institutsionalizm yo‘nalishining mohiyati

PPTX 37 pages 163.2 KB Free download

37 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 163.2 KB

File type PPTX

Pages 37

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 37

слайд 1 reja: institutsionalizm yo‘nalishining mohiyati va ahamiyati 1 2 3 4 institutsionalizm yo‘nalishining mohiyati institutsionalizmning kelib chiqishi va undagi yangi rahnamolar urushdan keyingi institutsionalizm industrial jamiyatdan keyingi jamiyat institutsionalizm yo‘nalishining mohiyati xix-xx asrlarda aqsh davlatida iqtisodiy nazariya fanining yana bir ochilmagan muammosi sifatida institutsionalizm ta'limoti paydo bo'ldi. bu aqshda ilk bor antimonopol chora-tadbirlarning ishlab chiqilishiga, mamlakatda qo'llanilishiga asosiy sabablardan biri bo'ldi. aqsh «antitrest» siyosati xx asrning boshida aqsh iqtisodchi-olimlari iqtisodiyotda kuchayib borayotgan monopolistik tendentsiyalarni tahlil qilgach va o'z mamlakatining «antitrest» siyosatiga ta'sir ko'rsatgach, iqtisodiyot ustidan ijtimoiy nazorat qilish kontseptsiyasiga asos soldi. amerika amerika (inglizcha: america) shimoliy amerikada joylashgan davlat. poytaxti – vashington shahri, birlashgan millatlar tashkiloti aʼzosi. maʼmuriy jihatdan 50 shtat va bir federal okrugga boʻlinadi. alyaska va gavayi shtatlari mamlakat asosiy hududidan tashqarida joylashgan. davomi maydoni – jami 9 833 520 km2. aholisi 346 128 000 kishi (2024) dan oshiq boʻlib, aholi soni boʻyicha jahonda uchinchi oʻrinda turadi. …

2 / 37

timoiy taʼminot (16,4 million kishi). xodimlarning taxminan 12% kasaba uyushmalariga aʼzo hisoblanadi amerika qoʻshma shtatlari milliy daromadi amerika qoʻshma shtatlari milliy daromadining 66,3% sanoatda hosil qilinadi. ular orasida: „ekson“, „mobil“, „teksako“, „shevron“, „standard oyl of kaliforniya“, „standard oyl of indiana“, „galf oyl“ neft, „jeneral motore“, „ford motor“, „kraysler“ avtomobil, „ibm“, „jeneral elektrik“, „itt“ elektr mashinasozligi, „yu. s. stil“ poʻlat quyish, „dyupon de nemur“ kimyo va boshqa korporatsiyalar bor. harbiy sanoat korporatsiyalari orasida „jeneral daynemiks“, elektr energiyaning 74% issiqlik elektr stansiyalarida, 12,1% geslarda, 14,1% aeslarda hosil qilinadi. qishloq xoʻjaligi amerika qoʻshma shtatlari milliy daromadining 8% dan koʻprogʻi qishloq xoʻjaligida hosil qilinadi. mamlakatda 2 mln.ga yaqin fermer xoʻjaligi bor, bir fermer xoʻjaligi oʻrta hisobda 190 ga yerda dehqonchilik qiladi. mehnatga yaroqdi aholining 2,5% qishloq xoʻjaligida band. davomi amerika qoʻshma shtatlari da asosan makkajoʻxori, soya, paxta, tamaki, sholi, kartoshka, kungaboqar, qand lavlagi, shakarqamish va boshqa ekiladi. «institutsionalizm» atamasi «institutsionalizm» atamasi asosida «institut» tushunchasi …

3 / 37

alarini ishlab chiqdilar. kasaba uyushmalari kasaba uyushmalari — mehnatkashlarni jinsi, diniy eʼtiqodi, irqiy va milliy mansubliklaridan qatʼiy nazar ishlab chiqarish va noishlab chiqarish sohalarida ijtimoiy-iqtisodiy huquqlari va oʻz aʼzolari manfaatlarini himoya qilish maqsadida birlashtiruvchi ommaviy jamoat tashkilotlari. hozirgi davrdagi ijtimoiy-institutsional yo'nalish ta‘limoti 3. 60-70 yillarda ijtimoiy - institutsional yo‘nalish, hozirgi davrdagi ijtimoiy-institutsional yo'nalish ta‘limoti j.k.gelbreyt tomonidan davom ettirilgan. t.veblen g‘oyalari t.veblen - institutsionalizm asoschisi. institutsionalizmning vatani aqsh, uning asoschisi torsten veblen (1857-1929) hisoblanadi. zamonaviy institutsionalizm yo'nalishining dastlabki ko‘rinishlari t. veblenning «bekorchi sinf» nazariyasi asarida izohlab berilgan. kapital egalari kapital egalarini faqat o‘z kapitallariga keladigan foyda qiziqtiradi, ular o‘z kapitallarini ishlab chiqarishga qo‘ymaydilar, balki faqatgina kreditga beradilar. kapital egalari bekorchi sinf ularning daromad manbai bo‘lib real sektor emas, balki moliya sohasida aylanib turuvchi qimmatli qog‘ozlar hisoblanadi. bu ma‘noda kapital egalari bekorchi sinfhi tashkil etadi. davomi ishchilar, shuningdek, ishlab chiqarishni tashkil etuvchilar va texnik mutaxassislar unumli hisoblanadilar, ular o‘z kapitallariga ega emas …

4 / 37

$llandi. mazkur uslub bozor kon‘yunkturasini \tadqiqot qilishga, kapitalistik xo‘jalikning bir qator siklli tebranish qonuniyatlarini ochib berishga imkon berdi. bozor konyukturasi bozor konyukturasi — muayyan davrdagi bozor holati; bozorda muvozanatning mavjudligi yoki buzilganligi bilan harakterlanadi. bozor konyukturasi talabning oshishi bilan harakterlansa, sotuvchi uchun qulay, chunki u tovarini qimmatga sotib, ortiqcha daromad koʻradi. agar bozorda taklif oshib ketsa, konyunktura xaridor uchun qulay boʻladi — tovarni arzonga olib, naf koʻradi. jon rodjer kommons kommons o‘zining «institutsional iqtisodiyot» kitobida amerika ishchilar harakatini, kasaba uyushmalarining va tadbirkorlar ittifoqining tashkil topish tarixini o‘rgandi, mehnat huquqini tahlil qildi. kommons ijtimoiy hayotga bo‘lgan qarashlari kommons o‘zining ijtimoiy hayotga bo‘lgan qarashlarini tajribada amalga oshirish maqsadida amerika mehnat fedyeratsiyasi bilan faol hamkorlikda ish yuritdi. 1935 yili uning ta‘siri asosida aqshda pensiya ta‘minotiga asos solgan «sotsial himoya to'g‘risida akt» qabul qilindi urushdan keyingi institutsionalizm kennet gelbreyt (1908-2006) asarlarida bir muncha o‘zgargan shaklda qayta tiklandi. uning «yangi industrial jamiyat» nomli asosiy asari …$

5 / 37

b boradi,sotsializmda bozor munosabatlari rivojlanadi), tafovutlar asta-sekin yo‘qolib boradi. yan tinbergen yan tinbergan hozirgi paytda hech qaerda «sof kapitalizm» yo‘q deb hisoblaydi. bu borada fikr yuritgan j.k. gelbreyt texnika taraqqiyotini kapitalizm va sotsializmning yaqinlashuvi negizi sifatida ilgari suradi. amerika olimi uolter rostou amerika olimi uolter rostou (1916-2003) o‘zining «iqtisodiy osish bosqichlari» (1960) kitobida jamiyatning xo‘jalik rivojlanishi bosqichlarini ko'rsatib berishga harakat qildi. an‘anaviy jamiyat u.rostou iqtisodiy taraqqiyotning beshta bosqichini ko'rsatib beradi: an‘anaviy jamiyat fan va texnika bilan hamda qishloq xo'jaligining ustunligi bilan ifodalanadi. o‘tkinchi jamiyat 2. o‘tkinchi jamiyat. bu yerda iqtisodiy o'sish uchun shart-sharoitar yaratilgan bo'ladi: fan yutuqlari ishlab chiqarishga tatbiq etiladi, banklar paydo bo'ladi, ishlab chiqarishni investitsiyalash kuchayadi. yuksalish davri 3. yuksalish davri (sanoat inqilobi): iqtisodiy o'sish me'yori holat hisoblanadi, ishlab chiqaruvchi sanoatning asosiy tarmoqlarining jadal rivojlanishi amalga oshiriladi, davlat eksportni rag'batlantiradi etuklik bosqichi 4. etuklik bosqichi: aholining o'sishga qaraganda mahsulot ishlab chiqarishning doimo ortiq bo'lishi ta'minlanadi, milliy iqtisodiyotning jahon …

Want to read more?

Download all 37 pages for free via Telegram.

Download full file

About "institutsionalizm yo‘nalishining mohiyati"

слайд 1 reja: institutsionalizm yo‘nalishining mohiyati va ahamiyati 1 2 3 4 institutsionalizm yo‘nalishining mohiyati institutsionalizmning kelib chiqishi va undagi yangi rahnamolar urushdan keyingi institutsionalizm industrial jamiyatdan keyingi jamiyat institutsionalizm yo‘nalishining mohiyati xix-xx asrlarda aqsh davlatida iqtisodiy nazariya fanining yana bir ochilmagan muammosi sifatida institutsionalizm ta'limoti paydo bo'ldi. bu aqshda ilk bor antimonopol chora-tadbirlarning ishlab chiqilishiga, mamlakatda qo'llanilishiga asosiy sabablardan biri bo'ldi. aqsh «antitrest» siyosati xx asrning boshida aqsh iqtisodchi-olimlari iqtisodiyotda kuchayib borayotgan monopolistik tendentsiyalarni tahlil qilgach va o'z mamlakatining «antitrest» siyosatiga ta'sir ko'rsatgach, iqtisodiyot ustidan ...

This file contains 37 pages in PPTX format (163.2 KB). To download "institutsionalizm yo‘nalishining mohiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: institutsionalizm yo‘nalishinin… PPTX 37 pages Free download Telegram