xarajatlarni tahlil qilishning asosiy prinsip usullari

DOCX 8 sahifa 232,8 KB Bepul yuklash

8 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 232,8 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 8

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 8

5-mavzu:хarajatlarni tahlil qilishning asosiy prinsip usullari reja: 1. хarajatlar hisobi tizimi moddiy va nomoddiy aktivlar 2. amortizatsiya usullari 3. ammortizatsiya ajratmalariva ularni hisoblash usullari хarajatlar hisobi tizimi deganda ishlab chiqarish xarajatlarini hisoblash qoidalari, usullari va tartiblari majmuasi tushuniladi. soʻnggi paytlarda korxonalarda xorijiy mamlakatlar iqtisodiy tajribasidan foydalanishga qiziqish ortdi. xarajatlar hisobi sohasidagi ilmiy adabiyotlar tahlili ishlab chiqarish xarajatlarini hisobga olish va hisoblashning quyidagi zamonaviy usullarini ochib berdi. jahon amaliyotida anʼanaviy usullar orasida va foydalanishdaeng keng tarqalgani direct-costing va standard-costing usullar hisoblanadi. direct-costing- ishlab chiqarish xarajatlarini hisoblash tizimi boʻlib, u faqat oʻzgaruvchan ishlab chiqarish xarajatlariga asoslanadi va barcha xarajatlar hisobot davrining moliyaviy natijalaridan oʻchiriladi. usulning mohiyati shundan iboratki, bevosita va bilvosita moddiy xarajatlar ishlab chiqarilgan mahsulot hajmiga bevosita bogʻliq boʻlgan, yaʼni ishlab chiqarish jarayoni bilan bevosita bogʻliq boʻlgan shartli oʻzgaruvchan xarajatlar guruhiga kiritiladi. ushbu ishlab chiqarishni boshqarish va yuritish xarajatlari bilan bogʻliq xarajatlar esa doimiy xarajatlar guruhini tashkil etadi. ushbu texnikaning asosiy …

2 / 8

nilganda alohida xarajat moddalarining moliyaviy natijaga taʼsirini hamda ularning standartlardan chetga chiqishini aniqlash mumkin. ushbu usulning kamchiliklari-sarf-xarajatlar standartlarini hisoblash va belgilash boʻyicha tavsiyalarning yoʻqligi, shuningdek, resurs narxlarining bogʻliq boʻlgan tashqi muhit va inflyatsiya oʻzgarishiga bogʻliqligi. bundan tashqari, hisob-kitoblarning murakkabligi ham bu yerda mavjud.[10] xorijiy amaliyotida ushbu ikki usulning analoglari bor, masalan, xarajatlarni hisobga olishning jarayonli va tartibga solish normativ(me’yoriy) usullari.[9] eʼtibor bering, mamlakatimizda korxonalar koʻpincha ushbu tizimlarning ayrim elementlaridan foydalanadilar. хarajatlar hisobi tizimi deganda ishlab chiqarish xarajatlarini hisoblash qoidalari, usullari va tartiblari majmuasi tushuniladi. soʻnggi paytlarda korxonalarda xorijiy mamlakatlar iqtisodiy tajribasidan foydalanishga qiziqish ortdi. xarajatlar hisobi sohasidagi ilmiy adabiyotlar tahlili ishlab chiqarish xarajatlarini hisobga olish va hisoblashning quyidagi zamonaviy usullarini ochib berdi. jahon amaliyotida anʼanaviy usullar orasida va foydalanishdaeng keng tarqalgani direct-costing va standard-costing usullar hisoblanadi. direct-costing- ishlab chiqarish xarajatlarini hisoblash tizimi boʻlib, u faqat oʻzgaruvchan ishlab chiqarish xarajatlariga asoslanadi va barcha xarajatlar hisobot davrining moliyaviy natijalaridan oʻchiriladi. usulning mohiyati …

3 / 8

hiqarilgan mahsulot narxining pastki chegarasini ham aniqlash mumkin. bu usulning kamchiligi xarajatlarni konstanta va oʻzgaruvchilarga guruhlashning notoʻgʻriligi va qiyinligi hamda umumiy xarajatlarni hisoblashning kamligidir. standard-costing tizimi tashkilotda qabul qilingan meʼyorlarga muvofiq standart xarajatlarni aniqlashga asoslangan. shu bilan birga, ushbu normalar nafaqat hisobot davri boshlanishidan oldin, balki davomida ham oʻzgartirilishi mumkin. bu usuldan foydalanilganda alohida xarajat moddalarining moliyaviy natijaga taʼsirini hamda ularning standartlardan chetga chiqishini aniqlash mumkin. ushbu usulning kamchiliklari-sarf-xarajatlar standartlarini hisoblash va belgilash boʻyicha tavsiyalarning yoʻqligi, shuningdek, resurs narxlarining bogʻliq boʻlgan tashqi muhit va inflyatsiya oʻzgarishiga bogʻliqligi. bundan tashqari, hisob-kitoblarning murakkabligi ham bu yerda mavjud.[10] xorijiy amaliyotida ushbu ikki usulning analoglari bor, masalan, xarajatlarni hisobga olishning jarayonli va tartibga solish normativ(me’yoriy) usullari.[9] eʼtibor bering, mamlakatimizda korxonalar koʻpincha ushbu tizimlarning ayrim elementlaridan foydalanadilar. korxonani barqaror rivojlantirish konsepsiyasi doirasida optimallashtirish tamoyillaridan biri hisoblanadi. shunday qilib, ushbu prinsipga mos keladigan xarajatlarni hisobga olish va xarajatlarni hisoblash usullarini aniqlash kerak [5]. xarajatlarni optimallashtirish boʻyicha …

4 / 8

hiqarilgan mahsulot turi esa kalkulyatsiya obyekti hisoblanadi.[12, 14] usul operatsiya qiymatining indikatorini olish imkonini beradi, bu rejalashtirilgan va haqiqiy hisob-kitobning aniq koʻrsatkichini aniqlashga taʼsir qiladi. ushbu tizim kompaniyaning bilvosita xarajatlarini batafsil, bosqichma-bosqich taqsimlashga qaratilgan, chunki u barcha operatsiyalarni mahsulot turiga qarab tasvirlaydi.[6] bu bilvosita xarajatlar koʻproq toʻgʻridan-toʻgʻri boʻlib, oʻsha paytlarda tovar mahsulotlar narxini aniqlash uchun boshqarish yordam beradi [2]. shunday qilib, eng muhim xarajat elementlariga eʼtibor qaratish natijasida resurslarni optimallashtirish mumkin. abc usuli yuqoridagi xarajatlar ulushi yuqori boʻlgan tadbirkorlik subyektlari uchun samarali. ushbu usulning kamchiliklari murakkabligi, shuningdek, iqtisodiy muhitning doimiy oʻzgarishi sharoitida buxgalteriya tizimini dolzarb saqlashning murakkabligi: qonunchilikdagi oʻzgarishlar, resurslar tariflari, valyuta kurslari. shuningdek, ushbu usulni qoʻllash tashkilotlardan katta mablagʻlar va malakali xodimlarni talab qiladi. 20 asrda yaponiyada target-costing xarajatlarini hisobga olish tizimi paydo boʻldi. bu usul hozirda butun dunyoda xizmatlar va innovatsiyalar sohasiga aloqador tashkilotlarda keng qoʻllanilmoqda.[13] tizimning mohiyati-belgilangan parametrlar boʻyicha hisoblash. ushbu usulning asosi mahsulotning bozor qiymati va …

5 / 8

kaizen-kosting tizimlari koʻpincha birgalikda qoʻllaniladi. ushbu tizimlar umumiy maqsadga ega – maqsadli narxga erishish, faqat yangi mahsulot yoki ishlab chiqarishni rejalashtirish bosqichida target-kosting va kaizen-kosting – ishlab chiqarish bosqichida. baʼzi mualliflar benchmarking kabi usulni ajratadilar.[15] ushbu tizimning mohiyati kompaniyaning koʻrsatkichlarini raqobatchilarning eng yaxshi koʻrsatkichlari bilan taqqoslashdir, korxona raqobatchilardan orqada qolib, bu kechikishning sabablarini bartaraf etadigan pozitsiyalar aniqlanadi. benchmarkingning asoslari bu raqobatchilardan foydalanish boʻlib, raqobat sharoitida har doim ham imkoni yoʻq. tahlil ob’ektlari ishlab chiqarish jarayonlari, mehnatni ragʻbatlantirish tizimi va boshqalar boʻlishi mumkin.[7] korxona va uning raqobatchilari faoliyatini tavsiflovchi koʻrsatkichlarga xarajatlar, tannarx, narx, foyda va boshqalar kiradi. shuni taʼkidlash joizki, benchmarking mustaqil tizim sifatida emas, balki xarajatlarni hisobga olish va ishlab chiqarish xarajatlarini hisoblashning boshqa usullarini toʻldiradi. yana bir zamonaviy hisoblash tizimi-bu hayotiy sikl xarajatlarini boshqarish (life-cycle) tushunchasidir. u aqsh mudofaa vazirligi tomonidan hukumat mudofaa loyihalari doirasida ishlab chiqilgan. ushbu usul bilan xarajatlarni tasniflashning zarur elementi ularning hayotiy sikl bosqichlari boʻyicha …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 8 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"xarajatlarni tahlil qilishning asosiy prinsip usullari" haqida

5-mavzu:хarajatlarni tahlil qilishning asosiy prinsip usullari reja: 1. хarajatlar hisobi tizimi moddiy va nomoddiy aktivlar 2. amortizatsiya usullari 3. ammortizatsiya ajratmalariva ularni hisoblash usullari хarajatlar hisobi tizimi deganda ishlab chiqarish xarajatlarini hisoblash qoidalari, usullari va tartiblari majmuasi tushuniladi. soʻnggi paytlarda korxonalarda xorijiy mamlakatlar iqtisodiy tajribasidan foydalanishga qiziqish ortdi. xarajatlar hisobi sohasidagi ilmiy adabiyotlar tahlili ishlab chiqarish xarajatlarini hisobga olish va hisoblashning quyidagi zamonaviy usullarini ochib berdi. jahon amaliyotida anʼanaviy usullar orasida va foydalanishdaeng keng tarqalgani direct-costing va standard-costing usullar hisoblanadi. direct-costing- ishlab chiqarish xarajatlarini hisoblash tizi...

Bu fayl DOCX formatida 8 sahifadan iborat (232,8 KB). "xarajatlarni tahlil qilishning asosiy prinsip usullari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: xarajatlarni tahlil qilishning … DOCX 8 sahifa Bepul yuklash Telegram