tuproqlar geografik tarqalishining asosiy qonuniyatlari

PPTX 15 стр. 1,3 МБ Бесплатная загрузка

15 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,3 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 15

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 15

powerpoint presentation tuproqlar geografik tarqalishining asosiy qonuniyatlari xalilova shohista 01 tuproq zonalari va ularning xususiyatlari 02 tuproq shakllanish omillari va geografik taqsimot 03 tuproqning geografik tarqalishining asosiy qonunlari reja: tuproq hosil bo'lish omillari tuproqning unumdorligi, oʻrtacha yillik 500 mm dan kam yogʻin miqdori boʻlgan, qoraqalpogʻistonning choʻl hududlarida, ozuqa moddalarning kamligi tufayli past boʻladi. tuproq hosil boʻlishining asosiy omillaridan biri, yaʼni relyefning qiyaligi, 30 gradusdan yuqori boʻlgan togʻli hududlarda, masalan, fargʻona vodiysining togʻli rayonlarida, tuproqning yemirilishi va eroziyaga uchrashi tezlashadi. iqliming ta'siri iqlimning namlik miqdori (masalan, yillik 500 mm dan kam yoki 1500 mm dan ortiq) tuproq hosil boʻlish jarayoniga va uning geografik tarqalishiga sezilarli taʼsir koʻrsatadi, masalan, choʻl va dasht zonalarida 1:10 nisbatda tuproqning suvga toʻyinganligi kuzatiladi. haroratning oʻzgarishi (masalan, sibirning 0°c dan past harorati va oʻzbekistonning 40°c dan yuqori harorati) tuproqning kimyoviy va fizik xususiyatlarini, shu jumladan uning organik moddalar miqdorini (masalan, 2-5%) oʻzgartiradi va turli xil tuproq zonalarini …

2 / 15

nallashuvini koʻrsatadi. relyefning roli рельефнинг роли тупроқ тарқалишида жуда муҳим бўлиб, 30-45 даражали нишабликлардаги ерларда эрозия жараёнлари кучайиб, тупроқнинг ювилишига олиб келиши мумкин, масалан, ўзбекистоннинг чўл ҳудудларида. тоғли ҳудудларда, баландлиги 2000 метрдан юқори бўлган ерларда, температура ва намликнинг ўзгариши туфайли тупроқнинг горизонтлари ва тури ҳам ўзгаради, мисол учун, ҳисорга ўхшаш тоғли ҳудудларда. antropik omillar va tuproq geografik tarqalishi 1960-yillardan boshlab buxoro viloyatida olib borilgan sug‘orish ishlari natijasida tuproqning sho‘rlanishi va botqoqlanishi kuchayib, taxminan 5000 gektar yer maydonining tuproq geografik tarqalishiga salbiy ta’sir ko‘rsatdi va unumdor yerlarning kamayishiga olib keldi. antropogen omillar, masalan, 20-asrning ikkinchi yarmidan boshlab orol dengizi atrofidagi 100 000 kv.km dan ortiq hududda tuproqning sho‘rlanishi va cho‘l hosil bo‘lish jarayonlarini tezlashtirdi, bu esa hududdagi tuproq geografik tarqalishini keskin o‘zgartirdi. ona jinslarning ta'siri tog'li hududlarda, taxminan 2000 metr balandlikdan yuqori, tuproqning qalinligi 10 sm dan kam bo'lib, o'simliklarning o'sishi cheklangan. o'zbekistonning janubiy hududlarida, masalan, qashqadaryo viloyatida, 30% gacha qumli …

3 / 15

500 метрдан юқори баландликларда, биотанинг таъсири натижасида тупроқнинг кислоталиги 5,5-6,0 ph гача пасаяди, бу эса ўсимликнинг турларига таъсир кўрсатади. vaqt omili “vaqt omili” tuproq geografik tarqalishida 10 000 yildan ortiq vaqt davomida yuz bergan jarayonlarni, masalan, muzliklarning torayishi va kengayishi natijasida hosil bo'lgan tuproq zonalarini o'rganishni o'z ichiga oladi. o'rta osiyo, xususan, farg'ona vodiysidagi tuproqlarning shakllanishiga 2-3 million yillik geologik jarayonlar, shuningdek, 1000 yillik o'simlik va suv rejimi o'zgarishlari ta'sir ko'rsatgan. tuproq turlari va ularning tarqalishi togʻli hududlarda, masalan, chatqol va qurama togʻlarida 5-10% ni tashkil etadigan qoʻngʻir togʻ-oʻtloqi tuproqlari uchraydi, ularning tarkibi va unumdorligi balandlikka bogʻliq. andijon va fargʻona vodiylarida unumdor allyuvial-oʻtloqi tuproqlari 15-20% ni tashkil etadi, bu hududlarda paxta, sholi va boshqa qishloq xoʻjalik ekinlari yetishtiriladi. tuproq geografik tarqalishining asosiy qonunlari 01 02 tuproqlarning geografik tarqalishi zonal xususiyatga ega bo'lib, masalan, 30-45° shimoliy kengliklarda qora tuproqlar, 50-60° kengliklarda esa podzol tuproqlari keng tarqalgan. sales 1st qtr 2nd qtr …

4 / 15

tuproqlar geografik tarqalishining asosiy qonuniyatlari - Page 4

5 / 15

tuproqlar geografik tarqalishining asosiy qonuniyatlari - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте все 15 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "tuproqlar geografik tarqalishining asosiy qonuniyatlari"

powerpoint presentation tuproqlar geografik tarqalishining asosiy qonuniyatlari xalilova shohista 01 tuproq zonalari va ularning xususiyatlari 02 tuproq shakllanish omillari va geografik taqsimot 03 tuproqning geografik tarqalishining asosiy qonunlari reja: tuproq hosil bo'lish omillari tuproqning unumdorligi, oʻrtacha yillik 500 mm dan kam yogʻin miqdori boʻlgan, qoraqalpogʻistonning choʻl hududlarida, ozuqa moddalarning kamligi tufayli past boʻladi. tuproq hosil boʻlishining asosiy omillaridan biri, yaʼni relyefning qiyaligi, 30 gradusdan yuqori boʻlgan togʻli hududlarda, masalan, fargʻona vodiysining togʻli rayonlarida, tuproqning yemirilishi va eroziyaga uchrashi tezlashadi. iqliming ta'siri iqlimning namlik miqdori (masalan, yillik 500 mm dan kam yoki 1500 mm dan ortiq) tuproq hosil b...

Этот файл содержит 15 стр. в формате PPTX (1,3 МБ). Чтобы скачать "tuproqlar geografik tarqalishining asosiy qonuniyatlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: tuproqlar geografik tarqalishin… PPTX 15 стр. Бесплатная загрузка Telegram