generativ organlarning tuzilishi: gul formulası va diagramması

DOCX 4 pages 132.9 KB Free download

4 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 132.9 KB

File type DOCX

Pages 4

Updated Dec 2025

Page preview (4 pages)

Scroll down 👇

1 / 4

8 – mashg`ulot: generativ organlarning tuzilishi. gul. gulning diagramma va formulalarini tuzish darsning maqsadi: gulning tuzilishi bilan tanishish. gulning formulasi va diagrammasini tuzish ko`nikmasini shakllantirish. umumiy tushunchalar: gul kelib chiqishiga ko`ra shakli o`zgargan, qisqargan novdadir. gul barg qo`ltig`ida gulkurtakdan hosil bo`ladi. gullar shaklan turli - tuman bo`lishiga qaramay asosan quyidagi qismlardan iborat bo`ladi: gulband, gul o`rni, gulkosa, gultoj, changchi va urug`chi. gulband uzun yoki qisqa bo`lishi mumkin. agar gulda gulband juda qisqarib ketgan bo`lsa, bandsiz yoki o`troq gul deyiladi. gulbandning oxiri gul o`rni bilan tugaydi. gul o`rni yassi, botiq yoki qabariq holatlarda uchraydi. gul o`rniga tashqi tomonidan kosachabarglar birikadi. kosachabarglar to`plami gulkosa deb ataladi. ular ko`pchilik hollarda yashil rangda bo`ladi. kosachabarglardan keyingi qatorda turli ranglarda bo`luvchi tojbarglar joylashadi. agar gulda ham gulkosa, ham gultoj bo`lsa, bunday gullar qo`sh gulqo`rg`onli deb ataladi. ayrim gullarda gulkosa va gultojlar bir xil rangda bo`lib, bu holatda oddiy gulqo`rg`onli gul deyiladi. ba`zi o`simliklarda gulqo`rg`on bo`lmaydi, …

2 / 4

gaploxlamid (oddiy gulqo`rg`onli) gullar (magnoliya, lolalar, piyozgullilar, boychechak, marvaridgul, sho`ra, lavlagi, nasha, otkuloq va h.k.); -diploxlamid (qo`sh gulqo`rg`onli) gullar (gulli o`simliklarning juda ko`pchiligi bunday gullarga ega): -apoxlamid (qo`rg`onsiz) gullar (tol, momiqgul, qiyoq o`t va boshqalar) gulqo`rg`onning asosiy funktsiyasi gulning markaziy qismida joylashgan changchi va urug`chini tashqi muhit ta`sirlaridan himoya qilishdir. bundan tashqari, gul ochilgandan keyin gultoj hasharotlarni jalb qilish vazifasini ijro etadi. gul qismlarining, gul o`rnida joylanishga qarab gullar quyidagi xillarga ajratiladi: · aktinomorf (to`g`ri) gul. kosachabarg va tojbarglari bir xil shaklda va kattalikda bo`lib, gul o`rnida bir xil masofada joylashadi. bu guldan teng qismlarga bo`ladigan bir nechta simmetriya tekisligi o`tkazish mumkin (m-n: qaramdoshlar, ra`noguldoshlar, loladosh, g`o`zadoshlar va h.k.) · zigomorf (qiyshiq) gul. kosachabarg va tojbarglari bir shaklda va kattalikda bo`lmaydi. bu gullardan faqat bitta simmetrik yuza o`tkazish mumkin (m-n: dukkakdoshlar, labguldoshlar). · asimmetrik (noto`g`ri) gul. bunday gul shoyi gulda uchrab, undan birorta ham simmetrik tekislik o`tkazib bo`lmaydi. gul tuzilishini …

3 / 4

tartibi: 1. olma yoki g`o`za gulini oling. unda gulband, gul o`rni, kosachabarg, tojibarg, changchi va urug`chilarni ajrating. gul qismlarini shakliga, tuzilishiga, soniga va qanday holatlarda joylashganiga e`tibor bering. 2. gulni uzinasiga teng ikkiga bo`ling. gul qismlari gul o`rnida qanday tartibda joylashishini o`rganing. qismlarni ko`rsatgan holda rasmini chizib oling. 3. burchoq yoki akatsiya gulini o`rganing. unda gul o`rni va kosachabarglarni ajrating. kosachabarglar qirralari qo`shilib ketganligaga ishonch hosil qiling. tojibarglar o`ziga xos tuzilishga ega ekanligiga, ya`ni elkancha, qayiqcha va eshkakchalar hosil qilganligini ko`ring. changchilarni sanab, ularning sonini aniqlang. gul qismlari rasmini chizib oling. 4. lola gulining tuzilishini o`rganing. uning gulqo`rg`oni oddiy gulqo`rg`on ekanligiga, unda kosachabarg va tojibarglar bir hil rangda ekanligiga, gulqo`rg`on ichida 6 ta changchi va uch tumshuqchali 1 dona urug`ni joylashganligiga e`tiboringizni qarating. gul qismlarining rasmini chizib oling. 5. qovoq yoki bodring gulini o`rganing. ularning gullari 2 xil bo`lishiga, ko`pchiligida urug`chisi bo`lmasligiga, faqat changchilar borligiga, faqat ayrimlarida urug`chi bo`lib, changchilar …

4 / 4

lashishi quyidagicha belgilanadi: g (3) - tuguncha ostki. g (5) - tuguncha ustki. g (5) - tuguncha o`rta. namuna tariqasida beda guli formulasini tuzishni keltiramiz. beda gulini tahlil qilamiz: qo`sh jinsli, zigomorf shaklida, tojibargi 5 ta, 2 ta si eshkakchalar shaklida o`sgan, 1 tasi keng elkancha shaklida, 2 tasi qo`shilib qayiqcha hosil qilgan; changchilar soni 10, ulardan 9 tasi birikib o`sgan, 1 tasi alohida; urug`chisi 1 ta, tuguncha ustki. yuqorida aniqlangan belgilardan foydalanib, buda gulining formulasini tuzamiz. ♂ ca (5) co 1+2+(2) a 1+(9) g 1 gul formulasini tuzishda ishlatiladigan belgilardan foydalanib, olma, burchoq va lola gullari formulasini tuzing. 7. gul diagrammasini tuzish uchun quyidagi belgilardan foydalaniladi. bu belgilar gul qismlarining ko`ndalang kesigidagi shakliga o`xshashdir. - kosachabarg. - tojibarg. - changchi. - urug`chi. - gul bandi. 8. gul diagrammalari belgilaridan foydalanib namuna sifatida loviya guli diagrammasini tuzamiz. olma, burchoq va lola gulining diagrammalarini tuzing. nazorat savollari: 1. gul qanday qismlardan …

Want to read more?

Download all 4 pages for free via Telegram.

Download full file

About "generativ organlarning tuzilishi: gul formulası va diagramması"

8 – mashg`ulot: generativ organlarning tuzilishi. gul. gulning diagramma va formulalarini tuzish darsning maqsadi: gulning tuzilishi bilan tanishish. gulning formulasi va diagrammasini tuzish ko`nikmasini shakllantirish. umumiy tushunchalar: gul kelib chiqishiga ko`ra shakli o`zgargan, qisqargan novdadir. gul barg qo`ltig`ida gulkurtakdan hosil bo`ladi. gullar shaklan turli - tuman bo`lishiga qaramay asosan quyidagi qismlardan iborat bo`ladi: gulband, gul o`rni, gulkosa, gultoj, changchi va urug`chi. gulband uzun yoki qisqa bo`lishi mumkin. agar gulda gulband juda qisqarib ketgan bo`lsa, bandsiz yoki o`troq gul deyiladi. gulbandning oxiri gul o`rni bilan tugaydi. gul o`rni yassi, botiq yoki qabariq holatlarda uchraydi. gul o`rniga tashqi tomonidan kosachabarglar birikadi. kosachabarglar to...

This file contains 4 pages in DOCX format (132.9 KB). To download "generativ organlarning tuzilishi: gul formulası va diagramması", click the Telegram button on the left.

Tags: generativ organlarning tuzilish… DOCX 4 pages Free download Telegram