o'simliklar va hayvonot dunyosini muxofaza qilish

PPT 10,5 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1425124158_60253.ppt слайд 1 o’simlik va hayvonot dunyosini muhofaza qilish reja: o`simliklar dunyosining xususiyatlari. o`rmonlarning ahamiyati. qizil kitob. o`simliklarning inson hayotidagi ahamiyati. 5,` ozbekiston hayvonot dunyosini muhofaza qilish 6. o`zbekiston xayvonot dunyosi xilma – xilligi arxiv.uz arxiv.uz o`simliklar va hayvonlar biosferaning asosiy tarkibiy qismi bo`lib, tabiiy resurslar orasida muhim o`rin egallaydi. tabiatda muvozanat ko`p jihatdan o`simlik va hayvonlarning xilma-xilligiga bog`liq. biosferadagi moddalar davriy aylanishi tirik organizmlarning bevosita ishtirokida o`tadi. o`simlik va hayvon maxsulotlarisiz hayotni tasavvur qilib bo`lmaydi. arxiv.uz arxiv.uz o`simlik resurslari tugaydigan va tiklanadigan tabiiy resurslarga kiradi. o`simliklar yer yuzidagi hayotning asosidir. sayyoramizda 500 mingdan ortiq o`simlik turlari aniqlangan. o`simliklar kislorod va organik moddalar manbaidir. fotosentez jarayonida ular co2 ni yutib, o2 chiqaradi. har yili o`simliklar tomonidan 200 mlrd tonnadan ortiq organik moddalar sintez qilinadi. bu moddalar barcha boshqa organizmlar uchun ozuqadir. arxiv.uz arxiv.uz tabiat va odam uchun ahamiyatiga ko`ra o`simliklarni 3 guruhga ajratish mumkin. 1. suv havzalarida yashovchi o`simliklar. 2. …
2
an saqlashda, atmosferada balansini boshqarishda, binobarn yerdagi tirik organizmlar uchun zarur sharoitlarni yaratishda juda muhim rol o`ynaydi. o`rmonlar tabiatdagi iqlim va suv balansini boshqaruvchi omildir. o`rmon va daraxtzorlarning qishloq xo`jaligi uchun ahamiyati juda katta. ular maydonlardagi iqlimni yaxshilaydi. suv bug`lanishi kamaytiradi va hosildorlikni oshiradi. daraxtlar o`g`it va ximikatlar oqimini to`xtatadi va ulardan tuproqni tozalaydi. arxiv.uz arxiv.uz o`rmonlarning umumiy maydoni 4.1 mlrd ga yaqin. quruqlikning 33 % ni tashkil qiladi. o`zbekistonda o`rmonlar maydoni 937 ming g, lekin yerning yashil qobig`i to`xtovsiz qisqarib bormoqda. keyingi 10 ming yil ichida yer sharidagi o`rmonlarning 2/3 qismi kesib yo`qotildi. ayniqsa aholi zich yashaydigan rayonlarda. natijada 500 mlndan ortiq yerlar hosilsiz cho`lga aylandi. o`rmonlarning tartibsiz kesilishi tabiatdagi ekologik muvozanatning buzilishiga va noxush oqibatlar olib keladi. tuproq erroziyasi jarayonlari kuchayib ketdi. daryo va ko`llarda suv sathi pasaydi. ko`plab toshqinlar kuzatilmoqda. arxiv.uz arxiv.uz arxiv.uz arxiv.uz noyob va yo`qolib borayotgan turlarning muhofazasiga e’tiborni kuchaytirish uchun 1966 yili tabiatni muhofaza …
3
lgan 400 o`simlikning 163 turi kiritilgan. arxiv.uz arxiv.uz arxiv.uz arxiv.uz arxiv.uz arxiv.uz arxiv.uz arxiv.uz insonning kundalik hayotida o`simliklarning ahamiyati juda katta. shuningdek o`simliklar muhim tabiiy geografik omil sifatida yer yuzidagi suv oqimiga bug`lanishga, tuproqda nam saqlanishida, atmosferaning pastki qismidagi havo oqimiga, shamolning kuchi va yo`nalishiga, hayvonlarning hayotiga katta ta’sir etadi. o`simliklar jamiyati uchun behisob oziq-ovqat, homashyo, dori-darmon, qurilish materiallari va boshqa sohalarning asosiy manbaidir. arxiv.uz arxiv.uz o`simliklardan har xil kiyim bosh, ichimliklar tayyorlash uchun shuningdek chorva mollari uchun asosiy ozuqa manbai bo`lib hisoblanadi. insonlarga zavq-shavq beradigan estetik lazzat sifatida ham ahamiyatga egadir. yer sharida mavjud bo`lgan 500 ming o`simlik turining 6 ming turidan inson kundalik hayotida foydalanadi. o`zbekistonda 4148 tur o`simlik mavjud bo`lib, shundan 577 tasi dorivor o`simliklar, 103 turi bo`yoqdor o`simliklar, 560 turi efir moyli o`simliklar hisoblanadi. arxiv.uz arxiv.uz tabiatni, uning boyliklarini, muhofaza qilish qadimdan ma’lum. tarixiy qo`lyozmalar, toshdagi bitiklar va eng muhim ko`rsatma va qoidalar, musulmonlarning “qur’on karim” …
4
o`zbekiston hududining 71 % ni tashkil etgan cho`lli qismida hayvonlar yozning jazirama, davomli quruq kunlariga, suvsizlikka, ko`chib yuruvchi qumlarga mosdashgan. arxiv.uz arxiv.uz o`zbekiston faunasining o`ziga xos tomoni shundayki, uning turlari ko`p bo`lib, sutemizuvchilarning 97 turi, sudralyb yuruvchilarning 57 turi, quylarning 410 turi mavjud. o`zbekiston xayvonlari paleoarktika zoogeografik oblastning markaziy osiyo kichik oblastiga kiradi. jumhuriyat hayvonot dunyosi juda qadimiyligi bilan ajralib turadi. ba`zi xayvon turlari jumhuriyat xududining o`zida paydo bo`lsa, ba`zi turlari turkistonning boshqa joylaridan o`tgan. o`zbekiston xududida paydo bo`lgan hayvon turlariga ingichka barmoqli yumronqoziq, ko`k sug`ur, bobrinskiy qo`shoyog`i, xo`jasavdogar, qum bo`g`ma iloni, turkiston gekkoni, turkiston agamasi, katta kurakburun baliqlar, orol shipi va boshqalar kirib, ular boshka joylarda deyarli uchraymaydi. o`zbekistondagi ba`zi hayvon turlari, chunonchi katta kumsichqon, tamaris qumsichqoni, kichik qo`shyooq, qo`ng`ir yumronkozik, antilopa, sayg`oq, korsak, qora sassiqko`zan, olako`zan, yovvoyi mushuk manul (dala mushugi) kabi hayvoyalar qozog`iston tekisliklaridan kirib kelgan. jayron, barxon mushugi, karakal old osiyo va shimoliy afrika cho`llaridagi xayvonlarga …
5
a, yaylovga moslashgan hayvonlar yashaydi. cho`l hayvonlari. cho`l hayvonlari uzoq davom etgan quruq, jazirama yozga, qumli, sho`rxok, gilli, toshloq sharoitga moslashgan. shu sababli ba`zi hayvonlar uzoq davom etgan qurg`oqchil, nihoyatda issiqqa, yozga chidamli bo`lib, umrida suv iste`mol qilmay o`simliklar tarkibidagi namlik bilan cheklansa, (yumrochqoziqlar, qo`shoyoqlar, ko`rsichqon) ba`zilar, chunonchi oqquyruq, jayron chopqir (soatiga 50—60 km. tezlikda chopadi) bo`lib, uzokdagi suvloqdan foydalanadi. arxiv.uz arxiv.uz cho`lda hasharotlardan qoraqurt, chayon, falanga, tarantul (biy), chigirtka kabilar mavjud. bular ichida qoraqurt, chayon, falanga, biy zaharli o`rgimchaklar turiga kiradi. cho`p hayvonlaridan echkemar, jayron, qum charxiloni, turkiston kobrasi (kapcha ilon), qoraqurt kabilar xakida qisqacha ma`lumot beramiz. echkemarlar oilasi ichida cho`lda yashovchi eng katta turi— buz echkemar hisoblanadi. uning uzunligi 1,5 m ga yyetadi. u qumyai cho`llarda yashaydi, kunduzi faol harakat qiladi. bo`z echkemar uchun asosan chuqur yoriqlar, kemiruvchilarning ini boshpana hisoblanadi, qisman esa o`zi ham in qaziydi. u xavfsiz, foydali hayvon bo`lib, hasharotlar, kemiruvchilar, kaltakesak, chayon, qorakurt, qushlar …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o'simliklar va hayvonot dunyosini muxofaza qilish"

1425124158_60253.ppt слайд 1 o’simlik va hayvonot dunyosini muhofaza qilish reja: o`simliklar dunyosining xususiyatlari. o`rmonlarning ahamiyati. qizil kitob. o`simliklarning inson hayotidagi ahamiyati. 5,` ozbekiston hayvonot dunyosini muhofaza qilish 6. o`zbekiston xayvonot dunyosi xilma – xilligi arxiv.uz arxiv.uz o`simliklar va hayvonlar biosferaning asosiy tarkibiy qismi bo`lib, tabiiy resurslar orasida muhim o`rin egallaydi. tabiatda muvozanat ko`p jihatdan o`simlik va hayvonlarning xilma-xilligiga bog`liq. biosferadagi moddalar davriy aylanishi tirik organizmlarning bevosita ishtirokida o`tadi. o`simlik va hayvon maxsulotlarisiz hayotni tasavvur qilib bo`lmaydi. arxiv.uz arxiv.uz o`simlik resurslari tugaydigan va tiklanadigan tabiiy resurslarga kiradi. o`simliklar yer yuzidagi hayot...

Формат PPT, 10,5 МБ. Чтобы скачать "o'simliklar va hayvonot dunyosini muxofaza qilish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o'simliklar va hayvonot dunyosi… PPT Бесплатная загрузка Telegram