inklyuziv ta’lim

DOCX 135 pages 716.4 KB Free download

135 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 716.4 KB

File type DOCX

Pages 135

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 135

1-mavzu. inklyuziv ta’lim kursining predmeti, maqsadi va vazifalari, ob’ekti, tamoyillari. inklyuziv ta’limning xuquqiy asoslari. reja: 1. inklyuziv ta’lim fanining mohiyati, tamoyillari, maqsad va vazifalari. 2. inklyuziv ta’limning huquqiy-me’yoriy asoslarini. 3. inklyuziv ta’limning qoidalari. inklyuziv ta’limga bo’lgan ehtiyojlar. 4. sinf va guruhlarda inklyuziv ta’lim tushunchasini rivojlantirish. 5. inklyuziv ta’lim samaradorligini oshirishning ba’zi bir xususiyatlari. tayanch so’zlar: inklyuziv ta’lim, imkoniyati cheklangan bolalar, korreksiya, tamoyillar, pedogogik jarayon, qoidalar, muammolar, nogironlik, alohidalik. inklyuziv ta’lim (ingliz tilidan olingan bo‘lib, inclusive, inclusion–uyg‘unlashmoq, uyg‘unlashtirish, qamrab olmoq, qamrab olish ma’nolarini bildiradi) nogiron va sog‘lom bolalar o‘rtasidagi to‘siqlarni (diskriminatsiyani) bartaraf etish, maxsus ta’limga muxtoj bolalar, (ayrim sabablarga ko‘ra nogiron bo‘lgan) o‘smirlar rivojlanishida uchraydigan nuqsonlar yoki iqtisodiy qiyinchiliklardan qat’iy nazar ijtimoiy hayotga moslashtirishga yo‘naltirilgan umumta’lim jarayoniga qo‘shishni ifodalovchi ta’lim tizimidir. sharqning mashxur allomalari ibn sino, imom buxoriy, abu nasr farobiy, alisher navoiy, abdulla avloniylarning tarbiyaning maqsadlari har bir bola shaxsining rivojlanishiga ta’limning ta’siri to‘g‘risidagi qarashlari inklyuziv talim rivojlanishining metodologik bazasi …

2 / 135

amchiligi bo‘lishidan qatiy nazar barcha bolalarni teng ko‘rish, ulardagi har qanday imkoniyatni qadrlash, rivojlantirishni ko‘zda tutadigan ta’limdir. inklyuziv ta’lim - umumta’lim jarayonini rivojlantiradi va barcha bolalarga mos bo‘lgan ta’limni joriy qiladi. imkoniyati cheklangan bolalar ta’lim olishiga oid qo‘shimcha moslamalarni tashkil qilib bolalarni ta’lim olishiga qulay sharoit yaratadi. inklyuziv ta’lim har xil extiyojli bolalarning ta’lim olishiga qaratilgan metodologiyani rivojlantirishga harakat qiladi. inklyuziv ta’lim turli extiyojlarni qondirishga qaratilgan ixcham turdagi dars berishga yondashadigan ta’limni ishlab chiqishni amalga oshiradi. agarda inklyuziv ta’limni tadbiq etishda dars berish, o‘qitish bir muncha samarali va unumli bo‘lsa unda nafaqat imkoniyati cheklangan bolalar balki barcha bolalar yutadi. inklyuziv ta’lim maktablari bolalarning bilim olish uchun shaxsiy huquqlarini himoyalaydi (vaholangki ular o’qitilmasa ham). bunday yondashuv diskriminatsiyani bartaraf etadi, kamaytiradi chunki bolalar bir-birlari bilan muloqot qilish jarayonida o‘zlarining o‘qitilish jarayonida turli extiyojlarga ega individum ekanliklarini anglaydilar. sharqning mashxur allomalari ibn sino, imom buxoriy, abu nasr farobiy, alisher navoiy, abdulla avloniylarning tarbiyaning …

3 / 135

an bolalar uchun ta’lim tizimi sifatida rivojlangan. ushbu ta’lim imkoniyati cheklangan bolalarning ehtiyojlarini umumta’lim muasassalarida qondirib bo‘lmaydi degan taxminlar asosida qurilgan. maxsus ta’lim butun dunyoda maktab yoki internat shaklida, shuningdek umumta’lim maktablarining katta bo‘lmagan qismlari sifatida faoliyat yuritadi. imkoniyati cheklangan bolalarning maxsus ta’lim tizimida o‘qitilishi ularning maktabni tugatgach ijtimoiy jamiyatga moslashib ketishlarini qiyinlashtiradi. shuningdek, ularning o‘z oilasidan uzoqda bo‘lishga majbur qiladi. bu toifa bolalar boqimandalikka o‘rganib qoladilar, o‘z - o‘ziga xizmat qilishlarida qiyinchiliklarga duch keladilar. bundan tashqari juda ko‘plab maxsus extiyojli bolalar ta’limdan chetda qolib ketmoqdalar. hozirgi kunda respublikamizda alohida yordamga muhtoj bolalarning rivojlanish darajasi, imkoniyati, nuqson xususiyatlari va qobiliyatlariga ko‘ra maxsus yoki umumta’lim tizimida ta’lim olishini amalga oshirish maqsadida inkyuziv ta’lim joriy etilgan. inklyuziv ta’lim tizimida quyidagi maqsad va vazifalarning hal etilishi talab etiladi: - ta’lim muassasasida imkoniyati cheklangan bolalar va o‘smirlarning ta’lim olishlari uchun zaruriy psixologo - pedagogik, korreksion sharoitlarni yaratish, ularning imkoniyatiga yo‘naltirilgan umumta’lim dasturlari va korreksion …

4 / 135

la ham barcha bolalardek bola hisoblanadi va u tan olinishi, hurmatga sazovor bo‘lishiga haqli, shuning uchun ularni nuqsoni bilan atalishi nomaqbul hisoblanadi. bola, u qanday xolatda va qanday imkoniyatga ega bulishidan qat’iy nazar xar doim kattalar yordamiga muxtojdir. uni ajratish yoki aloxida nom bilan atash insonparvarlik nuqtai nazariga to’g’ri kelmaydi. agar imkoniyati cheklangan bolalarga nisbatan «anomal bolalar», «nogiron bolalar», «ko‘r bolalar», «kar bolalar», «aqli zaif bolalar», «harakat tayanch a’zolari falajlangan bolalar» va x. k. tushunchalar ishlatilib kelindi. ammo ushbu tushunchalar imkoniyati cheklangan bolalarni huquqlarini poymol kiladi. ota-onalarga ham salbiy ta’sir etadi. imkoniyati cheklangan bolalar me’yorda rivojlanishdagi bolalar kabi topshiriq va vazifalarni tezlik bilan mukammal amalga oshira olmasalarda, ammo imkoniyat darajasida bajara oladilar. bolaning huquqlarini himoya kilish, ularga ijobiy munosabatda bo‘lish tarbiyalashning muxim usulidir. shuning uchun ham taxkirlashlarga yul kuymaslik talab etiladi. darhaqiqat, bu ta’lim tizimi oldidagi muammolarni hal etish oson kechmaydi. ammo bu ta’lim tizimining nafli jixati juda ko‘p ular …

5 / 135

qila olishidir. 8. hamkorlik qilish kishi hayotini har tomonlama kuchaytiradi. inklyuziv ta’lim tizimi qo‘yidagi ta’lim muassasalarni o‘z ichiga oladi; maktabgacha umuta’lim, umumo‘rta ta’lim, o‘rta maxsus kasb-xunar va oliy ta’lim. bu ta’lim muassasalarning maqsadi bolalarning ta’lim olishi va kasb-xunarga tayyorlashda ularning o‘rtasidagi to‘siqlikni bartaraf etib ochiq ta’lim muxitini yaratishdan iborat. umumta’lim maktablarda alohida dastur va darsliklardan foydalanish imkoniyati bo‘lmaydi. inklyuziv ta’lim tizimi integratsiyalashgan ta’lim tizimidan uzinig mazmun – moxiyati, maqsadi, vazifalari va harakat dasturi bilan farqlanadi. maxsus inklyuziv ta’lim samarali inklyuziv ta’limni qo‘llab-quvvatlash uchun aniq ma’lumotlarni tadqiq etish davomidagi aniqlangan mustahkam asoslarni amaliyotga tadbiq etishni o‘z ichiga oladi. salend va uittaker (2012) tomonidan shunday metodlari turlari aniqlangan: · farqlar va turlarni tan olishga ta’sir o‘tkazish. · kompetansiyani rivojlantirishga tayangan kuchli tomonlariga asoslangan yondashuvni belgilash. · o‘quvchilarning kuchli tomonlari va muammolari ustida diqqatni to‘plash uchun · tir (ta’limning individual rejasi) dan foydalanish. · tadbirlarni tashkil etish uchun tizimlarga aralashuvda javoblardan foydalanish. · …

Want to read more?

Download all 135 pages for free via Telegram.

Download full file

About "inklyuziv ta’lim"

1-mavzu. inklyuziv ta’lim kursining predmeti, maqsadi va vazifalari, ob’ekti, tamoyillari. inklyuziv ta’limning xuquqiy asoslari. reja: 1. inklyuziv ta’lim fanining mohiyati, tamoyillari, maqsad va vazifalari. 2. inklyuziv ta’limning huquqiy-me’yoriy asoslarini. 3. inklyuziv ta’limning qoidalari. inklyuziv ta’limga bo’lgan ehtiyojlar. 4. sinf va guruhlarda inklyuziv ta’lim tushunchasini rivojlantirish. 5. inklyuziv ta’lim samaradorligini oshirishning ba’zi bir xususiyatlari. tayanch so’zlar: inklyuziv ta’lim, imkoniyati cheklangan bolalar, korreksiya, tamoyillar, pedogogik jarayon, qoidalar, muammolar, nogironlik, alohidalik. inklyuziv ta’lim (ingliz tilidan olingan bo‘lib, inclusive, inclusion–uyg‘unlashmoq, uyg‘unlashtirish, qamrab olmoq, qamrab olish ma’nolarini bildiradi) nogiron va so...

This file contains 135 pages in DOCX format (716.4 KB). To download "inklyuziv ta’lim", click the Telegram button on the left.

Tags: inklyuziv ta’lim DOCX 135 pages Free download Telegram