inklyuziv ta’lim

PDF 4 pages 954.0 KB Free download

4 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 954.0 KB

File type PDF

Pages 4

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 4

международный научный журнал № 5 (100), часть 1 «научный импульс» декабрь, 2022 142 inklyuziv ta’limning mohiyati sh.n.ibadullayeva ch.d.p.u.maxsus pedagogika kafedra o‘qituvchisi m.o‘.nuriddinova tiflopedagogika yo‘nalishi talabasi tayanch so’zlar:inklyuziv ta’lim, maxsus ta’lim, uydagi ta’lim, resurs o’qituvchi, integratsion ta’lim. "inklyuziv taʻlim" atamasi inglizcha „inclusif“ soʻzidan kelib chiqqan boʻlib, „oʻz ichiga oladi“ deb tarjima qilinadi va maxsus ehtiyojlari boʻlgan va shartli ravishda sogʻlom, yaʼni sogʻligi cheklanmagan odamlarning birgalikdagi taʼlimini anglatadi. inklyuziv taʼlim — davlat siyosati boʻlib, nogiron va sogʻlom bolalar oʻrtasidagi toʻsiqlarni bartaraf etish, maxsus taʼlimga muhtoj bolalar, (ayrim sabablarga koʻra nogiron boʻlgan) oʻsmirlar rivojlanishda uchraydigan nuqsonlar yoki iqtisodiy qiyinchiliklardan qatʼiy nazar ijtimoiy hayotga moslashtirishga yoʻnaltirilgan umumtaʼlim jarayoniga qoʻshishni ifodalovchi taʼlim tizimidir. inklyuziv ta’lim—hamkorlikdagi ta’lim bo’lib, butun hamjamiyati tomonidan eng insonparvar va samarali ta’lim sifatida tan olingan.inklyuziv ta’lim bu shunday ta’lim- tarbiya jarayoniki, unda jismoniy, ruhiy, aqliy va boshqa muammolaridan qat’iy nazar barcha bolalar umumiy tarzda, o’z uyi va hududida, ehtiyojlariga mos barcha sharoitlar …

2 / 4

lim;inklyuziv,integratsion ta’lim - umumta’lim muassasalarida tashkil etiluvchi uyg’un ta’lim; muruvvat uylari - rivojlanishida og’ir nuqsonlarga ega bolalar uchun internat tipida maxsus tashkil etiluvchi ta’lim hisoblanadi. inklyuziv ta’limning huquqiy-me’yoriy asoslari ikki xil bo’ladi:xorijiy va milliy.xorijiy asoslar “inson huquqlari umumjahon deklaratsiyasi”(1948-yil),”bolalar huquqlari to’g’risida”gi konvensiya(1989-yil),”nogironlar huquqlari to’g’risida”gi deklaratsiya(1975- yil),”ta’lim nima uchun”umumjahon deklaratsiyasi(1990-yil),salamanka bayonoti(1994- yil),dakar deklaratsiyasi(2000-yil) ga tayanadi.milliy asoslarni esa o’zbekiston respublikasi konstitutsiyasi(1992-yil), “nogironlarni ijtimoiy himoya qilish to’g’risida”gi qonun (1991- yil), “ta’lim to’g’risida”gi qonun(1997-yil),”bola huquqlari kafolatlari to’g’risida”gi qonun международный научный журнал № 5 (100), часть 1 «научный импульс» декабрь, 2022 143 (2008-yil),”nogironligi bo’lgan shaxslarni davlat tomonidan qo’llab-quvvatlash tizimini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari to’g’risida”gi pf-5270-farmon (2017-yil),”xalq ta’limi tizimini 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasi to’g’risida”gi pf-5712- farmon(2019-yil) lar tashkil etiladi. inklyuziv ta’limga jalb qilinmagan nogiron bolaning hayot yo’li: 7 yoshgacha uyida bo’ladi. 10 yoki 12 yil maxsus ta’lim muassasasi(internat,maktab)da,o’zi kabi bolalar bilan tahsil olganda,sog’lom insonlar bilan muloqoti birmuncha cheklangan bo’ladi. bitirib chiqib,sog’lom insonlar orasida samarali yashab qolishi uchun yana …

3 / 4

ng farzandiga nisbatan salbiy munosabat qiladi degan xavotirda bo’ladilar. natijada imkoniyati cheklangan shaxs tor doiradagi kishilar jamoasida qolishga nahkum bo’ladi.kech oila quradi.agar turmush o’rtog’i ham o’zi kabi bo’lsa,ota-ona yana kichik oilani “tortishi” ga to’g’ri keladi.ular bolalik bo’lsa, yana mas’uliyat ko’payadi.biroq,bu davrda ota-onaning yoshi ancha ulg’ayib ularning o’zlari ham o’zgalar g’amxo’rligiga muhtoj bo’lishlari mumkin.demak,ota-ona keksalikka,shu bolasining taqdirini o’ylash bilan umr kechiradi.. imkoniyati cheklangan bola inklyuziv ta’limga erta jalb etilsa,mahallada bolalikdan qo’shni bolalar bilan o’ynaydi,ular bilan tanishadi,milliy qadriyatlarni anglay boshlaydi.maktabgacha ta’lim davrida atrofdagi sog’lom insonlar va tengdoshlari bilan muloqotga,erta o’z-o’ziga o’rganadi,maktab ta’limiga tayyor bo’ladi.uo’tm da to’siqlar,muvaffaqiyatlar va kelajakka ishonch,toblanish davrida sog’lom odamlar bilan muloqotda davom etadi,atrofdagilarning salbiy va ijobiy qarashlarida duch kelayotganini anglaydi va ularga nisbatan o’zining mustaqil pozitsiyasini topib oladi.endi u mustaqil hayotga qadam qo’yadi mustaqil fuqaro sifatida o’qishi, ishlashi, turli munosabatlarda ishtirok etishga tayyor.ota-ona va yaqinlari uning tashqariga chiqishidan xavotirga tushmaydi. jamiyatda uning kimligi, nimaga qodirligini bilgan, taniganlar unga ishonadi.natijada …

4 / 4

qaro konferensiya tashkil etilgan. yunicef xalqaro tashkiloti va xtb hamkorligida qator loyihalar amalga oshirilgan.ushbu loyihalarning koordinatorlari sifatida o’zbekistonlik olimlar professor l.mo’minova dotsent u.fayziyevalar ish olib borganlar. международный научный журнал № 5 (100), часть 1 «научный импульс» декабрь, 2022 144 hozirgi kunda inklyuziv ta’lim amaliyoti respublika bolalar ijtimoiy moslashuv markazi tomonidan olib borilayotgan loyihalar asosida takomillashib bormoqda.muammolar aniqlanib,tegishli yechimlar topish borasida tajriba sinov ishlari olib borilmoqda. inklyuziv ta’limning e’tirof etilishi tamoyili. bu tamoyilning mazmuni shundaki, 1990-yildan buyon alohida yordamga muhtoj bolalarni umumta‘lim muassasalari tizimida oʻqitish borasida bir qancha jahon miqyosida dekloratsiyalar va qarorlar qabul qilindi. ularni jahonning koʻplab davlatlari e‘tirof etdilar. ammo bugungi kunga qadar ularni hayotga joriy qilish borasida koʻplab muammolar mavjud. ba‘zi davlatlarda esa umumiy ta‘lim borasida qonun yoki qarorlar qabul qilinganda nogiron bolalarning ta‘lim masalasi kiritilmaydi. ammo inklyuziv ta‘limni tan olish faqatgina qonun chiqarish bilangina bogʻliq boʻlmaydi. diskriminatsiya (odamlarni ajratish) va ijtimoiy notoʻgʻri fikrlashga qarshi kurashish – eng …

Want to read more?

Download all 4 pages for free via Telegram.

Download full file

About "inklyuziv ta’lim"

международный научный журнал № 5 (100), часть 1 «научный импульс» декабрь, 2022 142 inklyuziv ta’limning mohiyati sh.n.ibadullayeva ch.d.p.u.maxsus pedagogika kafedra o‘qituvchisi m.o‘.nuriddinova tiflopedagogika yo‘nalishi talabasi tayanch so’zlar:inklyuziv ta’lim, maxsus ta’lim, uydagi ta’lim, resurs o’qituvchi, integratsion ta’lim. "inklyuziv taʻlim" atamasi inglizcha „inclusif“ soʻzidan kelib chiqqan boʻlib, „oʻz ichiga oladi“ deb tarjima qilinadi va maxsus ehtiyojlari boʻlgan va shartli ravishda sogʻlom, yaʼni sogʻligi cheklanmagan odamlarning birgalikdagi taʼlimini anglatadi. inklyuziv taʼlim — davlat siyosati boʻlib, nogiron va sogʻlom bolalar oʻrtasidagi toʻsiqlarni bartaraf etish, maxsus taʼlimga muhtoj bolalar, (ayrim sabablarga koʻra nogiron boʻlgan) oʻsmirlar rivojlanishda uchr...

This file contains 4 pages in PDF format (954.0 KB). To download "inklyuziv ta’lim", click the Telegram button on the left.

Tags: inklyuziv ta’lim PDF 4 pages Free download Telegram