buyuk ipak yo‘li va hozirgi zamon. o‘zbekistonning turizm salohiyati

DOCX 7 pages 23.4 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 23.4 KB

File type DOCX

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

4-mavzu. buyuk ipak yo‘li va hozirgi zamon. o‘zbekistonning turizm salohiyati. reja. 1.buyuk ipak yo‘lining paydo bo‘lishi va rivojlanishi. 3. buyuk ipak yo‘lining turizmni rivojlantirishdagi ahamiyati. 4.o‘zbekistonning turizm imkoniyatlari mashg‘ulot maqsadi: buyuk ipak yo‘lining shakllanishi, qadimgi nomlari, ijtimoiy-siyosiy, madaniy va iqtisodiy taraqqiyotda tutgan o‘rnini tushuntirib berish tayanch tushunchalar: lojuvard yo‘li, buyuk ipak yo‘li, buyuk ipak yo‘lining tarmoqlari, tranzit yo‘li, yunesko, strategik yo‘l. kishilik jamiyati vujudga kelishidan boshlab xalqlar o‘rtasida aloqalar paydo bo‘lgan. odamlar, urug‘ jamoalari, qabilalar, elatlar va nihoyat ularni hududiy, iqtisodiy va siyosiy birlashtirgan, mamlakatlar o‘rtasida madaniy-iqtisodiy aloqalar qaror topgan. bu esa aloqa yo‘llarini vujudga kelishiga sabab bo‘lgan. miloddan avvalgi vi-v asrlarda eron ahamoniylari xukmronligi o‘rnatilgan xududda “shox yo‘li” tarkib topgan. unga qadar esa o‘rta osiyo va yaqin sharqda badaxshon lojuvardiga bo‘lgan ehtiyoj “lojuvard yo‘li”ning paydo bo‘lishiga olib kelgan. bu lojuvorddan messopotomiya va misr podsholarining saroy va ibodatxonalarini bezashda, ayollar bezaklarini ishlashda foydalanilgan. ana shu qadimgi yo‘llar tarixda keyinchalik “ipak …

2 / 7

kon saxrosi orqali xotanga, undan yorkentga kelib, pomir tog‘lari orqali vaxonga, undan baqtriyaning poytaxti zariaspga (balx) kelgan. balxda yo‘l uch tarmoqqa: marv,. xindiston, termiz tomonga yqnalgan. termizga yo‘nalgan tarmoq darband, nuataq, samarqandga olib borgan. 2-yo‘l: shimoliy-g‘arbiy tarmoq bo‘lib, dunxuandan balx, kuchi, turfon orqali tarim voxasiga-qashqarga borgan. undan toshqqrg‘on orqali o‘zgan, qsh, quva, axsikent, popga, undan asht orqali xqjand, zomin, jizzaxga sqngra samarqandda nuatak yo‘li bilan birlashgan. yo‘l samarqanddan g‘arbga - dabusiyaga, malik cho‘llari orqali buxoro va romitonga, undan varaxsha orqali poykent va forobga borib, omul shahriga qtgan. marvdan urganchga qarab ketgan. marvdan g‘arbga qarab ketgan katta karvon yo‘li tabriz, parfiyaning poytaxti nisaga, undan erondagi gekotompil, apaliya va ekbatana (xamadan) shaxarlariga, undan qtib mesopotimiyadagi ktesefon, bog‘dod, undan dajla bqylab shimoldagi antioxiya, damashq, undan tir va quddus shaharlari orqali misrga yetib borgan. marvdan chiqqan shimoliy yo‘l omul orqali urganchga, undan shimoliy kaspiy bo‘ylab shimoliy kavkazga, so‘ngra qora dengizning shimolidan konstantinopolga borib, bosfor …

3 / 7

gan. iii-vii asrlarda o‘rta osiyo va o‘rta sharq orqali o‘tgan barcha savdo yo‘llarining nazorati so‘g‘dlar qo‘lida bo‘lsa, viii asrning o‘rtalaridan boshlab tub o‘zgarishlar bo‘ldi. hatto sharqiy turkistonda xam “ipak yo‘li” ustidan tanp dinastiyasi o‘z ta'sirini o‘tkazolmay qoldi. yuqoridagi fikrlardan quyidagi xulosaga kelish mumkin: 1. ipak yo‘li o‘rta osiyo xalqlari iqtisodiy, madaniy va siyosiy hayotida juda katta rol o‘ynaydi. shu bilan o‘rta osiyo xalqlari g‘arb va sharq dunyosi va ularning xo‘jalik ixtirolaridan bahramand bo‘ldi. 2. ipak yo‘li o‘rta osiyo sharq bilan g‘arb o‘rtasida vositachilik rolini o‘ynaydi. natijada o‘rta osiyoda migratsiya jarayoni kuchaydi. bu esa turkiyzabon xalqlarni keng tarqalishiga olib keldi. 3. ipakchilikning qadimgi markazi xitoydagi shandun viloyatida tarkib topdi. iii-asrdan boshlab ipakchilik markazi sharqiy turkistonga, so‘ngra farg‘ona vodiysiga, so‘g‘d, eron va vizantiyaga yoyildi. 4. vi-asrning ikkinchi yarmidan boshlab turk saltanati o‘rta osiyo, yaqin sharq, sharqiy turkistonda ipak yo‘li nazoratini o‘z qo‘liga oldi, uni ix-x asrlarda somoniylar, xi-xii asrlardan qoraxoniylar, saljuqiylar, xiii …

4 / 7

n birga, markaziy osiyoning hozirgi surxon vohasida aniqlangan, hamda arxeologik jihatdan o‘rganilgan bronza davriga oid sopollitepa yodgorligidan topilgan ipak mato qoldiqlari, tut daraxtidan qilingan buyumlar ipak yetishtirishda bu region xam yuqoridagilardan qolishmasligini bildiradi. “xalqimiz tarixi va madaniyati qadimiydir, -deydi birinchi prezident i. a.karimov o‘zining shveytsariyaning altendorf shahrida o‘zbekiston savdo uyini ochish chog‘ida so‘zlagan nutqida, - bizning mamlakatimiz, xususan uning samarqand, buxoro, xiva, toshkent, farg‘ona kabi go‘zal shaharlari orqali buyuk ipak yo‘li o‘tgan. bu yo‘l osiyo bilan yevropa o‘rtasida ishonchli madaniy va savdo ko‘prigi bo‘lib xizmat qilgan. hozir biz shu qadimiy ipak yo‘lini tiklash va uni zamonaviy mazmun bilan tqldirish uchun butun kuch-g‘ayratimizni sarflaymiz”. akademik a.asqarov uzoq vaqtlar davomida o‘z ahamiyatini yo‘qotmagan “ipak yo‘li”ni baholar ekan: “bugungi kunning asosiy vazifasi bobokalonlarimiz qadimlardan ipak yo‘li tufayli g‘arb va sharqqa, janub va shimolga chiqish imkoniyatini qo‘lga kiritar ekanlar, savdo madaniyati bobida, ishbilarmon sifatida jahonga mashhur bo‘lgan ekanlar, bu ibratli tarixiy merosni tiklash va …

5 / 7

azuritlar keltirilganligi to‘g‘risida ma'lumotlar yozilgan. grek tarixchisi kitesiy baktriyada kumush va oltin konlari topilganligini yozib qoldirgan. baqtriyaning yer osti boyliklari tqg‘risidagi ma'lumotlarda oltin, kumush, temir, mis, qalay, lazuritlar sqnggi feodal davrlargacha qazib olingan va undan keng foydalanib kelingan deyiladi. miloddan avvalgi iv-iii ming yillikning o‘rtalarida yaqin sharqda lazurit zebu ziynat yasashda keng foydalanib kelingan. miloddan avvalgi 4-11 ming yillikda afg‘onistonning badaxshon viloyatlaridan eronga, messopotamiyaga, misrga qarab lazurit yo‘lini vudjudga kelishiga olib keladi. xix asr va xx asr boshlarida o‘rta osiyodagi eng qadimgi aloqa yo‘llari tqg‘risida qator tadqiqotlar boshlandi. bu tadqiqotlar balxuan, kesh va samarqandgacha xamda boshqa aloqa yo‘llar to‘g‘risida o‘rta asr yilnoma hamda ilmiy asarlar vujudga keldi. arxeologik va yozma manbalarga asoslanib, o‘rta osiyodagi vohalar so‘g‘d-xorazm orasidagi aloqa yo‘llari atrofidagi aholi yashaydigan qishloq, ularni vujudga kelishi hamda gullab-yashnashini, sardobalar, karvonsaroylarning qurilishi mazmuni to‘g‘risidagi boy ilmiy xulosalar vujudga kelgan. antik davrdagi aloqa yo‘llarining joylashuvini bilgan, shu asosda harbiy yurishni o‘rta osiyoga …

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "buyuk ipak yo‘li va hozirgi zamon. o‘zbekistonning turizm salohiyati"

4-mavzu. buyuk ipak yo‘li va hozirgi zamon. o‘zbekistonning turizm salohiyati. reja. 1.buyuk ipak yo‘lining paydo bo‘lishi va rivojlanishi. 3. buyuk ipak yo‘lining turizmni rivojlantirishdagi ahamiyati. 4.o‘zbekistonning turizm imkoniyatlari mashg‘ulot maqsadi: buyuk ipak yo‘lining shakllanishi, qadimgi nomlari, ijtimoiy-siyosiy, madaniy va iqtisodiy taraqqiyotda tutgan o‘rnini tushuntirib berish tayanch tushunchalar: lojuvard yo‘li, buyuk ipak yo‘li, buyuk ipak yo‘lining tarmoqlari, tranzit yo‘li, yunesko, strategik yo‘l. kishilik jamiyati vujudga kelishidan boshlab xalqlar o‘rtasida aloqalar paydo bo‘lgan. odamlar, urug‘ jamoalari, qabilalar, elatlar va nihoyat ularni hududiy, iqtisodiy va siyosiy birlashtirgan, mamlakatlar o‘rtasida madaniy-iqtisodiy aloqalar qaror topgan. bu esa aloqa ...

This file contains 7 pages in DOCX format (23.4 KB). To download "buyuk ipak yo‘li va hozirgi zamon. o‘zbekistonning turizm salohiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: buyuk ipak yo‘li va hozirgi zam… DOCX 7 pages Free download Telegram