динамиканинг асосий тушунчалари ва қонунлари

DOC 251,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1363833945_42651.doc a m f r r = b b n n ma f ma f ma f = = = , , t t bbnn mafmafmaf  ,,  f r m a r g g m = [ ] [ ] [ ] ) ( 2 ньютон н с м кг a m f = × = × = 1 f r 1 2 f f r r - = å = n v a a 1 r r å = v a m a m r r å = v f a m r r f r n f a m r r r + = n r b b n n ma f ma f ma f = = = , , t t f r a r r r 2 2 dt r d a r r = 2 2 dt r d m f r …
2
ининг тезлигини тез ёки секин ўзгартиради.бу хусусият моддий нуқтанинг инертлиги дейилади. моддий нуқтанинг инертлик ўлчови физик миқдор бўлиб,у (m) масса деб аталади. тўғри чизиқли ва тенг ўлчовли ҳаракат моддий нуқтанинг инерцияси бўйича ҳаракатидан иборат.бу ҳодисани таърифловчи қонун динамиканинг биринчи қонуни деб юритилади. динамиканинг биринчи қонуни қаноатлантирадиган саноқ системаси инерциал система дейилади.инерция қонуни бажарилмайдиган саноқ система инерциал бўлмаган система деб аталади. маркази қуёш билан устма-уст тушувчи,ўқлари эса мос равишда танлаб олинган юлдузларга томон йўналган саноқ системанинг инерциал эканлиги тажрибада аниқланган.кўпинча,техник масалаларни ечишда,ер билан маҳкам боғланган система инерциал саноқ системаси деб қаралади. бу ҳолда ернинг ўз ўқи атрофидаги айланма ҳаракати ҳамда қуёш ва юлдузларга нисбатан ҳаракати ҳисобга олинмайди. 2. динамиканинг асосий қонуни. моддий нуқтанинг ҳаракатлантирувчи куч таъсиридан олган тезланиши шу куч йўналишида бўлиб,миқдори мазкур куч миқдорига пропорционалдир (1-расм).бу қонуннинг математик ифодаси қуйидагича ёзилади: (12.1) бу ерда - ҳаракатлантирувчи куч, - нуқтанинг массаси, -нуқта тезланиши. (63.1) вектор тенглама моддий нуқта динамикасининг асосий тенгламаси …
3
деб аталади. 3.таъсир ва акс таъсир қонуни. ҳар бир таъсир ўзига тенг ва қарама-қарши йўналишдаги акс таъсирни вужудга келтиради.бошқача айтганда,иккита жисмнинг бир-бирига таъсирлари ўзаро тенг ва қарама-қарши йўналган (2-расм).а жисмнинг в жисмга кўрсатган таъсири embed equation.3 бўлса,учинчи қонунга кўра,в нинг а га кўрсатган таъсири бўлади.бу қонундан жисмлар мувозанатда деган хулоса келиб чиқмайди,чунки кучлар ҳар хил жисмларга қўйилган.мазкур қонун иккита жисмнинг ўзаро таъсирини характерлайди. 2-расм 3-расм 4. кучларнинг эркинлик қонуни. моддий нуқтанинг бир қанча куч тенг таъсир этувчиси туфайли олган тезланиши ҳар қайси кучнинг алоҳида таъсиридан ҳосил бўлган тезланишларининг геометрик йиғиндисига тенг,(3-расм) яъни: (12.4) (12.4) тенгликни икки томонини m га кўпайтирамиз: демак, (12.5) (12.5) ифода бир қанча куч таъсиридаги моддий нуқта учун динамиканинг асосий тенгламасидир. (12.5) ифодани (12.1) билан таққослашдан кўрамизки,моддий нуқтага бир неча куч қўйилган бўлса,(12.1) даги ни шу кучларнинг тенг таъсир этувчиси деб қараш керак. эркин ва эрксиз моддий нуқта динамикасининг икки асосий масаласи динамика масалаларини иккита асосий турга …
4
ion.3 бунда - боғланиш реакция кучи. демак, эрксиз моддий нуқта динамикасининг биринчи асосий масаласида моддий нуқта массаси ва унинг ҳаракат қонуни ҳамда мазкур нуқтага таъсир қилувчи куч маълум бўлганда реакция кучи аниқланади; иккинчи масалада эса моддий нуқта массаси ва унга таъсир этувчи куч маълум бўлганда моддий нуқтанинг ҳаракат қонуни билан реакция кучини аниқлаш керак. эркин ва эрксиз моддий нуқта ҳаракатининг дифферциал тенгламалари эркин моддий нуқта куч таъсирида ҳаракатланаётган бўлсин (4-расм).бу ҳолда динамиканинг асосий тенгламаси (12.1) кўринишда ёзилар эди.(12.1) тенгламадаги тезланиш векторини радиус-вектори орқали ифодалаймиз: (12.6) (12.6) ни (12.1) га қўйсак: (12.7) келиб чиқади. (12.7) тенглама эркин моддий нуқта ҳаракати диффенциал тенгламасининг вектор ифодасидир. (12.7) нинг декарт координата ўқларидаги проекциялари қуйидагича бўлади: (12.8) бу ифодаларда билан кучнинг координата ўқларидаги проекциялари белгиланган; x,y,z эса радиус-векторнинг проекциялари,яъни м нуқтанинг координаталаридир. (12.8) тенгламалар эгри чизиқли ҳаракатдаги моддий нуқта ҳаракати дифференциал тенгламаларининг координата усулидаги кўриниши дейилади. агар моддий нуқтанинг ҳаракат йўналиши билан куч йўналиши бир …
5
ри чизиқли координатасини деб қабул қиламиз. қўзғалмас силлиқ чизиқнинг нуқтага таъсири реакция кучи билан алмаштирилиб,нуқтани боғланишдан қутқарамиз. натижада эрксиз моддий нуқта динамикасининг асосий тенгламаси қуйидагича ёзилади: ёки (12.13) бу тенгламани декарт координата ўқларига проекцияласак,эрксиз моддий нуқта ҳаракати дифференциал тенгламаларининг координата усулдаги ифодаси келиб чиқади: , , (12.14) (12.13) ни табиий координата ўқларига проекциялаймиз: қўзғалмас чизиқ силлиқ бўлганлиги учун нинг уринмадаги проекцияси нолга тенг: демак, (12.15) (12.15) моддий нуқтанинг қўзғалмас cиллиқ чизиқ устидаги ҳаракати дифференциал тенгламасини табиий усулда ифодалашдан иборат. хусусий ҳолда куч уринма текисликда ётса, fb =0 бўлиб, нормал реакция траекториянинг бош нормали билан бир йўналишда бўлади. моддий нуқтанинг тўғри чизиқли ҳаракатида, динамиканинг иккинчи асосий масаласини ечиш. агарда моддий нуқтага таъсир этувчи кучнинг (ёки унга таъсир кучларнинг тенг таъсир этувчисини) йўналиши ўзгармас бўлса ва бошланғич тезлик нол бўлса ёки унинг йўналиши кучга параллел бўлса, унинг ҳаракати тўғри чизиқли бўлади. агарда тўғри чизиқли ҳаракатдаги нуқтанинг йўналиши бўйича ох координата ўқини йўналтирсак, …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"динамиканинг асосий тушунчалари ва қонунлари" haqida

1363833945_42651.doc a m f r r = b b n n ma f ma f ma f = = = , , t t bbnn mafmafmaf  ,,  f r m a r g g m = [ ] [ ] [ ] ) ( 2 ньютон н с м кг a m f = × = × = 1 f r 1 2 f f r r - = å = n v a a 1 r r å = v a m a m r r å = v f a m r r f r n f a m r r r + = n r b b n n ma f ma f ma f …

DOC format, 251,5 KB. "динамиканинг асосий тушунчалари ва қонунлари"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.