ashtarxoniylar davrida madaniy hayot

PPTX 27 pages 4.1 MB Free download

27 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.1 MB

File type PPTX

Pages 27

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 27

buxoro xonligining tashqi siyosati ashtarxoniylar hukmronligi davrida madaniy hayot 2 reja: 1. ashtarxoniylar sulolasi tarixiga oid manbalar. 2. ashtarxoniy hukmdorlarning ilm fanga qo’shgan hissasilari. tayanch so’zlar: tarixi muqimxoniy, bahr al-asror fi manoqib ul-ahyor, matlab ut-tolibin, silsat us-salotin, dastur al-muluk, ubaydullanoma, tarixi abulfayzxon, tuhfat ul-xoniy. foydalanilgan adabiyotlar 3 4 5 muhammad yusuf munshiy ibn xoʻja baqo (xvii-asr) — balxlik tarixchi olim, ashtarxoniylar davrida ijod qilgan. subhonqulixon hukmronligi balx hokimi: 1651—80), shuningdek, muhammad muqimxon (balx hokimi: 1702—07) saroylarida munshiy boʻlib xizmat qilgan. u muhammad muqimxonga bagʻishlangan "muqimxon tarixi" ("tarixi muqimxoniy", 1697—1704) asarida balx va qisman buxoro xonligining xvii-asrdagi ijtimoiy - siyosiy tarixini bayon etadi. bu asar muqaddima va 3 bobdan iborat boʻlib, 1-bobda shayboniylar davrida movarounnahrning umumiy ahvoli tasvirlanadi. asarning 2 va 3-boblari asl nusxa boʻlib, unda buxoro xonligi va balxning hindiston, eron, turkiya va qashqar bilan boʻlgan siyosiy munosabatlari, buxoro va balx oʻrtasidagi qurolli kurash (1702-1704) xususida soʻz boradi. asarda sufiylik …

2 / 27

dqiqot markazning qoʻlyozmalar fondida tarixga ham oid asarlar mavjud boʻlib, ulardan biri “tazkirai muqimxoniya” qoʻlyozmasidir. unda uch sulolaning siyosiy jarayonlardagi toʻqnashuvlari va movarounnahrda yangi bir sulola ashtarxoniylarning siyosat maydondagi oʻrni va ahamiyati bayon qilingan. asardagi voqea-hodisalar muallif tomonidan barcha tafsilotlari bilan tasvirlangan. muhammad yusuf munshiy ibn xoʻja baqo balxlik tarixchi olim boʻlib, xvii asrda ashtarxoniylar davrida subhonqulixon (1680-1702) va balx taxtiga oʻtirgan shahzoda abu muzaffar said muhammad muqimxon (1702-1704) hukmronligi davrida saroy munshiysi boʻlgan. muhammad yusuf munshiy shahzoda abu muzaffar said muhammad muqimxonga bagʻishlab, “tazkirai muqimxoniya” asarini yozgan. kitobni to’liq yuklab olish uchun havola: https://t.me/historical_library_1/13509 https://www.bukhari.uz?p=19177&lang=oz “tarixi muqimxoniy” asaridan parcha muallif: muhammad yusuf munshiy ibn xoʻja baqo. koʻchirilgan sanasi: 1239/1823-yil. tili: forsiy. qogʻozi: sharq. varagʻi: 24,5×15 mm. xat turi: nastaʼliq. siyoh turi: asarning bob va fasllari, ismlar qizil siyohda, matn qora siyohda yozilgan. matn oʻlchami: 19×9,5 mm. 8 mahmud ibn vali (taxminan 1595, balx ?) - tarixchi, geograf olim, sayyoh. …

3 / 27

vonot olami, ajoyibotlar haqida bayon qilinadi. mahmud ibn vali bundan tashqari, "ravo’ix-i toyiba" ("yoqimli hidlar"), "muhabbatnoma", "najmi saqib" ("yorqin yulduz"), "risolai bahoriya" ("bahor haqida risola"), "axloqi husayniy" ("axloq husnlari") asarlarining muallifi. u 50 ming baytdan iborat katta devon tuzganligi manbalarda keltitib o’tilgan. bahr ul-asror fi manoqib ul-ahyor (“olijanob kishilarning jasorati haqidagi sirlar dengizi”) nomli tarixiy-geografik asar, muallifi xvii asrda yashab oʻtgan balxlik yirik qomusiy olim mahmud ibn validir. fors tilida yozilgan. uning otasi mir muhammad vali asli fargʻonalik yoki kosonlik boʻlib, shayboniylardan pirmuhammadxon (1546-1567-yy.) davrida avval balxga borib qolgan. u oʻqim ishli va keng ma’lumotli kishi boʻlib, asosan fiqh ilmida zamonasining peshqadam kishilardan hisoblangan. mahmud ibn vali 1596-yili tug'ilgan. 19 yoshga borganda, ya’ni 1614-yili u yirik fiqh va hadis olimi mirakshoh husayniyning xizmatiga kiradi va qariyb oʻn yil undan saboq oladi.mahmud ibn vali fanning juda ko‘p sohalarini, tarix, geografiya, ilmi nujum, ma’danshunoslik, botanika va boshqa sohalarni qamrab olgan “bahr ul-asror …

4 / 27

immatli ma’lumotlar keltirilgan. “bahr ul-asror” ning vi jildi alohida qimmatga ega. unda xiii-xvii asrning birinchi yarmida chigʻatoy ulusi, oʻrta osiyo, va shimoliy afgʻoniston tarixi keng va atroflicha yoritilgan. https://t.me/historical_library_1/8758 kitobni yuklab olish uchun havola - o’zbek tilida 11 matlab ut-tolibin – (toliblar matlabi) asari xvi-xvii asrlarda buxoro xonligida oʻz nufuziga ega boʻlgan joʻyboriy xoʻjalari faoliyatiga bagʻishlangan asarlardan biri hisoblanadi. muallifi joʻyboriy abulabbos muhammad tolib ibn tojiddin hasanxoja al-husayniy as-siddiqiy. asarda joʻyboriy xojalarining faoliyati, muridlari va xizmatkorlari, bunyod ettirgan imoratlari, mol-u mulklari va buxoro xonlari va ularning boshqa davlatlar bilan tashqi aloqalari toʻgʻrisida maʼlumotlar keltirilgan. mazkur asar muallif tomonidan 1673-yilda yozib tugallangan. asar qisqacha muqaddima va sakkiz bobdan iborat. asarning dastlabki boblarini yozishda badriddin kashmiriyning asarlaridan foydalanilgan. „matlab ut-tolibin“ asarini toʻrtta bobini yozishda muallif boshqa mualliflar asaridan foydalangan. asarning baʼzi joylarida esa muhammad tolib otasi yoki boshqa kishilardan eshitgani asosida yozadi. asarning xoja saʼd haqidagi bobida unga turli hududlarda hukmdor va …

5 / 27

lom karimiy va erkin mirkomilovlar tomonidan toshkentda oʻzbek tiligiga oʻgirilib, nashr qilingan. https://t.me/historical_library_1/12898 kitobni yuklab olish uchun havola – o’zbek tilida 13 termiziy xoja samandar muhammad ibn baqon - xvii- xviii asrlarda (taxminan 1638-yil, termiz,1740-yil) yashab ijod qilgan. qumqoʻrgʻon tumanidagi qoptoʻqay qishlogʻida yashagan. taxallusi: samandar. tarixchi olim, elchi, jangchi, shoir, ulamo va davlat arbobi sifatida tanilgan. xoja samandar termiziy termiz sayyidlari oilasida tugʻilgan. dastlabki taʼlimni termizda olgan. keyin buxoro madrasasida tahsil olgan. yigirma yoshlarda madrasani tugatib samarqand shahridagi narpayda qozilik qilgan va qozi mahkamasida ishlagan (1660-1662-yillar). soʻngra sharq va gʻarb mamlakatlaridagi koʻp joylarni kezib yurgan jumladan, hindistonda darvesh sifatida yashagan. 1670-yillarda buxoroga qaytib, ashtarxoniylardan abdulazizxon saroyida tarixchi (voqeanavis) lavozimida ishlagan. subhonqulixon hukmronligi davrida saroyda uning nufuzi oshgan. xiva xoni anushaxon qoʻshinlari buxoroga bostirib kelganida janglarda bevosita qatnashib, jasorat koʻrsatgan (1678-1680-yillar). elchi sifatida qoʻshni mamlakatlarga borgan. oʻzi bevosita ishtirok etgan janglarni tarixnavis sifatida tasvirlab borgan. nasafda rais (muhtasib) diniy lavozimida ishlagan. …

Want to read more?

Download all 27 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ashtarxoniylar davrida madaniy hayot"

buxoro xonligining tashqi siyosati ashtarxoniylar hukmronligi davrida madaniy hayot 2 reja: 1. ashtarxoniylar sulolasi tarixiga oid manbalar. 2. ashtarxoniy hukmdorlarning ilm fanga qo’shgan hissasilari. tayanch so’zlar: tarixi muqimxoniy, bahr al-asror fi manoqib ul-ahyor, matlab ut-tolibin, silsat us-salotin, dastur al-muluk, ubaydullanoma, tarixi abulfayzxon, tuhfat ul-xoniy. foydalanilgan adabiyotlar 3 4 5 muhammad yusuf munshiy ibn xoʻja baqo (xvii-asr) — balxlik tarixchi olim, ashtarxoniylar davrida ijod qilgan. subhonqulixon hukmronligi balx hokimi: 1651—80), shuningdek, muhammad muqimxon (balx hokimi: 1702—07) saroylarida munshiy boʻlib xizmat qilgan. u muhammad muqimxonga bagʻishlangan "muqimxon tarixi" ("tarixi muqimxoniy", 1697—1704) asarida balx va qisman buxoro xonligining xvi...

This file contains 27 pages in PPTX format (4.1 MB). To download "ashtarxoniylar davrida madaniy hayot", click the Telegram button on the left.

Tags: ashtarxoniylar davrida madaniy … PPTX 27 pages Free download Telegram