o'zbekiston respublikasining tarixiy yolovchisi va mustaqillik tarixi

DOCX 28 стр. 58,4 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 28
2-mavzu. mustaqil o‘zbekiston respublikasining tashkil topishi va uning tarixiy ahamiyati. o‘zbekistonning istiqlol va taraqqiyot yo‘li. reja: 1. “qayta qurish” siyosati va uning mohiyati. “paxta ishi”. 2. 90-yillar boshida o’zbekistondagi iqtisodiy inqiroz. farg‘ona voqialari 3. mustaqillikka qo’yilgan ilk qadamlar... 4. o’zbekiston respublikasining davlat mustaqilligi e’lon qilinishi va uning olamshumul ahamiyati. “mustaqillik” tushunchasi va uning mazmun-mohiyati. 5. o’zbekistonning o’ziga xos tarqqiyot yo’li:«o’zbek modeli». mashg‘ulot maqsadi: talabalarga mustaqillik qanday qilib qo‘lga kiritilganligini, u xalqimizning asrlar davomidagi asriy orzusi ekanligini, har birimiz uning qadriga yetishimiz va mustaqillikni mustahkamlashga o‘z hissamizni qo‘shishimiz lozimligini tushuntirish. tayanch iboralar: “qayta qurish”, kadrlar desanti, "paxta ishi", "o’zbek ishi", tanazzul, qatag’on, parchalanish, davla tili to’g’risidagi qonun, suverenitet, mustaqillik deklaratsiyasi, mustaqillik,saylov, referendum, prezidentlik boshqaruvi. 1.“qayta qurish” siyosati va uning mohiyati. jamiyat ijtimoiy-siyosiy hayotida tub o‘zgarishlar bo‘lishiga umidning so‘nishi 80 – yillarning boshlarida ayniqsa kuchaydi. buning oqibatida, bir tomondan, ma'muriy-siyosiy biqiqlik kuchaygan bo‘lsa, boshqa tomondan, jamiyat a'zolari mehnat intizomining pasayishi, ijtimoiy loqaydlik, …
2 / 28
ida qayta qurishni amalga oshirish ikki bosqichga bo‘lingan edi. ulardan birinchisi 1985 - 1987 yillar bo‘lib, ikkinchi bosqichi – 1987 - 1990 yillarni o‘z ichiga olga. biroq qayta qurish o‘zining birinchi bosqichidayoq inqirozga yuz tutdi. buning sabablari quyidagilardan iborat bo‘ldi: 1. qayta qurishning aniq, izchil, ilmiy jihatdan puxta ishlab chiqilgan aniq dasturi yo‘q edi. 2. mamlakatdagi partokratik rahbariyat “nomenklatura”ni saqlab qolishdan manfaatdor edi, chunki mamlakatni boshqarish ma'muriy-buyruqbozlik usuli orqali oson kechardi. 3.m.gorbachyov g‘oyasi asosida qayta qurishni amalga oshirish mumkin emasdi. sotsializmga xos mulkiy munosabatlar, ijtimoiy sohadagi siyosat, yakkapartiyaviy rahbarlik, mustabid boshqaruv usuli hyech qachon demokratiya bilan kelisha olmas edi. bir so‘z bilan aytganda, qayta qurish mustaqillikka intilishni yanada tezlashtiruvchi omil bo‘ldi. “paxta ishi”ning mazmun mohiyati. qatag'onlikning navbatdagi yangi bosqichi 80-yillarga to'g'ri keldi. bu qatag'onlik sovetlar hukumatining yana bir navbatdagi nayrangi bo'lib, «o’zbek ishi», «paxta ishi», «o’zbek mafiyasb», «qo'shib yozish» kabi izohli lug'atimizga mustamlakachilar tomonidan kiritilgan yangi so'zlar bilan bog'liq. «o’zbek …
3 / 28
hlagan melkumov (millati arman) bilan o'zbekiston kp mqning birinchi kotibi sh.rashidov o'rtasidagi o'zaro kelishmovchiliklardan boshlangan. o'sha kezlarda buxoro viloyati bxss boshlig'i muzaffarov va buxoro shahar savdo idorasining direktori qudratovlarning poraxo'rligiga taalluqli ma`lumotlar dxqda bo`lgan. bu shaxslar buxoro viloyati firqa qo'mitasining birinchi kotibi a.karimov himoyasida bo`lgan va unga «oshirib» turishgan. a.karimov esa o'z navbanda sh.rashidov bilan yaqin aloqada bo`lgan. shu bois melkumov va uning gumashtalari o'z oldilariga muzaffarov va qudratovni fosh qilish orqali a.kanmovga chiqish va so'ngra u orqali sh.rashidovni «nishonga» olishni mo'ljallab harakat qilganlar. 1983-yilda buxoroda ilgaridan o'ylab rejalashtirilgan va amalga oshirilgan «operatsiya» tufayli muzaffarov va qudratovlar qamoqqa olindilar. ular xalqqa ma`lum bo`lgan birinchi o'zbek millionerlari bo'lib chiqdi. bu ish darhol moskvaga oshirildi va markazda ana shu tariqa «o'zbek ishi» paydo bo'ldi. sssr prokuraturasining tergov qismi boshlig'i g.p.karakozov darhol tergov guruhi tuzib, unga boshqa bir armani - t.x.gdlyanni rahbar qilib tayinladi. tergovchilar guruhiga kiritilgan vakillarining deyarlik hammasi gdlyan bilan yaqin …
4 / 28
kurori, respublika rahbariyati bilan maslahatlashilmagan holda sssr bosh prokurori tomonidan tayinlanardi». qisqa muddat ichida o'zbekiston ssr prokuraturasining eng yuqori, eng muhim lavozimlaridan tortib, oblast, rayon prokurorlarigacha markazdan doimiy ishlashga yuborilgan vakillar bilan almashtirildi. o'zbekistonga tashlangan bu «sotsialistik desant»ning soni esa yuzdan ortiq edi. 1984-yilda o'zbekiston ssr prokurori, uning muovinlaridan uchtasi, eng katta boshqarmalarning boshliqlari lavozimlariga markazdan kelgan odamlar qo'yildi. bu bilan cheklanilmasdan, asta-sekin oblast darajasidagi prokurorlar - buxoro oblasti prokurori (matyushov g.n) samarqand oblasti prokurori (yeremenko v.i.), xorazm oblasti prokurori (titarenko a.d.), navoiy oblasti prokurori (suxaryev a.p.) surxandaryo oblasti prokurori (jetkov v.m), qoraqalpog'iston assr prokurori (donsov v.v.) va toshkent shahar prokurori (fillipenkov g.p) ham moskva tomonidan yuborildi. keyingi bosqichda esa rayon prokurorlari lavozimi ham «mehmonlar» uchun bo'shatildi[footnoteref:2]. [2: азизхўаев a. кўрсатилган адабиёт. 31-бет.] ana shunday «mehmonlar» respublika ichki ishlariga ham joylashtiriladi. o'sha paytdagi ichki ishlar vazirining o'rinbosari general g'afur rahimovnnig dalillariga ko'ra, vazirlik tarkibidagi 27 boshqarma va bo'limdan bor-yo'g'i ikkitasinigina …
5 / 28
ishlar davlat rejalarini sun'iy ravishda bajarish usuli bo'libgina qolmay, million so'mlab davlat va jamoat mablag'larini suiiste'mol qilish va talon-taroj etish bilan bog'liq bo'lib, hamma yerda poraxo'rlik avjiga mingan edi. bunday qo'shib yozishlar poraxo'rliklarning asosiy ilhomchisi va tashkilotchisi moskovning o'zi bo'lib, respublika, viloyat, tuman rahbarlari, davlat xo'jaligi direktorlari, jamoa xo'jaligi raislari, paxta tayorlash korxonalari va paxta tozalash zavodlari rahbarlari bu ish bilan bog'liq edilar. ular asosli ravishda jinoiy javobgarlikka tortildilar va sudlandilar. shu bilan bir qatorda, qo'shib yozishlarga bevosita aloqador bo'lmagan, bu ishga ongsiz suratda yoki tasodifan o'ralashib qolgan, rahbarlarning ta'siri va tazyiqi ostida qo'shib yozishlarga, noiloj qo'shilib qolgan, undan hech qanday moddiy manfaatdor bo'lmagan yuzlab va minglab gunohsiz kishilar ham jabr ko'rib, aziyat chekdilar. «o’zbeklar ishi», «paxta ishi» bo'yicha qancha odamning qamoqqa olinganligi to'g'risida turlicha ma'lumotlar bor. ba'zi manbalarda 22 ming, boshqasida 30 ming, hatto 48 ming[footnoteref:4] odam hibsga dinganligi ko'rsatiladi. «o’zbeklar ishi» ayni quturgan va avjiga chiqqan paytda o'zkp …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 28 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o'zbekiston respublikasining tarixiy yolovchisi va mustaqillik tarixi"

2-mavzu. mustaqil o‘zbekiston respublikasining tashkil topishi va uning tarixiy ahamiyati. o‘zbekistonning istiqlol va taraqqiyot yo‘li. reja: 1. “qayta qurish” siyosati va uning mohiyati. “paxta ishi”. 2. 90-yillar boshida o’zbekistondagi iqtisodiy inqiroz. farg‘ona voqialari 3. mustaqillikka qo’yilgan ilk qadamlar... 4. o’zbekiston respublikasining davlat mustaqilligi e’lon qilinishi va uning olamshumul ahamiyati. “mustaqillik” tushunchasi va uning mazmun-mohiyati. 5. o’zbekistonning o’ziga xos tarqqiyot yo’li:«o’zbek modeli». mashg‘ulot maqsadi: talabalarga mustaqillik qanday qilib qo‘lga kiritilganligini, u xalqimizning asrlar davomidagi asriy orzusi ekanligini, har birimiz uning qadriga yetishimiz va mustaqillikni mustahkamlashga o‘z hissamizni qo‘shishimiz lozimligini tushuntirish. t...

Этот файл содержит 28 стр. в формате DOCX (58,4 КБ). Чтобы скачать "o'zbekiston respublikasining tarixiy yolovchisi va mustaqillik tarixi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o'zbekiston respublikasining ta… DOCX 28 стр. Бесплатная загрузка Telegram