statistik kuzatish uslubiyati

ZIP 12 pages 4.5 MB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.5 MB

File type ZIP

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

1476214132_65409.doc statistik kuzatish uslubiyati reja: 1. statistik kuzatish mohiyati va ahamiyati. 2. statistik kuzatish dastur – metodologik va tashkiliy masalalari. 3. statistik kuzatish turlari va ularning o’ziga xos jihatlari. 4. statistik kuzatish xatolari va ularni aniqlash usullari. 1. statistik kuzatish mohiyati va ahamiyati statistik kuzatish - bu o’rganilayotgan ommaviy hodisalar haqida bosh-lang’ich ma’lumotlarni to’plash jarayonidir ommaviy jarayonlarni statistika jihatidan o’rganish, ya’ni bir turli hodisalar va ularning belgilari orasidagi bog’lanishlarni miqdoriy ifodalab ularning to’plarida namoyon bo’ladigan statistik qonuniyatlarni aniqlash uchun dastlab ular haqida, o’rganilayotgan ob’ektlar to’g’risida boshlang’ich ma’lumotlar yoki boshqa so’z bilan aytganda xom statistik materiallarni to’plash kerak. mana shu jarayon statistik kuzatish deb ataladi. kuzatish so’zi quyidagi lug’aviy ma’noga ega: 1) biror narsa ( predmet, ob’ekt )ni bilish, aniqlash maqsadida sinchiklab ko’zdan kechirish; 2) biror narsa yoki kimsani zimdan qarab tekshirib turish, ta’qib qilish; 3) voqealarni o’rganish, tekshirish, biror narsa yoki maqsadni nazarda tutish. statistik kuzatish ommaviy hodisalarni, jarayonlarni sinchiklab …

2 / 12

aniqlik, to’lalik, taqqosla-malik statistik kuzatish va uning natijasida to’planadigan ma’lumotlar uchta talabga javob berishi kerak, ya’ni: 1) aniqlik va to’g’rilik; 2) to’lalik va har taraflamalik; 3) taqqoslamalik, solishtirmalik. milliy standart - muayyan mamlakat miqyosida, xalqaro standart esa-butun jahon yoki mamlakatlar birlashmasi miqyosida hodisalarni tasniflash, ko’rsatkichlarni tuzish va hisoblash, ma’lumotlarni qayd qilishda qo’llanadigan umumiy talab, tartib va umumiy kontseptsiyalar majmuasidir iqtisodiy ma’lumotlarning taqqoslamaligini ta’minlash uchun milliy va xalqaro standartlarni (andozalarni) ishlab chiqish va ularga to’la amal qilish muhim rol o’ynaydi. milliy standartlar mamlakat miqyosida ob’ektlarni tasniflash, ko’rsatkichlarni tuzish va hisoblash, ma’lumotlarni qayd qilish jarayonida rioya qilinishi zarur bo’lgan talablar, tartib qoidalar, kontseptsiyalar majmuasidir. ular odatda xalqaro standartlarga asoslanadi. xalqaro andozalar deganda o’rganilayotgan hodisalarni tasniflashda, statistik ko’rsatkichlarni tuzish va hisoblashda, ma’lumotlarni qayd qilish va olish jarayonida butun dunyo miqyosida yoki ma’lum mamlakatlar birlashmasi chegarasida qo’llash uchun tavsiya etiladigan umumiy tartib qoidalar, talabla,r kontseptsiyalar majmuasi tushiniladi. milliy standartlarga rioya qilish majburiydir. 2. statistik …

3 / 12

atish vaqti, qaerda? deganda kuzatish joyi, qanday qilib? deganda kuzatish usullari va turlari, qancha? deganda kuzatish belgilarining miqdoriy ifodalanishi nazarda tutiladi. bular statistik kuzatishning dasturiy-uslubiy va tashkiliy unsurlarini tashkil etadi kuzatish ob’ekti - bu o’rganilayotgan hodisalar va jarayonlar, ya’ni korxonalar va tashkilotlar, xo’jaliklar, kishilar, oilalar, uy xo’jaliklari, va hokazolarni ularning faoliyati jihatidan qaralgan to’plami. ularning muhim belgilari haqida ma’lumotlar to’planadi va ular asosida to’plamni ta’riflaydigan umumlashtiruvchi ko’rsatkichlar hisoblanadi. kuzatish ob’ektining aniq miqyosini, ko’lamini belgilayotganda vaqt, fazo, moddiy tuzilish va o’lchov birligi jihatidan uning o’lchamlarini aniqlashimiz lozim. kuzatish sub’ekti - bu o’rganilayotgan hodi-salar haqidagi ma’lu-motlarni qayd qiluvchi va to’plovchi yuridik yoki jismoniy shaxs kuzatish ob’ekti bilan bir qatorda uning sub’ekti mavjud. kuzatish sub’ekti deb o’rganilayotgan hodisalar haqidagi ma’lumotlarni qayd qiladigan va to’playdigan yuridik yoki jismoniy shaxslar yuritiladi. mikroiqtisodiy statistikada, masalan, kuzatish sub’ekti - bu har bir korxona, tashkilot va muassasa. xo’jalik yurituvchi sub’ekt sifatida ular o’z faoliyatlaridagi hodisalarni qayd qiladi, ma’lumotlar …

4 / 12

ri haqida ma’lumotlar olinadi. kuzatish birligi deganda, kuzatilayotgan ob’ektning mustaqil bo’linmas tarkibiy unsuri, birligi tushuniladi. kuzatish jarayonida uning muhim belgilari haqida ma’lumotlar olinadi. masalan, sanoat faoliyati tekshirilayotganda har bir korxona va firma, qishloq xo’jaligini o’rganilayotganda har bir shirkat xo’jaligi, dehqon va fermer xo’jaligi kuzatish birligi hisoblanadi. ayrim masalalarni kuzatishda kuzatish birligi bilan birga hisob birligi ham belgilanadi. masalan, chorva ro’yxatida har bir mol turi haqida, asbob-uskunalar ro’yxatida esa har bir mashina, stanok va boshqa asbob- uskunalar haqida, ko’p yillik daraxtlar ro’yxatida har bir daraxt turi haqida batafsil ma’lumotlar to’planadi. bu holda xo’jalik, korxona kuzatish birligi bo’lsa, uning o’rganilayotgan har bir predmeti hisob birligidir. kuzatish dasturi - bu kuzatish jarayonida ma’lumotlari to’plani-shi lozim bo’lgan kuzatish va hisob birligining asosiy belgilaridir. kuzatish dasturi (programmasi) deb o’rganilayotgan hodisa, ob’ekt haqida ma’lumot to’planadigan belgilar ro’yxati yuritiladi. boshqacharoq aytganda, kuzatish dasturi kuzatish jarayonida javoblar olinishi lozim bo’lgan savollar to’plami (ro’yxati)dir. u qanchalik to’g’ri tuzilsa, tekshirish …

5 / 12

zatish ma’lumotlari qayd qilinadigan hujjat. yo’riqnoma har bir statistik formulyar uchun alohida tuziladi. kuzatish ma’lumotlari qayd qilinadigan hujjat statistik formulyar deb ataladi. u har xil nom bilan yuritiladi, jumladan hisobot formasi, ro’yxatga olish varaqasi, so’roqnoma (anketa), tabel, nakladnoy, yo’l varaqasi va hokazolar. statistik formulyar ikki xil bo’ladi: 1) yakka predmetli formulyar. 2) ko’p predmetli formulyar. kuzatish joyi - bu kuzatish birligi joylashgan makon. kuzatish joyi deganda makon yoki boshqa so’z bilan aytganda o’rganilayotgan hodisa ro’y berayotgan joy tushuniladi. hisobotda, asbob-uskunalar ro’yxatida va boshqa iqtisodiy resurslarni har xil shakl va usullarda kuzatishda korxona, tashkilot va muassasa joylashgan joy kuzatish joyi hisoblanadi. statistik kuzatish vaqti - bu kuzatish tenglashtirilgan fursat (payt) va o’tkaziladigan muddat. umuman keng ma’noda qaralganda, kuzatish vaqti hodisani o’rganish davridir, ya’ni uni tekshirish boshlangandan, to ma’lumotlarni olish nixoyasiga yetguncha o’tgan vaqt oralig’i (davr)dir. bu holda u ma’lumotlar tegishli bo’lgan vaqtni ham, ularni to’plash vaqtini ham o’z ichiga oladi. statistik …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "statistik kuzatish uslubiyati"

1476214132_65409.doc statistik kuzatish uslubiyati reja: 1. statistik kuzatish mohiyati va ahamiyati. 2. statistik kuzatish dastur – metodologik va tashkiliy masalalari. 3. statistik kuzatish turlari va ularning o’ziga xos jihatlari. 4. statistik kuzatish xatolari va ularni aniqlash usullari. 1. statistik kuzatish mohiyati va ahamiyati statistik kuzatish - bu o’rganilayotgan ommaviy hodisalar haqida bosh-lang’ich ma’lumotlarni to’plash jarayonidir ommaviy jarayonlarni statistika jihatidan o’rganish, ya’ni bir turli hodisalar va ularning belgilari orasidagi bog’lanishlarni miqdoriy ifodalab ularning to’plarida namoyon bo’ladigan statistik qonuniyatlarni aniqlash uchun dastlab ular haqida, o’rganilayotgan ob’ektlar to’g’risida boshlang’ich ma’lumotlar yoki boshqa so’z bilan aytganda xom stat...

This file contains 12 pages in ZIP format (4.5 MB). To download "statistik kuzatish uslubiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: statistik kuzatish uslubiyati ZIP 12 pages Free download Telegram