глобал иқлим ўзгариши

DOC 92.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1447260091_62187.doc глобал иқлим ўзгариши режа: 1. иқлим ўзгариши ва унинг салбий оқибатлари. 2. антропоген ва техноген омилларнинг таъсири. 3. парник эффекти ва келиб чиқиш сабаблари. 4. иқлим ўзгариши ва марказий осиёда чучук сув заҳиралари. 5. атмосфера ифлосланиши ва исиш кейинги пайтларда ер шарида одамнинг кўпайиб кетиши натижасида ёки 1800 йилда аҳоли сони 1,0 млрд бўлган бўлса, 1900 йилда 1,7 млрд, 1950 йилда 2,5 млрд ва 2000 йилда 6,0 млрдга етганлиги одамлар ўзлари учун табиатдан нотўғри фойдаланаётганлиги сабабли биосфера ифлосланиб заҳарли газлар миқдори ошиб бормоқда. атропоген ва техноген омиллар натижасида иқлимга таъсир кўрсатилмоқда. саноатнинг ривожланиши ва машина-транспортининг кўпайиб бориши сабабли атмосферага катта миқдорда карбонат ангидрид газлари ташланмоқда. бундан ташқари тошкўмир, нефт ва газнинг ёниши учун атмосфера катта миқдорда сув буғи ташланади. парланиш оқибатида атмосфера юқорисида карбонат ангидрид ва сув буғи қатлам ҳосил қилиб юқоридан келаётган қуёш нурини тўсади ва димиқиш пайдо бўлади ва ҳарорат кўтарилади. иқлимдаги иккинчи хавф европа об-ҳавосини белгиловчи …
2
кўп бўлиб шу жойда айланиб совуйди ва изига жануб томонга қайтади. иқлим ўзгариши олимлар фикрига кўра, голфстрм оқимининг циркуляцияси ўз фаолиятини тўхтатиши мумкин. бунга сабаб эриган музликлардан ҳосил бўлган чучук сув уюмида туз бўлмагани учун унинг таркиби енгиллашиб ҳаракати тўхтаб қолиши эхтимоли бор. бугунги кунда инсоният учун энг оғир хавф глобал исиш хавфидир. глобал исиш муаммоси ёки парник эффектига асосий сабаб атмосферага ҳар хил газларининг кўп чиқарилиши ёки антропоген оқибатлар таъсирдир. цивилизация натижасида саноат ва техника ривожланди, автомобиллар сони кескин кўпайди, ўрмонлар, ўтлоқлар камайиши туфайли атмосферада со2 гази миқдори ошди. саноат чиқиндилари қайта ишланмаслиги ҳам атмосферага чиқадиган со2 газининг ошиб кетишига сабаб бўлмоқда. демак, у ёки бу тарзда ҳосил бўлган карбонат ангидрид ва бошқа зарарли газлар ҳавога тарқалади, уларнинг кўзга кўринмайдиган заррачалари ғира-шира пардалар ҳосил қилиб, ҳавода муаллақ сузиб юради. тошкўмирни ёқиш натижасида ҳам кўплаб карбонат ангидрид гази ҳавога учиб чиқади. хитой дунёда ўз саноати учун энг кўп тошкўмир ишлатадиган …
3
ва аэрозол ҳисобланади. биз ҳар йили 6000 км3 (6·1012 т) сув сарфлаймиз, шундан асосий қисми қайтмайди. ҳар хил жойда, ҳар хил ҳароратда катта миқдорда сувдан фойдаланиш ва оқизиш фақатгина атмосферада ҳаво намлигини ошириш имконини беради. намликнинг иссиқни тўплаш, йиғиш қобилияти атмосферада циркуляция жараёни бузилишига, қўшимча парланишга, булутлар ва ёғинлар ҳосил бўлишига олиб келади. чунки 6·1012 т. сув дунёдаги барча дарёларнинг 16 фоиз оқар суви ва атмосферадаги сув буғининг 20 фоизини ташкил этиб, парник эффекти ҳосил бўлишида асосий омил ҳисобланади. атмосферани ҳам карбонат ангидрид ва иссиқ сув буғлари эгаллаб олгандан сўнг қўёшдан келадиган ультрабинафша нурлари миқдор камайиб боради. демак, биз парник эффекти нима, у қандай ҳосил бўлади деган тушунчага эга бўлдик. атмосферага сув буғлари кўп ташланишига яна бир сабаб иссиқлик-энергия комплекси билан боғлиқдир. энг экологик тоза ҳисобланган газ ёниши орқали (таркибида 98 фоиз метан гази мавжуд) ҳавода кислород билан реакцияга киришади. демак, сн4+2о2=со2+2н2о+ иссиқлик тарзидаги кимёвий реакция юз беради. реакцияда иштирок …
4
чиб чиқади. бундан ташқари ёқилғи моддалар ёниши учун ғоят катта миқдорда кислород сарф қилинади. чунончи, 1 кг метан ёниши учун атмосферадан 4 кг. кислород сарфланади, бир йилда жаҳон бўйича олинаётган газ учун 11 млрд. т. кислород сарфланиши аниқ. 1 кг. бензиннинг ёниши учун атмосферада 3,5 кг кислород сарф этилади. демак, дунёдаги нефть маҳсулотларини қазиб олиш учун яна 11,5 млрд т. кислород зарур. 1 кг. кўмирнинг ёниши учун 2,7 кг кислород зарур бўлса, кавлаб олинадиган 4,5 млрд. т. кўмир учун яна атмосферадан 12 млрд. т. кислород олинади. кўриб турибмизки инсоният ўзига зарур ёқилғилар учун ҳар йили табиатдан 35 млрд. т. килород сарфланишига сабабчи бўлади. демак, ёқилғи энергетикаси атмосферани ҳам иссиқ буғлар билан туйинтиради, ҳам ундаги бор кислородни олиб қўяди. атмосферада кислород камайиб заҳарли газлар билан туйиниб бориши натижасида иқлим ўзгаради. булардан ташқари бошқа саноат корхоналари, автомобиллар, одамларнинг турли ҳаракатлари натижасида атмосферага қанча карбонат ангидрид ташланади ва ундан кўплаб кислород сарфланади. маълумотларга …
5
ашган ўсимлик, ҳайвон ва бошқа тирик организмлар мослашган. бу муҳитни бузишга ҳеч кимнинг ҳеч нарсанинг ҳақи йўқ. ўзбекистондаги иқлим ўзгариши ҳам атмосферага ташланадиган парни газлари кўпайиши билан боғлиқдир. барча ривожланган мамлакатлар каби республикада ҳам саноат ривожланиши транспортнинг кўпайиши, антропаген олимлар ва орол денгизининг қуриб бориши иқлимнин ўзгариб боришига сабаб бўлади. республика атмосфера ҳавоси тупроқ микрофлораси ва ичимлик сувининг ифлосланиб бориши экологик муҳитнинг бузилиши ўз навбатида иқлим ўзгаришини тезлаштирувчи омиллар қаторига киради. кейинги кузатишларга иқлимнинг йиллар бўйича исиб бориши ёки иқлим таъсирида оғир оқибатларнинг келиб чиқиши (турли тўфонлар, сув тошқинлари, хаддан зиёд кўп ёғин тушиши, иссиқ иқлимли худудларда кутилмаганда қор ёғиши баҳор ойларида қаттиқ совуқ бўлиши ёки аномал ҳолатлар) маълум бўлмоқда. ўзбекистон дарёлари учун қор кўп бўлиши ва қалинлиги жуда аҳамиятга эга, чунки уларга келадиган сув қорларнинг эришидан ҳосил бўлади. кейинги пайтларда қор бассейнларида қор хажмининг камайганлиги кузатилмоқда. энг катта қор бассейни хисобланган пском бассейнида қуйидаги ҳолат кузатилган. расм. бундан ташқари …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "глобал иқлим ўзгариши"

1447260091_62187.doc глобал иқлим ўзгариши режа: 1. иқлим ўзгариши ва унинг салбий оқибатлари. 2. антропоген ва техноген омилларнинг таъсири. 3. парник эффекти ва келиб чиқиш сабаблари. 4. иқлим ўзгариши ва марказий осиёда чучук сув заҳиралари. 5. атмосфера ифлосланиши ва исиш кейинги пайтларда ер шарида одамнинг кўпайиб кетиши натижасида ёки 1800 йилда аҳоли сони 1,0 млрд бўлган бўлса, 1900 йилда 1,7 млрд, 1950 йилда 2,5 млрд ва 2000 йилда 6,0 млрдга етганлиги одамлар ўзлари учун табиатдан нотўғри фойдаланаётганлиги сабабли биосфера ифлосланиб заҳарли газлар миқдори ошиб бормоқда. атропоген ва техноген омиллар натижасида иқлимга таъсир кўрсатилмоқда. саноатнинг ривожланиши ва машина-транспортининг кўпайиб бориши сабабли атмосферага катта миқдорда карбонат ангидрид газлари ташланмоқда. бун...

DOC format, 92.0 KB. To download "глобал иқлим ўзгариши", click the Telegram button on the left.

Tags: глобал иқлим ўзгариши DOC Free download Telegram