oʻsimliklarning geografik asoslari

PPTX 20 pages 66.5 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 66.5 KB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

powerpoint presentation oʻsimliklarning geografik asoslari muxtaramxon tursunova 1. o'simliklarning geografik zonalari 2. o'simliklarning geografik tarqalishi 3. o'simliklarning ekologik omillarga bog'liqligi reja: tuproqning o'simliklarga ta'siri tuproqning organik moddalar miqdori, masalan, 2% dan kam bo'lgan cho'l hududlarida (sahroi kabirdagi kabi), o'simliklarning suvni ushlab turish qobiliyatiga va o'sish tezligiga salbiy ta'sir ko'rsatib, 70% gacha pasayishi mumkin. tuproqning ph darajasi, masalan, 5.5 dan past bo'lgan kislotali tuproqlar, shimoliy amerikadagi qarag'ay o'rmonlarida o'sadigan o'simliklarning 30% gacha turlarining o'sishini cheklaydi. markaziy osiyo sharoitida, tuproqning sho'rlanishi, 10 g/kg dan yuqori tuz konsentratsiyasi bilan, paxta va bug'doy hosilini 50% ga kamaytirishi mumkin. endemik o'simliklar va ularning geografik joylashuvi madagaskar orolida 80% dan ortiq o'simliklar endemik hisoblanadi, ularning ko'pchiligi faqat bu orolga xos bo'lib, jahonning boshqa hududlarida uchramaydi. and tog'larida 7000 dan ortiq endemik o'simlik turlari mavjud bo'lib, ularning ko'plari o'ta nozik ekologik sharoitlarda yashaydi. o'rta yer dengizi mintaqasida, masalan, kipr orolida, endemik o'simliklarning yuqori xilma-xilligi kuzatiladi, taxminan 1000 …

2 / 20

a yaqin o'simlik turlarini o'z ichiga oladi, bu geografik izolyatsiya va turli xil relyef tufayli yuzaga kelgan yuqori endemizm darajasini aks ettiradi. markaziy osiyo cho'llarida 500 dan ortiq o'simlik turi mavjud bo'lib, ularning aksariyati qurg'oqchilikka chidamli va tuproqning sho'rlanishiga moslashgan. o'simliklarning 20% dan ortig'i faqatgina amazon o'rmonlarida uchraydi, bu hududning noyob iqlim va tuproq sharoitlari tufayli yuqori bioxilma-xillikni ta'minlaydi. o'simliklarning iqtisodiy ahamiyati va geografik joylashuvi dunyo bo'yicha kofe ishlab chiqarishning 70% dan ortig'i braziliya, vetnam va kolumbiya kabi tropik va subtropik mintaqalarda joylashgan bo'lib, global savdo va iqtisodiyotga katta ta'sir ko'rsatadi. o'zbekistonning farg'ona vodiysida 150 dan ortiq turdagi meva-sabzavot ekinlari yetishtiriladi, bu hududning unumdor tuprog'i va iliq iqlimi tufayli mamlakat iqtisodiyotiga katta hissa qo'shadi. qo'shma shtatlardagi 20 million gektardan ortiq yer maydoni donli ekinlar ekishga ajratilgan bo'lib, bu mamlakat oziq-ovqat xavfsizligini ta'minlash va eksport qilishda muhim rol o'ynaydi. kelajakda o'simliklar geografiyasining ahamiyati o'simliklar geografiyasining rivojlanishi, amazon o'rmonlari kabi 20 million …

3 / 20

o'simliklarning suvni saqlashga mo'ljallangan maxsus anatomik tuzilmalari, masalan, qalin kutikula va kichik barglari mavjud. baland tog'li hududlar, masalan, himoloy tog'larida, 5000 metrdan yuqori balandliklarda o'sadigan o'simliklar, past haroratlarga va kuchli shamolga chidamli, qisqa vegetatsiya davriga moslashgan. amazon o'rmonlarida, yillik yog'ingarchilik miqdori 2000 mm dan oshadigan hududlarda, epifit o'simliklar, daraxtlarning ustki qismida yashab, namlik va yorug'lik uchun raqobatda ustunlikka ega. o'simliklarning geografik evolyutsiyasi taxminan 65 million yil avval yuz bergan asteroid ta'siri, shimoliy amerikada 75% o'simlik turlarini yo'q qilib, yangi o'simlik jamiyatlarining paydo bo'lishiga va evolyutsion jarayonlarning tezlashuviga sabab bo'lgan. o'simliklarning 300 million yil avval gondvana superqit'asi hududida tarqalishi, keyinchalik qit'alar yemirilishining natijasida turli xil iqlim sharoitlariga moslashuvini va hozirgi kunda 250 mingdan ortiq turga ega bo'lishini aks ettiradi. himalay tog'lari hosil bo'lish jarayoni (taxminan 50 million yil), alp tog'laridagi o'simliklarning balandlik zonalari bo'yicha taqsimlanishiga va turli xil o'simlik ekotiplarining paydo bo'lishiga katta ta'sir ko'rsatgan. o'simliklarning geografik xaritalashuvi o'simliklarning 3000 dan …

4 / 20

g buzilishiga sabab boʻlgan invaziv tur sifatida tarqalgan. oʻrta osiyo hududida paxta yetishtirishning kengayishi tufayli, 20-asr davomida 100 ming gektardan ortiq yer maydoni tabiiy oʻsimliklar qoplami oʻrniga paxta dalalariga aylantirilgan. amazon o'rmonlarining kesilishi natijasida 20% dan ortiq biologik xilma-xillik yo'qolgan, bu esa 5000 dan ortiq o'simlik turining yo'qolib ketishi xavfini tug'dirmoqda. o'simliklarning iqlim o'zgarishiga javobi shimoliy amerikadagi cho'llar, 5°c harorat oshishi bilan, o'simliklarning fotosintez jarayonini 20% ga kamaytirib, suv tanqisligiga olib keladi va 10 yil ichida tur turlarini yo'qolishiga olib kelishi mumkin. markaziy osiyo mintaqasida, masalan, qirg'izistonning tog'li hududlarida, o'simliklarning 15% dan ortig'i haroratning oshishi va yog'ingarchilikning kamayishi tufayli yo'qolib ketish xavfi ostida. o'simliklarning 30% ga yaqini, ayniqsa, tropik mintaqalardagi o'rmonlarda, iqlim o'zgarishlariga juda sezgir bo'lib, 2100-yilga kelib, ularning tarqalish maydoni 10% ga qisqarishi mumkin. o'simliklarning geografik tadqiqot usullari o'simliklarning geografik tarqalishini o'rganishda 1000 dan ortiq o'simlik turlarini o'z ichiga olgan floristik tadqiqotlar, masalan, o'zbekistonning tog'li hududlarida, balandlik zonalari bo'yicha …

5 / 20

ortig'i markaziy osiyo, jumladan, qozog'istonning dasht hududlarida tuproq eroziyasidan himoya qilishda muhim rol o'ynaydi, bu esa cho'l hosil bo'lishini 15% ga kamaytiradi. amazon o'rmonlarining biologik xilma-xilligi, 10 milliondan ortiq o'simlik va hayvon turlarining uyidir, geografik joylashuvi va iqlim sharoiti bilan belgilanadi, ularni tabiiy ofatlardan himoya qiladi. geografiyaning o'simliklarga ta'siri ekvator yaqinidagi tropik o'rmonlarda 200 dan ortiq yog'ochli o'simlik turlari 1 gektar maydonda o'sadi, bu esa bioxilma-xillikning yuqori darajasidan dalolat beradi. o'rta dengiz iqlimiga ega hududlarda, masalan, kaliforniyaning qirg'oq bo'ylarida, 300 mm dan kam yog'in miqdori bilan xarakterlanadigan, qurg'oqchilikka chidamli butalar va daraxtlar, masalan, zaytun va eman turlari ustunlik qiladi. o'rta dengiz iqlimiga ega hududlarda, masalan, kaliforniyaning qirg'oq bo'ylarida, 300 mm dan kam yog'in miqdori bilan xarakterlanadigan, qurg'oqchilikka chidamli butalar va daraxtlar, masalan, zaytun va eman turlari ustunlik qiladi. iqlimiy omillar va o'simliklar amazon o'rmonlarida, yillik yog'in 2000 mm dan ortiq bo'lgan hududlarda, bioxilma-xillik juda yuqori bo'lib, 75 000 dan ortiq …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "oʻsimliklarning geografik asoslari"

powerpoint presentation oʻsimliklarning geografik asoslari muxtaramxon tursunova 1. o'simliklarning geografik zonalari 2. o'simliklarning geografik tarqalishi 3. o'simliklarning ekologik omillarga bog'liqligi reja: tuproqning o'simliklarga ta'siri tuproqning organik moddalar miqdori, masalan, 2% dan kam bo'lgan cho'l hududlarida (sahroi kabirdagi kabi), o'simliklarning suvni ushlab turish qobiliyatiga va o'sish tezligiga salbiy ta'sir ko'rsatib, 70% gacha pasayishi mumkin. tuproqning ph darajasi, masalan, 5.5 dan past bo'lgan kislotali tuproqlar, shimoliy amerikadagi qarag'ay o'rmonlarida o'sadigan o'simliklarning 30% gacha turlarining o'sishini cheklaydi. markaziy osiyo sharoitida, tuproqning sho'rlanishi, 10 g/kg dan yuqori tuz konsentratsiyasi bilan, paxta va bug'doy hosilini 50% ga kam...

This file contains 20 pages in PPTX format (66.5 KB). To download "oʻsimliklarning geografik asoslari", click the Telegram button on the left.

Tags: oʻsimliklarning geografik asosl… PPTX 20 pages Free download Telegram