menejment asoslari

DOCX 80 pages 154.8 KB Free download

80 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 154.8 KB

File type DOCX

Pages 80

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 80

1-mavzu: menejment fanining predmeti va vazifalari reja: 1.menejment fani va kursning vazifalari, uning o‘rganilayotgan fanlar tizimidagi o‘rni 2. menejment — boshqaruv ilmi 3. menejment nazariyasining rivojlanish davrlari mustaqil o‘zbekiston davlatini har tomonlama rivojlantirish, iqtisodiy mustaqilligini ta’minlash ko‘p jihatdan zamon talabiga javob beradigan rahbar va mutaxassislarni tayyorlash sifatiga bog‘liq. bozor iqtisodiyoti sharoitida menejerlarni (boshqaruvchilarni) tayyorlashda menejment fani alohida o‘rin egallaydi. «menejment asoslari» kursining bosh maqsadi bozor munosabatlari sharoitida ishlay oladigan malakali boshqaruvchilarni tayyorlash, ya’ni o‘quvchilarda zamonaviy fikrni shakllantira oladigan, xo‘jalik yuritish va boshqaruvda yangicha usullarni qo‘llay oladigan, shuningdek, rahbarlik san’ati sirlarini o‘rgana oladigan darajada nazariy va amaliy bilimlar berishdir. kursning asosiy maqsadi o‘quvchilarga o‘zbekistonda va xorijda ishlab chiqarishni boshqarish nazariyasi va amaliyotining rivojlanish bosqichlari, firmani muvaffaqiyatli boshqarish, biznesda ichki va tashqi muhit, rahbarlik va hokimiyat, tashkilotning samarali faoliyat ko‘rsatishida ishlab chiqarishni boshqarish, hamda tashkilotdagi nizo (ixtilof) masalalarini bartaraf etishni o‘rgatishdan iborat. «menejment asoslari» kursining asosiy vazifasi korxonalarning boshqarish tizimini takomillashtirish, shuning …

2 / 80

ematik usullari, psixologiya, huquqshunoslik, iqtisodiyot nazariyasi kabi fanlar bilan uzviy bog‘liqdir. fanning vazifasi iqtisodiy, ilmiy, psixologik ilmlarning mavjud yutuqlaridan ishlab chiqarishni boshqarishda maqsadga muvofiq foydalanish natijasida ishlab chiqarish samaradorligini oshirish, yuqori sifatli mahsulot ishlab chiqarishni yo‘lga qo‘yish, yangi g‘oyalarni amaliyotga tadbiq qilish va nihoyat, ular asosida mamlakatimizda iqtisodiy o‘sishni ta’minlash hamda xalq farovonligini oshirishdir. bu fanning predmeti boshqaruvchi tizim va boshqarish obyekti orasidagi o‘zaro munosabatdir. shuningdek, korxonalar, birlashmalar, ularning tarkibiy birliklari, muassasalar, assotsiatsiyalar, konsorsiumlar va konsernlar hamda turli tashkilotlarda boshqarish qonuniyatlari va tamoyillarini o‘rganish fanning asosini tashkil qiladi. menejment — inglizcha so‘z bo‘lib, o‘zbek tilida «boshqaruv» ma’nosini ifodalaydi. asrimizning 60-yillarida menejment amerikacha boshqaruv deb tushunilgan, keyinchalik «ilmiy boshqaruv» deb yuritila boshlangan. aqshda hozirgi zamon boshqaruvini asr boshida vujudga kelgan deb hisoblashadi va teylor nomi bilan bog‘lashadi. teylor «boshqaruv aniq qonun va qoidalarga tayanadigan haqiqiy ilm» degan edi. 30-yillarda esa «inson omili», «odamlar o‘rtasidagi munosabatlar», «industrial sotsiologiya», «guruh bo‘lib masalani hal …

3 / 80

da o‘z oldiga qo‘yilgan maqsadlarga firma resurslariga rahbarlik qilish orqali erishiladi. shuni ta’kidlash kerakki, «menejment» ma’nosi «boshqaruv» atamasiga qaraganda ancha tor. masalan: mashina, dastgoh texnologik liniyalarini boshqarishi mumkin, bu esa muhandis va texnologlarning vazifasiga kiradi. menejment esa ayni firmaning ijtimoiy-iqtisodiy jarayonlarni boshqarishni anglatadi. ilmiy fan sifatida menejment taxminan xix asrning birinchi yarmida kapitalizm tug‘ilishi bilan paydo bo‘ldi. o‘sha vaqtda u oddiy bo‘lgan, ya’ni harbiy tavsifga ega edi. dastlabki menejerlar harbiy intizomni, jazo bilan qo‘rqitish, har qanday buyruq va farmonlarga so‘zsiz itoat etish usullarini qo‘llaganlar. bunday boshqaruv mehnat resurslaridan foydalanish, ulardan iloji boricha ko‘proq qo‘shimcha qiymat undirishning g‘oyatda samarali usuli deb qaralgan. ish beruvchi ishlovchini ezgan chog‘da uning (mehnat mahsuli) samarador va natija keltiruvchan bo‘lishi mushkul, shaxs o‘zining namoyon etishini rag‘batlantirgan chog‘da esa uning yangilanmasligi va takomillashmasligi mumkin emas. insoniy munosabatlar maktabi nuqtayi nazaridan olganda, ishchi — fikrsiz robot emas, balki obro‘-e’tiborda o‘z-o‘zini hurmat qilishda, o‘z qadrqimmatini his etish, boshqalar tomonidan …

4 / 80

aviy yollanma xodimi — tabiatan yalqov bo‘lgan kishi, shu sababli u topshirilgan ishdan bo‘yin tovlashga urinadi, unda izzattalablik, mas’uliyat sezish, fahm-farosat yetishmaydi. bundan esa shunday xulosa chiqadi: bunday xodimni doimo majburlash, nazorat qilish, jazolash va jarima solish bilan qo‘rqitib turish zarur. ikkinchi model birinchisiga qarama-qarshi: yollanma ishchilar tabiatan faol, ularga tashabbuskorlik va uddaburonlik, o‘z zimmasiga mas’uliyat olish salohiyati xosdir. ushbu holda menejerlik vazifasi kishilar o‘z maqsadiga va qiziqishlariga g‘oyat maqbul tarzda erishadigan shart-sharoitini barpo etishdan iborat, kompaniyaning siyosati va istiqboli esa xodimlarning xulq-atvoriga asoslangan holda tashkil etilishi kerak. ikkinchi modelga muvofiq keluvchi ishchini rag‘batlantirish va unga qulay muhit yaratib berishgina kifoya qiladi. albatta, bu ikkala model faqat nazariydir, amaliyotda ular sof ko‘rinishda mavjud emas, inson ziddiyatli mavjudot, u o‘zida ham birinchi, ham ikkinchi modellar sifatini birlashtiradi. shu sababli menejment usullari ham uyg‘unlashgan shakl kasb etmog‘i darkor. boshqaruv tamoyillari juda ko‘p. bizning sharoitda bemalol qo‘llasa bo‘ladiganlari «to‘rt maqsad» va «7-s» tamoyillaridir. …

5 / 80

sul va tajribalarni qo‘llash lozim bo‘ladi. yaponiya ham menejment sohasida ulkan yangiliklar yaratgan mamlakat bo‘lib, hozir ham dunyoda yetakchi davlatlardan biri hisoblanadi. yaponlar boshqaruvni avvalo to‘la berilib ishlash, agar kerak bo‘lsa, o‘zini qurbon qilishga ham tayyor turish, deb tushunadilar. o‘zini boshqaruvga bag‘ishlagan inson hurmatga sazovor bo‘ladi va jamiyatda mas’uliyatli, shu bilan birga sharafli o‘rin egallaydi. «kanban» usuli yaponlarga tegishli bo‘lib, boshqaruv ilmi tarixida eng samarali hisoblanadi. u ishlab chiqarishning uzluksiz harakatini ta’minlovchi boshqaruv tizimi sifatida xomashyoni tayyor mahsulotga aylantirib, iste’molchilarga yetkazib berishni ta’minlaydi. xodimlarni tanlash va ishga yollash mahoratini baholash va attestatsiyadan o‘tkazish, o‘qitish va malakasini oshirish, ular oldiga aniq maqsad va vazifalar qo‘yish, lavozimlarni almashtirib turish (rotatsiya) yapon menejmentining o‘ziga xos xususiyatlaridandir. yaponiyada firma manfaati boshqa hamma manfaatlardan ustun qo‘yiladi. firmada ishlovchilar katta oila ruhida tarbiyalanadilar. o‘ziga nisbatan g‘amxo‘rlik his etgan xodimlar o‘zlarini firmaga nisbatan begona tutmaydilar. rahbarlar va ishchilarning taqdiri bir deb qaraladi, ular hatto bir oshxonada ovqatlanadilar …

Want to read more?

Download all 80 pages for free via Telegram.

Download full file

About "menejment asoslari"

1-mavzu: menejment fanining predmeti va vazifalari reja: 1.menejment fani va kursning vazifalari, uning o‘rganilayotgan fanlar tizimidagi o‘rni 2. menejment — boshqaruv ilmi 3. menejment nazariyasining rivojlanish davrlari mustaqil o‘zbekiston davlatini har tomonlama rivojlantirish, iqtisodiy mustaqilligini ta’minlash ko‘p jihatdan zamon talabiga javob beradigan rahbar va mutaxassislarni tayyorlash sifatiga bog‘liq. bozor iqtisodiyoti sharoitida menejerlarni (boshqaruvchilarni) tayyorlashda menejment fani alohida o‘rin egallaydi. «menejment asoslari» kursining bosh maqsadi bozor munosabatlari sharoitida ishlay oladigan malakali boshqaruvchilarni tayyorlash, ya’ni o‘quvchilarda zamonaviy fikrni shakllantira oladigan, xo‘jalik yuritish va boshqaruvda yangicha usullarni qo‘llay oladigan, shun...

This file contains 80 pages in DOCX format (154.8 KB). To download "menejment asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: menejment asoslari DOCX 80 pages Free download Telegram