essening janr xususiyatlari

DOCX 51 pages 85.7 KB Free download

51 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 85.7 KB

File type DOCX

Pages 51

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 51

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi “______________________________________________” universiteti “_______________________________________________” fakultet “____________________________________” kafedrasi “____________________________________” yo’nalishi “_____________________________” fanidan “essening janr xususiyatlari” mavzusidagi kurs ishi ilmiy rahbar: “_________________________” bajardi: “_________________________” o’quv yili -20__ mundarija kirish.………………………………………............................................... 3 i bob. romanchilik va unda istiqlol davri................................................ 5 1.1.romanchilik tarixiy taraqqiyoti…........................................................... 5 i.2.istiqlol davri romanlari............................................................................. 12 ii bob. istiqlol davri romanchiligining poetikasi..................................... 16 2.1. mustaqillik davri romanlarida qahramaon, mavzu va g‘oya………….… 16 2.2.istiqlol davri romanlarida shakliy va mazmuniy yangilanishlar….……… 32 xulosa…………………………….……………………………................... 42 adabiyotlar ro`yxati…………………………………………......... 45 kirish mavzuning dolzarbligi. istiqlol davrida adabiy asar mazmunini badiiy qadriyat, аdabiy jarayonni esa, hamisha harakatdagi goʻzallik hodisasi, badiiyati,orqali shakillantirish muhim ahamiyatga ega bolgan.shu qatorda adabiyotshunoslikda roman janri ham o‘ziga xosligi bilan ajralib turadi.mustaqillik davriga kelib nafaqat adabiyotda,balki deyarli barcha sohalarda yangilanish yuz berdi.xususan,romanchilikda yangi o‘zuga xos davr boshlabdi desak mubolag‘a bo‘lmaydi.o‘zbek adabiyotida roman janri xx asr boshlarida kirib kelgan.hammamizga ma'lumki o‘zbek adabiyotida birinchi mukammal roman abdulla qodiriy qalamiga mansub.shu davr …

2 / 51

. o‘zbek adabiyotida keng tarqalgan roman janri istiqlol davrida yanda ravnaq topdi.bu davrga kelib ko‘plab ijodkorlar roman janirida ijod qildi.jumladan, ulug‘bek hamdam, zulfiya qurolboy qizi, i. sulton. u. normatov. n. norqobilov kabi yozuvchilar istiqlol davri yozuvchilarhisoblanadi.mavzu va g‘oya jihattdan istiqlol davri romanlari oldingi romanlardan ajralib turadi. bu romanlarda asosan reallik kuchaydi.umuman olganda romanchilikda yangi davr shakillandi.uni o‘rganish, shakllanish jarayoni, o’ziga xos xususiyatlari, tadqiqot omillari va yetakchi tamoyillari singari masalalar bugungi adabiyotshunosligimiz oldida turgan dolzarb vazifalardan biridir. ishning o’rganilish darajasi. o’zbek adabiyotshunosligida ilmiy tadqiqotchislar tomonidan nasriy janrlarning adabiyotda tutgan o’rni va ahamiyati, shakllanish tarixi, shuningdek, badiiy mahorat masalasiga munosabat bildirishgan romanchilikning o‘ziga xosligi uning jahondagi o‘rni muhim ahamiyatga ega bo‘lgan.istiqlol davri romanlarining rivojlaishida u.normatov.n.karimov.n.norqobilov.u.hamdam kabi ijodkorlarning o‘rni beqiyos. ishning ilmiy yangiligi. tadqiqotchilar nasriy janrlarning, jumladan,roman janrining xx asr adabiy hayotida tutgan o’rni va ahamiyati, shakllanish jarayoni, shuningdek, badiiy mahorat masalasiga munosabat bildirishgan, romanchilikning rivojlanishi undagimavzu va g‘oya kolamiga e'tibor kuchaygan. ushbu …

3 / 51

qinini tahlil qilish; ishning tuzilishi. ushbu kurs ishi kirish, xulosa, foydalanilgan adabiyotlardan tashqari, to’rt faslni o’z ichiga olgan asosiy ikki bobdan iborat. ishning xajmi ____ sahifani tashkil etadi. i bob. romanchilik va unda istiqlol davri. 1.1. romanchilik tarixiy taraqqiyoti. roman janri nafaqat o‘zbek adabiyotida jahon adabiyotida ham keng tarqalgan janrlardan biridir.juda ko‘plab ijodkorlar roman janrida samarali ijod qilgan va ko'plab fikrlar bildirgan. xususan belenskiyning fikriga ko‘ra, «zamonamizning epopeyasi romandir. eposning hamma asosi, muhim xususiyatlari romanda bordir, faqat ayirmasi shundaki, romanda boshqa elementlar, boshqa manzara hukm suradi. bunda qahramonlik hayotining afsonaviy o'lchovlari, qahramonlarning azamat siymolari yo‘q, bunda xudolar ishtirok qilmaydi: romanda odatdagi prozaik hayotning hodisalari ideallashtiriladi, umumiy tip ostiga olinadi... bunda odamning taqdiri uning jamiyatiga nisbatan muhim bo‘lib qolmasdan, balki insoniyatga ham muhimdir»."1".v.g.belinskiy fikrlarini davom ettirib, badiiy asar sifatida romanning vazifasi kundalik hayot va tarixiy voqealaming yashirin qalbini, jonli g‘oyasini ochish, tarqoq voqealarni ruh va aql maskani qilish ekanligini alohida v.g.belinskiy …

4 / 51

bu olam va tarixga, jamiyat va bashariyatga,uning muammo va tashvishlariga, urush va sulhlariga, siyosiy va sinfiy jangjadallariga, qo‘zg‘olon va inqiloblariga, ulkan va kichik voqealariga ochiq qaratilgan adabiy-badiiy sistema, yirik badiiy shakl. faqat roman emas,romanda tasvirlangan bosh qahramon ham, uning qalb va fikri olamga,koinotga qaratilgan»-’.professor s. mirzayevning «0‘zbek romanchiligi» qo‘llanmasidagi o‘zbek romanlarining xronologik ko‘rsatkichiga tayansak, unda 1989-yilgacha 219 ta o‘zbek romani yaratilganiga shohid bo'lamiz. agar ularga keyingi o‘n yilliklar ham qo‘shilsa, o'rtacha 300 ga yaqin roman yaratilgan. demak,1922-yilda a. qodiriyning «0‘tkan kunlar» romanidan boshlangan bu jarayon izchil davom etmoqda. lekin yaratilgan hamma romanlar ham roman janrining talablariga javob bera olmaydi, ularning judayam ko‘pchiligida hayotni yuzaki tasvirlash oqibatida asosiy g‘oya chuqur ochilmaydi, jamiyat va inson olami falsafasi talqini talab darajasida ko‘zga tashlanmaydi.ko‘pchilik romanlar nomukammal, voqealar rivoji sust, ular markaziy o‘qqa (g‘oyaga) birlasha olmaydilar, tarqoqliklaricha qolaveradilar. qahramonlardagi odamiy tuyg‘u, xislatlar tasviri o‘mini siyosiy qarashlar, soxta g‘oyalar, yasama oidi - qochdilar egallaydi.«olamning yaxlit falsafiy …

5 / 51

a, uning «0‘tkan kunlar»iga tegishlidir.tug‘ilganidanoq jahonaro umrboqiy romanlar qatoridan o‘rin olgan bu asar o‘zbek romanchilik maktabining (farang, rus, ingliz, olmon, hind maktablaridan keyingi oltinchi maktabni a.qodiriy yaratib berdi, degandi ye. e.bertels) takomillashish jarayoniga badiiy nur berib kelmoqda.romanlarni siyosiy, tarixiy — biografik, ijtimoiy — psixologik, fantastik, tarixiy — sarguzasht, ijtimoiy — maishiy, roman — monolog kabi xillarga bo'lish(s.mirzayev,13-14-bet.) o'zini oqlamaydi. chunki bunda janr tushunchasidan chekiniladi, ya’ni adabiyot qonunlariga tayanmasdan, mavzuiga, undagi pafosning ko‘rinishiga qarab sotsiologiya nuqtai nazaridan umumlashtiriladi. unga asoslansak, roman xillarini istagancha davom ettirish mumkin: 0 ‘qituvchilar haqida roman, tadbirkorlar haqida roman, ijtimoiy — kulguli roman kabi.holbuki, tarixiy romanning o‘ziga xos farqlanuvchi xususiyatlari bor.0 ‘zbek adabiy tanqidida bu sohada (s. mirvaliyev, u. normatov, m.qo'shjonov, n. xudoyberganov va sh.k.) bahslarini tahlil qilib, professorakram kattabekov shunday xulosaga keladi: «shunday qilib eng yaxshi romanlarga xos xususiyatlar: 1. asarning obyekti sifatida xalq va jamiyat hayotida eng muhim sanalgan davrlar, voqealar va ko‘zga ko‘ringan shaxslar …

Want to read more?

Download all 51 pages for free via Telegram.

Download full file

About "essening janr xususiyatlari"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi “______________________________________________” universiteti “_______________________________________________” fakultet “____________________________________” kafedrasi “____________________________________” yo’nalishi “_____________________________” fanidan “essening janr xususiyatlari” mavzusidagi kurs ishi ilmiy rahbar: “_________________________” bajardi: “_________________________” o’quv yili -20__ mundarija kirish.………………………………………............................................... 3 i bob. romanchilik va unda istiqlol davri................................................ 5 1.1.romanchilik tarixiy taraqqiyoti…........................................................... 5 i.2.istiqlol davri romanlari.........................

This file contains 51 pages in DOCX format (85.7 KB). To download "essening janr xususiyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: essening janr xususiyatlari DOCX 51 pages Free download Telegram