ilohiy kamedia asari

PPTX 14 pages 1.6 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 14
sotsiolingistika “ilohiy kamedia asari ” “ilohiy kamedia asari ” dante. ilohiy komediya. do’zax & rustam ibragimbekov. dantening «ilohiy komediya»sida timsollar talqini muallif adib: jahon adabiyoti va madaniyati 1- reja; рустам ибрагимов “илоҳий комедия”да тимсоллар талқини («дўзах» қисми мисолида) данте алигери (итал. dante alighieri; май 1265, флоренция — 13/14 сентябр 1321, равенна) — итальян шоири. кеч ўрта асрлар маданиятининг синтези берилган «илоҳий комедия« яратувчиси. дастлабки »янги ҳаёт« (1292) асари севгилиси беатричега бағишланган сонетлардан ва насрий лавҳалардан иборат. 1290 йиллар охирида ҳукмрон гвелфлар партияси «оқлар» ва «қоралар»га ажралиб чиққач, флоренцияда ҳокимият «қоралар» қўлига ўтади. ўша пайтда римда бўлган «оқлар» вакили дантенинг мол-мулки мусодара этилиб, ўзи ўлимга ҳукм этилади. шундан кейин данте флоренциядан чиқиб кетади (1302) ва умрининг охиригача дарбадарликда яшайди, сиёсат билан шуғулланмайди. данте фалсафий руҳдаги »базм« (1308), »монархия ҳақида« (1313), »ер ва сув ҳақида« (1320) рисолаларида гуманистик қарашларни илгари суради, даврнинг муҳим ижтимоий-ахлоқий муаммоларига жавоб излайди. жумладан, »монархия ҳақида» асарида данте …
2 / 14
ини билдиради. «комедия»нинг «дўзах» қисмидаги 4 қўшиқда жаҳоннинг буюк донишмандлари демокрит, фалес, гераклит, эвклид, птолемей, гиппократлар қаторида шарқнинг улуғ мутафаккирлари ибн сино ва ибн рушдлар тилга олинаган. қўшиқда қадимий турон подшосининг қизи, афсонавий балиқ танли саркарда аёл семирамида, миср маликаси клеопатра фаолиятига муносабат билдирилади. «аъроф»да массагетлар маликаси тўмарис қаҳрамонлиги тасвирланган. «илоҳий комедия» бадиий юксак бўлиши билан бирга, кишилик жамияти тараққиётида йиғилган билимларнинг бой хазинасидир. данте шарқ ва ғарб тафаккури меваларини омухта этган. муаллиф шарқ донишмандлари ибн сино, ал-фарғоний, муҳаммад ал-хоразмий ва бошқаларнинг асарларидан фойдаланган. 2-reja 3-reja рамзий образлар i. ўрмон (фоний дунё) ва унинг атрибутлари аксар диний таълимотларнинг нуқтаи назари бўйича инсон умри фоний ва боқий деб аталмиш икки дунё – икки босқичдан иборат. шунга кўра барчамиз қачондир албатта иккинчи дунёга – дорулбақога риҳлат қиламиз. ана шундагина қандай яшаганимиз, аслида ким бўлганимизни ўзимиз тўла англаб етамиз. “комедия”нинг даҳшатли чангалзор чангалига тушиб қолган бош қаҳрамони данте ҳам бундан мустасно эмас эди: …
3 / 14
бўлмиш ўша маъво учун айнан зим-зиё ва ёввойиларча худбинлик хосдир. ўз навбатида “selva” [“ўрмон”]нинг бундай хусусиятлари дантенинг яқин-орада адоғига етгувчи заминий умри ҳақида хулосалар чиқаришни тақозо этарди. шу хулосалардан дастлабкиси эса биргина метафорада ифодаланган – “la paura”, яъни “даҳшат”! “комедия” муқаддимаси айнан шундай даҳшатдан, шундай трагедиядан иборат3. мазкур қўрқинч тимсол ижодкор ташхиси жараёнида яна бир қиррасини аён қилди: “ажалдан қолишмас заҳри ҳам чунон; лек бунда учрамиш хайр васфи-чун бўлак кўрганларим сўйлайин шу он”, дейилади навбатдаги терцинада: шоир “valle”ю [“водий”] “selva”нинг баридан бир амаллаб чиққач, ўрмон ниҳоясидаги адирга қадам қўйиб, тепага кўтарила бошлади. шунда данте “сўнг кўкка боқдим-у, кўрдим ҳар одам, ҳар касга йўл аро ҳодий юлдузнинг нурига чулғанган нишабни шу дам”, дейди: guardai in alto, e vidi le sue spalle vestite gia de’ raggi del pianeta 18 che mena dritto altrui per ogne calle. сайёра (қуёш)5 нурлари данте қалбини ҳам ёритди. бу ҳолни ёруғликка чиқаётган адиб “ўшал чоғ сўнмишди бир …
4 / 14
ilohiy kamedia asari - Page 4
5 / 14
ilohiy kamedia asari - Page 5

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ilohiy kamedia asari"

sotsiolingistika “ilohiy kamedia asari ” “ilohiy kamedia asari ” dante. ilohiy komediya. do’zax & rustam ibragimbekov. dantening «ilohiy komediya»sida timsollar talqini muallif adib: jahon adabiyoti va madaniyati 1- reja; рустам ибрагимов “илоҳий комедия”да тимсоллар талқини («дўзах» қисми мисолида) данте алигери (итал. dante alighieri; май 1265, флоренция — 13/14 сентябр 1321, равенна) — итальян шоири. кеч ўрта асрлар маданиятининг синтези берилган «илоҳий комедия« яратувчиси. дастлабки »янги ҳаёт« (1292) асари севгилиси беатричега бағишланган сонетлардан ва насрий лавҳалардан иборат. 1290 йиллар охирида ҳукмрон гвелфлар партияси «оқлар» ва «қоралар»га ажралиб чиққач, флоренцияда ҳокимият «қоралар» қўлига ўтади. ўша пайтда римда бўлган «оқлар» вакили дантенинг мол-мулки мусодара этилиб, ў...

This file contains 14 pages in PPTX format (1.6 MB). To download "ilohiy kamedia asari", click the Telegram button on the left.

Tags: ilohiy kamedia asari PPTX 14 pages Free download Telegram