uyushma, ekosistema va biosferaning biofizik asoslari

PPTX 770,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1504973802_66691.pptx /docprops/thumbnail.jpeg mavzu: ona tili o’qitish metodikasi pedagagik fan mavzu: uyushma, ekosistema va biosferaning biofizik asoslari ushbu bitiruv malakaviy ishida yuqori tartibli biofizik sistemalar– uyushma, ekosistema va biosfera darajasida abiotik va biotik omillarni o’zaro ta’siri, undagi energiya va modda almashinuvlarni boshqarish mexanizmlari o’ganiladi va anliz qilinadi. mavzuning maqsadi : 1.uyushma ekologiyasi (sinekologiya) 2.ekologik sistemalar 3.biosfera 4.biosfera tirik mavjudoti mavzuning dolzarbligi atrof muhitni muxofazasi va uni saqlash hozirgi kunda eng dolzarb masalalar bo’lib, kelgusida insoniyat sivilizatsiyasi taraqqiyotini belgilovchi asosiy omil hisoblanadi, bu masalani yechishda uyushma, ekosistema va biosfera darajalarda boshqarish mexanizmlarini o’rganish juda katta ahamiyatga ega, uyushma biofizikasi har qanday biotsenoz abiotik muhitning ma`lum bir uchastkasini egallaydi. biotop deganda yuqori yoki past darajali bir xil sharoitli va biror bir ko`rinishdagi organizmlar uyushmasi bilan egallangan fazo tushuniladi. biotsenotik organizmlar guruhi o`lchamlari har xil bo`lishi mumkin. biotsenoz (uyushma) – nafaqat uni tashkil qiluvchi turlar yig’indisi, balki ularning o`zaro ta`sirlari yig’indisidir, uyushma ekologiyasi (sinekologiya) …

ko`pgina o`txo`r hayvonlar faqat bir xil o`t bilan oziqlanmasdan turli xil o`t bilan oziqlanadi, xuddi shunday yirtqichlar ham. bu xildagi ozuqa munosabatini tushuntiruvchi strukturalarga ozuqa tarmog’i deyiladi. ekosistemalar o`rganilayotganda, asosan, biotop va biotsenozlar orasidagi muvofiq ravishda energiya oqimi va moddalarning aylanma harakatiga e`tibor beriladi. ekosistemalar yuqori tartibli biofizik sistemalar bo’lib biofizik ob’ekt hisoblanadi. ekosistema biofizikasi ekosistemadagi abiotik va biotik omillarni o’zaro ta’sir, undagi energiya va modda almashinuvlarni boshqarish mexanizmlarini o’rganish va yozilishi demakdir. bunday yondoshish ekosistemadagi turg’unlik, turlar xilma-xilligini xarakterlaydigan omillar, turlarni o’zaro ta’siri (xo’jayin-parazit, yirtqich-o’lja, konkurentsiya), ozuqa zanjiri, tashqi muhit bilan energiya almashinuvi migratsiya va emigratsiya jarayonlari, turlarning ekosistemadagi fazoviy joylanish strukturalari, turlarning nishalari va shularga o’xshash masalalarni o’rganishni taqqozo qiladi. ekosistema biofizikasi . biosfera ilmiy nazariyasiga katta hissa qo`shgan olimlardan yana biri bu rus olimi v.i.vernadskiydir (1926). u tirik organizmlarni geologik qayta tiklash rolini o`rganib chiqqan olimlardan biri hisoblanadi. tirik organizmlar katta geologik quvvatga ega kuch bo`lib, biosferani …

bakteriyalar mavjud) va 1 km okean chuqurligicha cho`zilgan. yer diametriga (13000 km) nisbatan biosfera uning yuza qismining yupqa pardasi hisoblanadi. ammo asosiy hayot manbai biosferaning yana ham tor qalinligidagi qismida to`plangan. asosiy hayot qobig’i quruqlik, atmosfera va okeanning bir necha 10 metrlik qismini tashkil qiladi biosferada hamma moddalar aylanma harakat qiladi, ya`ni ular organik moddalarni sintez qiladi va yemirilish jarayonlarida ko`p marotaba ishtirok etadi. u yoki bu darajada kimyoviy elementlarning qaryib barchasi moddalarning aylanma harakatida ishtirok etadi, ammo biosfera uchun muhim bo`lgan moddalar – suv, kislorod, uglerod, azot va fosforning aylanishidir. suvning davriy aylanishi xulosalar 1. ekosistema - biosferani har qanday bir bo’lagidagi komponentlarning (biotik va biotik bo’lmagan) uzaro ta’siri natijasida bir butunlikni namoyon bo’lishi. 2. hamma tabiiy ekosistemalar uchun fundamental qonun hisoblangan le shatele-braun prinsipi mavjud: tashqi kuch ta`sirida sistema turg’un holatidan chiqarilsa, bunday sistema turg’unligi tashqi ta`sir effekti kam bo`lgan tomonga qarab siljiydi. 14 3. biogen va abiogen …

teriyaning barcha kimyoviy elementlari biosferadagi davriy aylanishi ma`lum bir xarakterli yo`nalishga ega, ya`ni atrof-muhitdan organizmga o`tib, organizmdan yana atrof-muhitga qaytadi. bunday jarayon u yoki bu darajadagi yopiq traektoriya bo`lib, biogeokimyoviy sikl deyiladi (yoki aylanma harakat). 7. tirik mavjudot biosferaning eng faol komponentlaridan hisoblanadi. u gigant geokimyoviy ishlarni bajarib, geologik vaqt masshtabida yer qobig’ini o`zgartiradi. 8. antropogen ta`sir hozirgi kunda biosferadagi jarayonlarga undagi biogeokimyoviy sikllarning borishini tezlashtirishi yoki sekinlashtirishi mumkin. har ikkala holda ham tirik tabiatdagi jarayonlarni o`zgarishiga olib keladi, bu esa o`z navbatida har xil turg’unmasliklarga, o`z vaqtidan oldin ma`lum bir turning yo`qolib ketishi, biror bir populyatsiyaning soni haddan ziyod ko`payib ketishi (populyatsion portlash), ekosistemaning bir turdan boshqa turga o`tishi va hokazolar sabab bo`lishi mumkin. 9. amaliy ekologiyaning asosiy vazifalaridan biri, misol qilib aytish mumkinki, atmosferadagi jarayonlarga antropogen ta`sirni kamaytirish yoki bunday ta`sirni differensiyatsiyalashdan iboratdir. 17 e’tiboringiz uchun raxmat ! image2.jpeg image3.jpeg image4.png image5.jpeg image6.png image7.png image8.gif image1.jpeg

uyushma, ekosistema va biosferaning biofizik asoslari - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "uyushma, ekosistema va biosferaning biofizik asoslari"

1504973802_66691.pptx /docprops/thumbnail.jpeg mavzu: ona tili o’qitish metodikasi pedagagik fan mavzu: uyushma, ekosistema va biosferaning biofizik asoslari ushbu bitiruv malakaviy ishida yuqori tartibli biofizik sistemalar– uyushma, ekosistema va biosfera darajasida abiotik va biotik omillarni o’zaro ta’siri, undagi energiya va modda almashinuvlarni boshqarish mexanizmlari o’ganiladi va anliz qilinadi. mavzuning maqsadi : 1.uyushma ekologiyasi (sinekologiya) 2.ekologik sistemalar 3.biosfera 4.biosfera tirik mavjudoti mavzuning dolzarbligi atrof muhitni muxofazasi va uni saqlash hozirgi kunda eng dolzarb masalalar bo’lib, kelgusida insoniyat sivilizatsiyasi taraqqiyotini belgilovchi asosiy omil hisoblanadi, bu masalani yechishda uyushma, ekosistema va biosfera darajalarda boshqarish mexan...

Формат PPTX, 770,5 КБ. Чтобы скачать "uyushma, ekosistema va biosferaning biofizik asoslari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: uyushma, ekosistema va biosfera… PPTX Бесплатная загрузка Telegram