini olish, huquqlarini himoya qilish maqsadida qo‘llaniladi. 9. huquq layoqati va muomala layoqatining farqi nimada? huquq layoqati — …

4 / 8

mumiy da’vo muddati. 2. majburiyatni bajarish muddati — shartnomaga muvofiq to‘lov yoki topshiriqni amalga oshirish vaqti. masalan, tovar 10 kun ichida topshirilishi lozim. 3. kutish muddati — huquqiy holat yuzaga kelishigacha bo‘lgan vaqt. masalan, merosni qabul qilish muddati — 6 oy. .bu tasnif huquqiy barqarorlik va hujjat aylanishini soddalashtirishga xizmat qiladi. 11. ishonchnoma asosida avtomashinani boshqarishga olgan fuqaro vafot etdi. mazkur holatda qanday huquqiy oqibat kelib chiqadi? fuqarolik kodeksining 187-moddasiga ko‘ra, ishonchnoma beruvchi yoki ishonch bildiruvchi shaxsning vafoti ishonchnomaning amal qilishini avtomatik ravishda bekor qiladi. demak, agar avtomobilni boshqarishga vakolatli shaxs vafot etsa, ishonchnoma o‘z kuchini yo‘qotadi. bu holatda transport vositasi undan qaytarib olinishi lozim. agar vafot etgan shaxs o‘z vakolatini bajarayotgan bo‘lsa, u bajargan harakatlar (masalan, avtomobilni boshqarish, topshirish) ma’lum chegarada haqiqiy deb topilishi mumkin, lekin vakolat to‘liq tugaydi. vafot faktini bilmasdan bajarilgan harakatlar esa alohida ko‘rib chiqiladi. 12. ishonchnoma qanday shakllarda amal qiladi? fuqarolik kodeksining 185-moddasiga ko‘ra, ishonchnoma …

5 / 8

ishonchli vakil vakolatni rad etganda; 4. ishonchnoma beruvchi yoki vakil vafot etganida; 5. ishonchnoma beruvchi yuridik shaxs tugatilganda; 6. ishonchli vakil yuridik shaxs bo‘lsa va u tugatilsa; 7. fuqarolar muomalaga layoqatsiz deb topilganda. ushbu holatlar yuzaga kelganda, ishonchnoma avtomatik ravishda o‘z kuchini yo‘qotadi va uning asosida hech qanday huquqiy harakat amalga oshirilmaydi. 14. kimlar qonuniy vakil hisoblanadilar? qonuniy vakillar — bu qonunga asosan boshqa shaxs nomidan huquqiy harakatlar bajaradigan shaxslardir. fkning 163–164-moddalariga muvofiq, ular quyidagilar: 1. ota-onalar – voyaga yetmagan farzandlari uchun; 2. vasiylar va homiylar – muomalaga layoqatsiz yoki cheklangan fuqarolar uchun; 3. qonun asosida tayinlangan vakillar – muayyan shaxslar uchun tayinlangan shaxslar (masalan, nogironlar uchun homiy). ular boshqa shaxs nomidan shartnoma tuzish, mol-mulkni boshqarish, da’vo qilish kabi harakatlarni amalga oshirishi mumkin. ularning vakolatlari qonun bilan belgilanadi, ishonchnoma talab etilmaydi. 15. muddatlarni maqsadiga ko‘ra qanday turlarga ajratish mumkin? fuqarolik huquqida muddatlar maqsadiga ko‘ra quyidagilarga ajratiladi: 1. huquqni amalga oshirish …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "fuqarolik huquqida muddatlar"

1. fuqarolik huquqida muddatlar haqida qanday fikrlar bildirilgan? fuqarolik huquqida muddatlar huquqiy harakatlar bajarilishi yoki tugatilishi uchun belgilangan vaqt oralig‘idir. fkning 131-moddasiga ko‘ra, muddatlar huquq va majburiyatlarning vujudga kelishi, amalga oshirilishi yoki bekor bo‘lishi bilan bog‘liq. muddatlar qonunda, shartnomada yoki sud qarorida belgilanishi mumkin. ular shaxslar manfaatlarini himoya qilish, barqarorlik va huquqiy aniqlikni ta’minlashga xizmat qiladi. shuningdek, muddatlar turli huquqiy oqibatlar keltirib chiqaradi, masalan, da’vo muddatining o‘tishi bilan da’vo qilish huquqi yo‘qoladi. 2. fuqarolik huquqida muddatlar qanday klassifikasiya qilinadi? fuqarolik huquqida muddatlar bir nechta mezonlar asosida tasniflanadi: 1. yuzaga kelish manbasiga ko‘ra: qon...

This file contains 8 pages in DOCX format (29.6 KB). To download "fuqarolik huquqida muddatlar", click the Telegram button on the left.

Tags: fuqarolik huquqida muddatlar DOCX 8 pages Free download Telegram