statistik kuzatish uslubiyati

PPTX 26 pages 641.1 KB Free download

26 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 641.1 KB

File type PPTX

Pages 26

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 26

слайд 1 statistik kuzatish uslubiyati reja statistik kuzatishning dasturiy-uslubiy va tashkiliy masalalari statistik kuzatish ma’lumotlarini qabul qilish va uni nazorati statistik kuzatuvning shakllari, turlari va usullari statistik kuzatuv statistik kuzatishning dasturiy-uslubiy va tashkiliy masalalari statistik kuzatishni tashkil qilish va uni o’tkazishda qo’pol xatolarga yo’l qo’yilsa, statistik kuzatish natijalarining samaradorligi pasayadi. shuning uchun ham bu murakkab ishni boshlashdan oldin har tomonlama muhokama va ekspertiza qilingan kuzatish rejasini tuzish zarur. statistik kuzatish rejasi dasturiy-uslubiy va tashkiliy masalalarni o’z ichiga oladi. statistik kuzatishning dasturiy-uslubiy masalalari quyidagilardan tashkil topadi: kuzatish maqsadi va vazifalari; kuzatish dasturi; kuzatish ob’ekti va birligi; kuzatish formulyari va yo’riqnoma. har bir ishni bajarishdan oldin, uni nima uchun bajarayapmiz o’zi, maqsad nima? degan savollarga javob bo’lishi kerak. bu tamoyil statistik kuzatishga ham to’liq tegishli. demak, aniq va tushunarli bo’lmagan maqsad va vazifalar belgilansa, statistik kuzatish jarayonida keraksiz ma’lumotlarni to’plab, kerakli ma’lumotlar qolib ketishiga sabab bo’lishi mumkin. maqsad va vazifalar aniqlangandan so’ng …

2 / 26

holinimi? yoki doimiy aholinimi? tijorat korxonalarini ro’yxatga olish uchun, oldin aniq bilishimiz kerak, qaysi korxonalar tijorat korxonalari bo’lib hisoblanadi? kuzatish birligi – bu hisob asosi yoki kuzatishda qayd qilish belgisiga ega bo’lgan birlikdir. kuzatish birligi bo’lib, aholi ro’yxatida har bir shaxs, korxonalar ro’yxatida har bir korxona hisoblanadi. kuzatish birligi bilan to’plam birligini almashtirmasligimiz kerak. ular ayrim vaqtda bir-biriga teng. masalan, aholi ro’yxatida har bir shaxs, ham kuzatish birligi, ham to’plam birligi hisoblanadi. ayrim paytda, ular o’zaro teng emas. masalan, sanoat korxonalarida jihozlar ro’yxatga olinganda sanoat korxonasi kuzatish birligi, har bir jihoz esa to’plam birligi bo’lib hisoblanadi. statistik kuzatish ma’lumotlarini qabul qilish va uni nazorati har qanday statistik kuzatish o’z oldiga faqatgina haqiqatni o’zida aks ettiruvchi ma’lumotlarni to’plashni maqsad qilib qo’yadi. lekin ma’lumki, real hayot bilan kuzatish materiallari o’rtasida hamma vaqt farq bor. bu farq kuzatish xatosi deb yuritiladi. statistik kuzatish xatosi o’z navbatida: -qayd qilish xatosi; -reprezentativ (vakolatli) xatoga bo’linadi. …

3 / 26

abablar yoki ro’yxatga oluvchilarning o’z ishiga e’tiborsizligi natijasida paydo bo’lishi mumkin. masalan, sutning yog’lilik darajasini (foiz hisobida) tekshirish kerak. bu operatorning har kuni qiladigan ishi. lekin operator har kuni sutning sifatini tekshirishdan oldin u o’z uskunalarini to’g’ri ishlashiga ishonch hosil qilishi kerak. keyin insonlarda yaxlitlab aytish odati bor. necha bosh qo’yingiz bor deb so’ralsa, odatda 10 tacha deb javob beriladi. haqiqatda esa qo’ylar soni 8 ta yoki 12 ta bo’lishi mumkin. reprezentativ (bu xatolarni tanlab kuzatish mavzusida chuqur o’rganamiz) xatolar qisman kuzatishga xos bo’lgan xatolardir. ular tanlab olingan to’plam birliklari bosh to’plamdagi xususiyatlarni o’zida to’la aks ettirmaganligi tufayli paydo bo’ladi. kuzatish xatosiz bo’lishi juda ham qiyin masala. lekin uni iloji boricha kamaytirish yoki umuman yo’q qilish statistikaning muhim vazifalardan biridir. yuqorida ko’rib chiqilgan barcha masalalarning to’g’ri echilishi kuzatish xatosini yo’qotishning omillaridir. xatolarni kamaytirishning yana bir yo’li-ma’lumotlarni qabul qilish paytidagi nazorat qilishdir. nazorat arifmetik va mantiqiy bo’ladi. arifmetik nazoratda chiqarilgan jamlar, …

4 / 26

i xususiyatlarni olish uchun etarlicha ommaviy. ba'zi hollarda doimiy kuzatuv yagona mumkin emas (masalan, mahsulot sifatini tekshirishda). doimiy kuzatuv ob'ektning tabiati va tadqiqot vazifasiga qarab turli yo'llar bilan tashkil etilmaydi. doimiy bo'lmagan kuzatuvlarning 4 xil turlari ma'lum. - tanlab kuzatish; - asosiy massiv usuli; - monografik tavsiflash usuli; - so'rovnomani kuzatish.[ anketani kuzatishning mohiyati shundan iboratki, ma'lumot olish kerak bo'lgan shaxslar anketalarni to'ldirish va qaytarib yuborishni so'rab yuboradilar. agar anketalar kuzatuv populyatsiyasining barcha birliklariga yuborilsa ham, bu uzluksiz bo'lib chiqadi, chunki ular, qoida tariqasida, yuborilganidan ancha kam anketalarni qaytarib olishadi. statistik kuzatuv statistik kuzatish uni amalga oshirishning quyidagi asosiy uslubiy va amaliy bosqichlariga ega: - maqsadni konkretlashtirish va statistik tadqiqotlar vazifalarini shakllantirish; - kuzatuv dasturini va olingan statistik ma'lumotlarni ishlab chiqish dasturini tuzish; - tekshirilayotgan populyatsiyani cheklash (uning doirasini belgilash); - statistik asosni yaratish (tanlab kuzatish uchun - namuna olish asoslari), uning birligi va birligini aniqlash kuzatish; shunga ko'ra, statistik …

5 / 26

sh imkoniyatini aniqlash kerak. tsenzurani kuzatish usulini qo'llashda asosiy e'tiborni ishlatiladigan statistik asosning sifatiga - uning dolzarbligiga va o'rganilayotgan populyatsiyani to'liq qamrab olishga qaratish lozim. agar qiziqish belgisi bo'yicha dolzarb ma'lumotlar mavjud bo'lsa (yoki kuzatuv birliklari bilan bog'liq bo'lsa, masalan, aholini ro'yxatga olish ma'lumotlari, cheklangan miqdordagi kuzatuv birliklari ma'lumotlari (masalan, eng katta birliklarning 10%) asosida hisoblangan so'rovning asosiy qiziqish ko'rsatkichlarini baholashda xato bo'lishi mumkin. ahamiyatsiz yoki osongina kuzatilmaydigan o'rganilayotgan populyatsiyaning bir qismi. bunday holda, cenzdan foydalanish oqlanadi. agar tsenzuradan foydalanish maqsadga muvofiq bo'lmasa, unda uslubiy jihatdan murakkab echimni - tanlangan usulni qo'llash imkoniyatini ishlab chiqish kerak. avvalo, namuna turini aniqlash talab qilinadi. agar so'rov tashkilotchisi, so'rovning maqsadi va vazifalariga asoslanib, aql bovar qilmaydigan namunani qo'llasa, ya'ni.ekspert sifatida (ob'ektiv yoki yo'q) kuzatuv birliklarini tanlab olingan populyatsiyaga kiritsa, u hisoblash usuli va yakuniy natijalarning sifati uchun javobgarlikni o'z zimmasiga oladi, uning miqdoriy tavsifi qiyin. ehtimollik namunasidan foydalanish to'g'risida qaror qabul qilishda ushbu …

Want to read more?

Download all 26 pages for free via Telegram.

Download full file

About "statistik kuzatish uslubiyati"

слайд 1 statistik kuzatish uslubiyati reja statistik kuzatishning dasturiy-uslubiy va tashkiliy masalalari statistik kuzatish ma’lumotlarini qabul qilish va uni nazorati statistik kuzatuvning shakllari, turlari va usullari statistik kuzatuv statistik kuzatishning dasturiy-uslubiy va tashkiliy masalalari statistik kuzatishni tashkil qilish va uni o’tkazishda qo’pol xatolarga yo’l qo’yilsa, statistik kuzatish natijalarining samaradorligi pasayadi. shuning uchun ham bu murakkab ishni boshlashdan oldin har tomonlama muhokama va ekspertiza qilingan kuzatish rejasini tuzish zarur. statistik kuzatish rejasi dasturiy-uslubiy va tashkiliy masalalarni o’z ichiga oladi. statistik kuzatishning dasturiy-uslubiy masalalari quyidagilardan tashkil topadi: kuzatish maqsadi va vazifalari; kuzatish dasturi; ...

This file contains 26 pages in PPTX format (641.1 KB). To download "statistik kuzatish uslubiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: statistik kuzatish uslubiyati PPTX 26 pages Free download Telegram