novda haqida tushuncha. poyaning asosiy vazifasi

DOC 678,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1363776694_42551.doc novda haqida tushuncha www.arxiv.uz reja: 1. kurtak 2. poyalarning xilma-xilligi 3. poyaning ichki tuzilishi 4. poyaning bo`yiga o`sishi 5. oddiy va murakkab barglar. barglarning shakllari 6. fotosintez 7. barglarda organik moddalar hosil bo`lishi 8. barglarning nafas olishi tayanch so`zlar: novda,kurtak,poyalarning xilma-xilligi,poyaning ichki tuzilishi, poyaning bo`yiga o`sishi, poya (tana) ning eniga o`sishi, poyada oziq moddalarning harakatlanishi, shakli o`zgargan yerosti poyalar, tugunak, ildizpoya. poya — o`simliklarning shoxi, barg, gul va mevalarini tutib turadigan, ularni ildiz bilan birlashtiradigan yer usti ve-getativ organidir. u ildiz bilan barglar orasidagi moddalar-ning harakatini ta`minlaydi va o`zida oziq moddalar to`playdi. poya bilan tananing shakllanishi va bajaradigan vazifasi bir xil, lekin daraxt va ayrim butalarning poyasi tana, bar-cha o`tlarniki poya deb ataladi. novda.novda bilan poya tushunchasi bir-biriga juda o`xshab ketadi. novda daraxt, buta va yarim butalarning o`zida kurtak va barg hosil qiladigan bir yillik shoxi. daraxt va butalarning urugdan unib chiqqan bir yillik niholi ham novda yoki ba`zan …

`simlik bo`lgan te-rakning kurtaklari bilan tanishamiz. ular novdada ketma-ket joylashadi, eng uchidagi kurtak yirik, pastdagilari maydaroq bo`ladi. terakning kurtaklari tashqi tomondan etli, pishiq qobiq bilan o`ralgan. bu qobiq ularni, ayniqsa, qishning qattiq so-vugidan saqlaydi. kurtaklar uzunasiga kesib qaralsa, qobigi ostida joylashgan boshlangich novdani va zich bo`lib joylashgan boshlangich barglarni ko`rish mumkin. terak kurtagining uzunasiga kesimi: olimlarning ta`kidlashicha, kurtaklar qishki tinim davrini o`tsa, yaxshi o`sadi. tajribadan shu narsa ma`lumki, kech kuzda barglar to`kilgandan keyin daraxt va butalanii kesib olib suvga solib qo`yilgan shoxchalaridagi kurtaklar ko`p vaqtgacha bo`rtmay turaveradi. agar shu shoxchalar yanvar-ning ikkinchi yarmi va fevralda suvga solib qo`yilsa, kurtaklari tez o`sa boshlaydi. o`zbekiston sharoitida kurtaklar janubiy hududlarda (surxondaryo, qashqa-daryo viloyatlarida) shimoliy hudud-lardagiga qaraganda oldinroq (yanvar oyi-dan) bo`rtadi. kurtaklarning bo`rtib, yangi barg yoki gul chiqarishi ma`lum bir vaqt ichida o`tadi. bu davrfaza deyiladi. yuqorida aytilganidek, kurtaklar gul va barg hosil qiladigan turga bo`linadi. gul hosil qiladigan kurtaklar, odatda, barg hosil qiladigan …

, mirzaterakning balandligi 20—25 m ga yetsa, kaliforniyadagi sekvoyadendronlarniki 130—135 m, avstraliyadagi evkaliptlarniki 150 m bo`ladi. shuningdek, janubiy osiyoning tropik o`rmonlarida boshqa daraxtlarga chirmashib o`sadigan rotang palmasi poyasining uzunligi 400 m ga yetishi barchani qiziqtiradi. poyalar shoxlagan (olma, yongoq), shoxlamagan (palma), bargli giyda, do`lana) yoki bargsiz (saksovul, qandim) bo`ladi. shuningdek, tik (archa, dalachoy), o`rmalab o`sadigan (qulupnay, ajriq) yoki palak otib (qovun, tarvuz), boshqa narsalarga ilashib (tok, qozonsochiq), chirmashib (karnaygul, qo`ypechak) o`sadiganlari ham bor (36- rasm). poyalarning yo`gonligi ham har xil. bular orasida ipsimon-dan (pechaklar) to diametri 10—11 m gacha (baobob daraxti va adenium daraxti) yetadigan salobatli xillari ham bor. poyalar silliq (chinor), tikanli (yantoq), qirrali (rayhon), yuma-loq (bugdoy), yassi (kartoshka) bo`ladi. tabiatda shakli o`zgargan ildizpoya (ajriq, guma.y) va tugunak (kartoshka, boshpiyoz) kabi poyalar kolplab uchraydi. shakli o`zgargan poyalar bilan kelgusi mavzularda batafsil tanishiladi.demak, poyalar tuzilishiga va o`sishiga ko`ra, yogoch va o`t poyalarga bo`linib, shakli, uzunligi va yo`gonligi turlicha bo`ladi. turli …

jayralardan hosil bo`lgan po`st parenximasi (asosiy to`qima) joylashgan. po`st ostida lub qavati —floema (oq po`st), undan ichka-rida kambiy, kambiydan keyin esa yogochlik qism (ksilema), uning o`rtasida o`zak joylashgan. yozda tut novdasi po`stining pa-renximasida qo`ngir rangli pishiq hujayralar hosil bo`ladi. po`stda ti-niq, cho`ziq, mayda bo`rtmacha-lar bo`lib, ular yasmiqchalar de-yiladi. o`simliklar ana shu yasmiqchalar orqali nafas oladi. po`st parenximasi asta-sekin po`kaklasha boradi va po`stloq hosil qiladi. po`kak qalin jashgan sari po`stloqdagi tirik hujayralar ka-maya boradi. shuning uchun ham eski shoxlar po`stlogida tirik hujayralar bo`lmaydi. tanada va eski shoxlarda po`stloq qavati qalin bo`ladi. qalin po`stloq ichkaridagi tirik hujayralarni qishki sovuqdan, yozgi issiqdan va turli zararli moddalar ta`siridan himoya qiladi. tut novdasining po`stlog`i egiluvchan va pishiq bo`ladi. uning pishiqligi lub tolalariga bogliq. bu tolalar hamma o`simliklarda ham bir xil bo`lmaydi. tut daraxtida lub tolalari juda ko`p. shuning uchun uning shoxlari va yon novdalari pishiq hamda egiluvchan bo`ladi. lub tolalari kanop, zig`ir poyasida yaxshi rivojlangan …

zdan o`simlikning barcha organlariga tarqaladi. lubning to`rsimon naychalari va ularni o`rab turgan tolalar hamda yogochlik naylari yogochlik tolalari bilan birgalikda nay-tolali bog-lamlarni tashkil qiladi. novdadan ajratib olingan po`stloqning ichki silliq, nam va yopishqoq qismida hujayra shirasi (sitoplazma) bo`ladi. po`stloq bilan yogochlik orasidagi yosh, nozik hujayralar kambiy qavatini hosil qiladi. mikroskopda ko`rinadigan bu hujayralar uzluksiz ravishda bo`linib (ko`payib) turadi. poya ana shu hujayralar hisobiga eniga o`sadi. agar yogochlik ko`ndalangiga kesib qaralsa, uning markaziy qismida joylashgan o`zakni ko`rish mumkin. ayrim daraxtlarning o`zagi bo`sh, yumshoq yoki chirigan bo`ladi. ba`zan esa daraxt tanasining ichi kovak bo`lib qoladi. tut daraxti poyasining nay-tolali bog`lami: a — ko`ndalang kesimi; b — uzunasiga kesimi: 1 — asosiy to`qima; 2— lub tola; 3 — to`rsimon naylar; 4— kambiy; 5— yogochlik tolalari; 6— yogochlik naylari. yosh novdalarning o`zak hu jayralari tirik bo`ladi. ularda, odatda, organik moddalar to`planadi. xulosa qilib aytganda, poya ichki tuzilishiga ko`ra po`st, po`kak, lub, kambiy, yogochlik va …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"novda haqida tushuncha. poyaning asosiy vazifasi" haqida

1363776694_42551.doc novda haqida tushuncha www.arxiv.uz reja: 1. kurtak 2. poyalarning xilma-xilligi 3. poyaning ichki tuzilishi 4. poyaning bo`yiga o`sishi 5. oddiy va murakkab barglar. barglarning shakllari 6. fotosintez 7. barglarda organik moddalar hosil bo`lishi 8. barglarning nafas olishi tayanch so`zlar: novda,kurtak,poyalarning xilma-xilligi,poyaning ichki tuzilishi, poyaning bo`yiga o`sishi, poya (tana) ning eniga o`sishi, poyada oziq moddalarning harakatlanishi, shakli o`zgargan yerosti poyalar, tugunak, ildizpoya. poya — o`simliklarning shoxi, barg, gul va mevalarini tutib turadigan, ularni ildiz bilan birlashtiradigan yer usti ve-getativ organidir. u ildiz bilan barglar orasidagi moddalar-ning harakatini ta`minlaydi va o`zida oziq moddalar to`playdi. poya bilan tananing shakll...

DOC format, 678,5 KB. "novda haqida tushuncha. poyaning asosiy vazifasi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: novda haqida tushuncha. poyanin… DOC Bepul yuklash Telegram

novda haqida tushuncha. poyaning asosiy vazifasi

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

"novda haqida tushuncha. poyaning asosiy vazifasi" haqida

O'xshash fayllar