моддий нуқта динамикасининг умумий теоремалари

PPTX 391,1 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1492622825_66167.pptx f s d dt f s d × = s ò = 1 t 0 dt f s 1 t f s × = ò ò ò = = = 1 1 1 t 0 z z t 0 y y t 0 x x dt f s dt f s dt f s 1 v v m å = - k s v m v m 0 1 dt d a v = å = k f dt ) v m ( d v o ) ( v m d 0 1 v m v m s - = 2 0 2 1 v v m s + = 2 0 2 1 2 2 x s s v v m s y + = + = å = - kx x 2 x 1 s mv mv с / м кг 3 , 11 2 mv s …
2
ал тенгламаларни ечишга тўғри келар экан. лекин тажрибалар шуни кўрсатдики, кўп масалаларни ечишда динамиканинг умумий теоремаларини қўллаш анча қулайликлар туғдирар экан. динамика қисмида, ўзига тегишли таянч қийматлар мавжуд бўлиб, биз қуйида ўша қийматларнинг мазмуни ва уларнинг моҳияти нимадан иборат эканлигини баён қиламз. энг асосий динамик характеристикалардан бири, моддий нуқтанинг ҳаракат миқдори ҳисобланади. моддий нуқтанинг ҳаракат миқдори деб, унинг массасини тезлик векторига кўпайтмасига тенг бўлган - вектор қийматга айтилади. ушбу -векторнинг йўналиши, моддий нуқтанинг тезлик вектори билан устма-уст ётади, яъни траекторияга уринма ҳолда ҳаракат томонга йўналади. ҳаракат миқдорининг ўлчов бирлиги си - системасида: 1кг·м/с ёки 1н·с, мкгсс-системасида: 1 кг·с бўлади. куч импульси. маълум вақт ичида кучнинг моддий нуқтага бўлган таъсирини характерлаш учун куч импульси деган тушунча киритилади. аввалига элементар импульс деган тушунча киритамиз, яъни кучнинг элементар dt -вақт ичидаги импульси. кучнинг элементар импульси деб, -кучни элементар dt - вақтга кўпайтмасидан иборат бўлган -вектор қийматга айтилади: (21.1) элементар импульс кучнинг йўналиши бўйича …
3
онунини ифодаловчи (19.2) тенгламани қуйидагича ёзиш мумкин (21.4) (21.4) тенглама бир вақтнинг ўзида моддий нуқта ҳаракат миқдорининг ўзгариши теоремасини дифференциал формасининг ифодасидан иборат бўлади: моддий нуқтанинг ҳаракат миқдоридан вақт бўйича олинган биринчи ҳосила, шу моддий нуқтага таъсир этувчи кучларнинг вектор йиғиндисига тенг бўлади. агар ҳаракатланаётган моддий нуқтанинг t=0 вақтдаги тезлиги ва t1 - вақтдаги тезлиги эса бўлса, (21.4) тенгламанинг иккала томонини dt -га кўпайтириб юбориб, ундан аниқ чегаралар бўйича интеграллайлик. тенгламанинг ўнг томонидаги интегралнинг чегараси 0 дан t1 - гача ўзгаради, чап томонидаги интегралнинг чегараси эса -дан - гача ўзгаради, нинг интеграли - бўлгани учун, натижада эканлигини аниқлаймиз. тенгликнинг ўнг томонидаги интеграллар, (21.2) формулага асосан моддий нуқтага таъсир этувчи кучларнинг импульсларидан иборат бўлади. шунинг учун, ушбу тенглама қуйидаги кўринишга келади: (21.5) 21.2§ моддий нуқта ҳаракат миқдорининг ўзгариш теоремаси муаллиф доц. с.исмоилов, оператор д.ибайжонова 5 (21.5) тенглама моддий нуқта ҳаракат миқдорининг ўзгариш теоремасининг тугал формаси деб аталади: моддий нуқтанинг маълум вақт …
4
иқлаш мумкин. динамиканинг иккинчи масаласини ечишда берилган кучларнинг импульсларини аниқлаш керак бўлади, лекин (21.2) ва (21.3) тенгламалардан кўриниб турибдики, куч импульсларини фақат кучлар ўзгармас бўлганда ёки улар вақтга боғлиқ ҳолда ўзгаргандагина аниқлаш мумкин бўлар экан холос. шундай қилиб, агар масаланинг шартида изланаётган ва берилган қийматлар: моддий нуқтага қўйилган кучлар, моддий нуқтанинг ҳаракатида сарфланган вақт, бошланғич ва охирги тезликлар (яъни f, t, v0, v) ўзгармас ёки вақтга боғлиқ ҳолда ўзгарувчан бўлса, бундай масалалар (21.5) ва (21.6) тенгламалар орқали ечилади. 21.1 масала. массаси m=2кг бўлган моддий нуқта, v=4м/c тезлик билан айлана бўйлаб ҳаракатланмоқда. моддий нуқта айлананинг тўртдан бир қисмини босиб ўтгунча кетган вақт ичидаги куч импульслари аниқлансин. е ч и ш. ҳаракат миқдорининг ўзгариш теоремасига асосан . ҳаракат миқдорлари векторларининг геометрик айирмаси (21.1 шакл) ни қурилган тўғри бурчакли учбурчак орқали аниқлаймиз, муаллиф доц. с.исмоилов, оператор д.ибайжонова 6 лекин масаланинг шартига кўра v0=v1=v бўлгани учун, куч импульсини аналитик ҳисоблаш учун, (21.6) системанинг биринчи …
5
. с.исмоилов, оператор д.ибайжонова 7 бу куч ўзгармас бўлгани учун бўлади, бу ерда t1- тормозланиш даври. ушбу қийматларни (а) тенгламага қўйсак, , бундан t1-ни аниқлаймиз, яъни бўлади. (б) шундай қилиб, тормозланиш вақти тезликка пропорционал равишда ўзгарар экан. энди шу масалани, бошқача шартларда, яъни тормозловчи куч q ўзгарувчан бўлиб тормозлаш бошланган ондан бошлаб вақтга пропорционал равишда, яъни q=kt кўринишда ўзгарсин, k-ўзгармас коэффициент бўлиб, юк тўхтаганда унинг қиймати f-га тенг бўлади. куч вақтга боғлиқ ўзгарганлиги учун, sx-ни (21.3) формула орқали аниқлаб, тормозлаш вақтини ушбу (а) формуладан фойдаланиб топишимиз мумкин бўлади. qx=-q=-kt эканлиги учун бўлади. у ҳолда (а) тенгламадан mv0=k /2 бўлади. k-нинг қийматини t=t1 бўлганда q=f бўлади, бундан kt1=f аниқлаймиз, натижада бўлади. (в) демак, бундай куч таъсирида тормозланиш вақти икки марта ортиб кетар экан. муаллиф доц. с.исмоилов, оператор д.ибайжонова 8 муаммо: юқоридаги теорема моддий нуқтанинг фақат илгарилама ҳаракатини харакатерлайди холос. агарда моддий нуқта бирорта ўқ ёки нуқта атрофида айланма ҳаракатда бўлса, бундай …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"моддий нуқта динамикасининг умумий теоремалари" haqida

1492622825_66167.pptx f s d dt f s d × = s ò = 1 t 0 dt f s 1 t f s × = ò ò ò = = = 1 1 1 t 0 z z t 0 y y t 0 x x dt f s dt f s dt f s 1 v v m å = - k s v m v m 0 1 dt d a v = å = k f dt ) v m ( d v o ) ( v m d 0 1 v m v m s - = 2 0 2 1 v v m s + = 2 0 2 1 2 2 x s s …

PPTX format, 391,1 KB. "моддий нуқта динамикасининг умумий теоремалари"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.