rivojlanishning asosiy qonuniyatlari

DOC 46,0 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1411286344_59136.doc rivojlanishning asosiy qonuniyatlari rivojlanishning asosiy qonuniyatlari reja: 1. shaxs haqida tushuncha. 2. shaxs rivojlanishiga ta'sir etuvchi omillar. 3. inson kamoloti va shaxsning rivojlanishida muhitning roli. 4. insonning kamol topishida tarbiyaning roli. 1. shaxs tarbiyasi va rivojlanishi pedagogika fanining muhim muammosi hisoblanadi. o’sib va rivojlanib boruvchi inson tarbiya ob'yekti hisoblanadi. insonning rivojlanishi butun hayoti davomida davom etadi. bunda u turli o’zgarishlarni jismoniy, ruhiy, miqdor va sifat o’zgarishlarni o’z boshidan kechiradi. insonda bo’ladigan jismoniy o’zgarishlarga – bo’yinning o’sishi, vaznining og’irlashib borishi, suyak va mushak tizimlarining ichki a'zolari va asab tizimining o’zgarib borishi kiradi. ruhiy o’zgarishlari esa uning aqliy rivojiga aloqador bo’ladi va insonda ruhiy sifatlarning shakllanib borishi, unda hayot uchun zarur bo’lgan sotsial sifatlarni tarkib topishi hisoblanadi. odam bolasining rivojlanishi – bu muhim jarayon hisoblanadi. shaxsning kamol topishida va uning xulqiga ijtimoiy va biologik omillarning ta'sir kuchi hamisha bir xil bo’lavermaydi. shaxsning fazilatlarini to’g’ri aniqlash va bexato baholash uchun uni turli …
2
jtimoiy omil va tarbiya ta'sir etadi. bu muammo pedagogikada azaldan munozaraga sabab bo’lib kelayotgan masala hisoblanadi. bu masalani talqin qilishda bir-biriga qarama-qarshi ikkita nuqtai nazar vujudga keldi. birinchi yo’nalish biologik yo’nalish hisoblanib, uning vakillari aristotel, platonlarning fikricha, taqdir-tole har kimning hayotdagi o’rnini, mavqeini avvaldan belgilab bergan degan fikrni himoya qiladi. xvi asr falsafasida preformizm oqimi vujudga kelib, ularning fikricha, odam bolasi ona pushtidaligidayoq bo’lajak shaxsiga xos barcha xususiyatlarga ega bo’ladi, deydilar. preformistlar naslning shaxs rivojiga katta e'tibor qaratib, ijtimoiy muhit va tarbiyaning rolini mutlaqo inkor etadilar. bioxerfizm oqimi xx asrda keng tarqalib, unda ong va aqliy qobiliyat nasliy ekanligi ta'kidlanadi. bu g’oyani amerikalik olim e. torandayk asos soladi, uni amerikalik pedagoglar d.d'yui va a. komboslar yoqlab chiqadilar. ammo psixologiya va pedagogika keyingi yillardagi inson tarbiyasiga, kamolotiga oid ilmiy ma'lumotlari insonning shaxs sifatida rivojlanishi, taraqqiy etishi, kamolga yetishi murakkab jarayon ekanligini ta'kidlab, uning shaxs bo’lib kamolga yetishishida nasl (biologik omil) bilan …
3
g rivojlanishiga irsiyat, muhit va tarbiya kabi omillar ta'sir etadi. bola shaxsining rifojlanishiga naslning ta'siri deganda, ota-onalarga o’xshashlikni ifodalovchi biologik belgilarning takrorlanishini tushunmoq kerak. har bir bola ota-onasidan meros shaklida ba'zi biologik sifatlarga (tananing tuzilishi, sochining, ko’zining, terisining rangi, bo’yi-basti va boshqalar) ega bo’lgan holda dunyoga keladi. bular jismoniy xususiyatlardir. oliy nerv faoliyatining xususiyatlari ham tug’ma o’tadi. bu fiziologik xususiyatdir. bola nutqini egallash uchun nutq sharoitida mehnat qilish uchun mehnat sharoitida, aqliy taraqqiy etmoq uchun aqliy faoliyat sharoitida yashamog’i kerak. ana o’shanda bolaning nimaga, qanday sohaga layoqati borligi namoyon bo’ladi. fiziologiya va psixologiya fanining kusatishicha, inson bolasi tayyor qobiliyat bilan emas, balki biror xil qobiliyatning ro’yobga chiqishi va rivojlanishiga ta'sir etadigan potensial imkoniyatlar, ya'ni shaxs xususiyatini ifodalaydigan layoqat bilan tug’iladi. tug’ma layoqat o’z holicha rivojlana olmaydi, go’yo u "mudroq" holatda bo’lib, uning uyg’onishi – rivojlanishi qulay muhit kerak. agar bola o’z layoqatiga mos sharoitda o’sib, zarur faoliyat bilan shug’ullansa, layoqat …
4
moiy muhit ham muhimdir. chunki ishlab chiqarish munosabatlari va ularni tartibga solib turadigan ijtimoiy qonun-qoidalar kishiga alohida ta'sir qiladi… inson kamolotiga ijtimoiy muhitning ta'siri turli tarixiy davrda turlicha bo’ladi, turli sotsial guruhlarga turlicha ta'sir etadi. shuning uchun muhit inson taqdirini belgilab beradigan omil deb hisoblanmaydi. ammo uning ta'siri ham rad etilmaydi. 4. inson kamolotiga ta'sir etuvchi omillardan biri tarbiyadir. tarbiyaning xususiyati shundaki, u aniq maqsadni ko’zlab, insonda ijobiy fazilatlarni tarkib toptirish yo’lida tarbiyachi raxhbarligida muntazam amalga oshiriladi. ammo tarbiya ta'sirining kuchi va uning natijasi irsiyat va muhit kabi omillarning hamkorligi bilan belgilanadi. bola layoqatini rivojlantirish va qobiliyatga aylantirish va hayotga mos holda o’stirish uchun mehnatsevarlik va ishchanlik kerak. mehnatsevarlik va ishchanlik esa maxsus uyushtirilgan tarbiya orqali amalga oshiriladi. ikkinchidan, tarbiya tufayli tug’ma kamchiiklarni o’zgartirib, shaxsni kamolga yetkazish mumkin (ko’rlar, karlar, gunglar). uchinchidan, tarbiya yordamida muhitning salbiy ta'siri ham yo’qotiladi. to’rtinchidan, tarbiya kelajakka qaratilgan maqsadni belgilaydi. shu tufayli u shaxsning kamolga …
5
lantiradi. tarbiyachi tomonidan qo’yilgan maqsad aniq bo’lsa va bu maqsadga erishish uchun astoydil harakat qilinsa, kutilgan natijaga erishiladi. adabiyotlar: 1. i.karimov. “ barkamol avlod - o‘zbekiston taraqqiyotining poydevori. toshkent. 1997 yil. 2. “ta‘lim to‘g‘risida” gi qonun. “ barkamol avlod - o‘zbekiston taraqqiyotining poydevori. toshkent. 1997 yil. 3.“kadrlar tayyorlash milliy dasturi”.“barkamol avlod-o‘zbekiston taraqqiyotining poydevori. toshkent. 1997 yil. 4. sh. qurbonov, e.seytxalilov. “ kadaralar tayyorlash milliy modeli; xxi asrni ko‘zlab. “xalq ta‘limi” jurnali. 1998 yil 4-son 21-29 betlar. 5. ibragimov x., abdullayeva sh. pedagogika nazariyasi. – t. fan va texnologiya nashriyoti, 2008.

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"rivojlanishning asosiy qonuniyatlari" haqida

1411286344_59136.doc rivojlanishning asosiy qonuniyatlari rivojlanishning asosiy qonuniyatlari reja: 1. shaxs haqida tushuncha. 2. shaxs rivojlanishiga ta'sir etuvchi omillar. 3. inson kamoloti va shaxsning rivojlanishida muhitning roli. 4. insonning kamol topishida tarbiyaning roli. 1. shaxs tarbiyasi va rivojlanishi pedagogika fanining muhim muammosi hisoblanadi. o’sib va rivojlanib boruvchi inson tarbiya ob'yekti hisoblanadi. insonning rivojlanishi butun hayoti davomida davom etadi. bunda u turli o’zgarishlarni jismoniy, ruhiy, miqdor va sifat o’zgarishlarni o’z boshidan kechiradi. insonda bo’ladigan jismoniy o’zgarishlarga – bo’yinning o’sishi, vaznining og’irlashib borishi, suyak va mushak tizimlarining ichki a'zolari va asab tizimining o’zgarib borishi kiradi. ruhiy o’zgarishlari esa...

DOC format, 46,0 KB. "rivojlanishning asosiy qonuniyatlari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: rivojlanishning asosiy qonuniya… DOC Bepul yuklash Telegram