generativ organlarning tuzilishi va turlari

DOC 90,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1363444316_42311.doc www.arxiv.uz reja: 1. gul va uning qismlarining morfologik tuzilishi. 2. to`pgul, uning tiplari. 3. gulning changlanishi. chetdan va o`z-o`zidan changlanish, uning mohiyati 4. urug`lanish. 5. meva, uning tuzilishi va tiplari. 6. urug`ning morfologik guzilishi, tiplari va tarqalishi. 7. urug`ning unishi. 8. o`simliklarning ko`payishi. jinssiz, jinsiy va vegetativ ko`payish. 9. tuban o`simliklarning jinsiy ko`payishi. tayanch so `z va iboralar: polikarp va monokarp o`simliklar, aktinomorf, zigomorf, androsey, ginesey, bir va ikki jinsli gullar, bir va ikki uyli o`simliklar, to`pgul, changlanish, gameta, ksenogamiya, geytenogamiya, avtogamiya, dixogamiya, urug`lanish, murtak, endosperm, partenogenez, partenokarpiya, ekzokarp, mezokarp, endokarpdan, perisperm, zigota, izogamiya, geterogamiya, oogamiya, kapulasiya. o`simlik ma`lum yoshga yetgach, ko`payish organlarini hosil qiladi. bu organlar generativ organlar deb yuritiladi. generativ organlarga gul hamda undan rivojlangan urug` va meva kiradi. bir va ikki yillik o`simliklar o`z hayoti davomida bir marta gullab urug` beradi. ko`p yillik o`simliklar esa hayoti davomida ko`p marta gullaydi va urug` beradi. bunday o`simliklar polikarp …
2
qismi. u ko`k rangdagi bargchalardan iborat bo`lib, ular gulkosachabarglar deb yuritiladi. ularning soni turli o`simliklarda turlicha bo`ladi. masalan, krestguldoshlarda 4, ra`noguldoshlarda 5 tadan bo`ladi. gulkosachabarglar alohida yoki qo`shilib o`sgan bo`ladi. ular guldan kelib chiqqan bo`lib, asosiy vazifasi gulning ichki nozik qismlarini himoya qilishdan iborat. gultoji, odatda, chiroyli ranglarga bo`yalgan bo`ladi. u to`g`ri, yani aktinomorf va noto`g`ri, yani zigomorf bo`ladi. aktinomorf gullarda tojbarglarni o`lchami va shakli bir xil, simmetrik joylashgan bo`ladi (masalan, nargiz). zigomorf gullarda esa toj barglarning shakli va o`lchami har xil, simmetrik joylashmaganligi uchun undan faqat bitta tekislik o`tkazish mumkin (masalan, no`xat). shuningdek assimetrik gultoji ham bo`lib, undan bironta ham tekislik o`tkazib bo`lmaydi. gultojining rangi undagi pigmentlarga bog`liq. oq rangli gultojibarglarda esa pigmentlar bo`lmaydi. bu ranglar hasharotlarni jalb qilish uchun xizmat qiladi. gultojining asosiy vazifasi esa changchi va urug`chilarni himoyalashdan iborat. gultoji va gulkosa birgalikda gulqo`rg`on deb yuritiladi. gulning asosiy qismi changchi va urug`chilar hisoblanadi. alohida olingan changchi (uni …
3
da, tarkibi ko`plab oziq moddalar: qand, yog`, mineral tuzlar, oqsil va vitaminlarga boy. gulda bitta yoki bir nechta urug`chi bo`lishi mumkin. guldagi urug`chilar to`plamini ginesey deb yuritiladi. urug`chi urug`langandan so`ng meva hosil bo`ladi, shu sababali uni ba`zan mevachi ham deb yuritiladi. urug`chi, odatda, 3 qismdan: tuguncha, ustuncha va og`izchadan iborat. og`izcha turli tuzilishiga ega, lekin ularning hammasi changni yaxshi ushlab qolishga moslashgan. ustuncha qabul qilingan changni tugunchaga o`tkazish vazifasini bajaradi, tuguncha ichida urug`murtak joylashib, urug`lanish jarayonidan keyin unda urug` etiladi. tugunchadan meva, tuguncha devoridan esa meva qati hosil bo`ladi. agarda gulda ham androsey, ham ginesey bo`lsa, u ikki jinsli gul deyiladi. bir jinsli gullarda faqat androsey yoki ginesey bo`ladi. faqat adroseyi bo`lgan gullar bir jinsli erkak gul, faqat gineseyi bo`lgan gullar esa bir jinsli urg`ochi gul deyiladi. erkak va urg`ochi gullar bitta o`simlikning o`zida joylashgan bo`lsa, bular bir uyli o`simlik deyiladi. masalan, yong`oqning yosh novdalari uchida urg`ochi gullar, ikki yillik …
4
bzining gul formulasi quyidagacha ifodalaiadi: ca5 co5 a5 g(2) to`pgul, uning tiplari. aksariyat o`simliklarda gullar to`p-to`p bo`lib joylashadi va ular to`pgullar deyiladi. to`pgullarning shakli, o`lchami va undagi gullar soni turlicha bo`ladi. shoxlanishiga ko`ra esa ular monopodial va simpodial to`pgullarga bo`linadi. monopodial to`pgullarning asosiy o`qi rivojlangan va gullarining soni noaniq bo`ladi va ular noaniq to`pgullar ham deyiladi. bu tipdagi to`pgullarda gullar uning birinchi tartib o`qida joylashgan bo`lsa, oddiy to`pgul, ikkinchi yoki uchinchi tartibdagi o`qiga o`rnashgan bo`lsa, murakkab to`pgul deyiladi. oddiy monopodial to`pgullarga boshoq (zubturumda), kuchala (yong`oqda), so`ta (makkajo`xorida), shingil (karamda), qalqoncha (nokda), soyabon (soyabonguldoshlarda), boshcha (sebargada) misol bo`ladi. murakkab mopopodial to`pgullarga murakkab boshoq (bug`doy va arpada), murakkab soyabon (sabzi va ukropda), ro`vak (sholi, qo`ng`irboshda) kabilar kiradi. simpodial to`pgullarning o`qi qisqa bo`lib, u gul bilan tugaydi. ular aniq to`pgullar ham deyiladi. bu to`pgullarga quyidagilar kiradi: 1. monoxaziy to`pguli ikki xil bo`ladi: a) gajak to`pgul – o`qi bir tomonlama o`rnashib buralgan (kampirchoponda); b) …
5
sodir bo`lishi uchun guldagi chang urug`chining tumshuqchasiga borib tushishi kerak. bu jarayon esa changlanish deyiladi. changchidan chiqqan chang urug`chi tumshuqchasiga turli yo`llar bilan kelib tushadi. agarda gul ikki jinsli bo`lib, undagi chang shu gul urug`chisining tumshuqchasiga kelib tushsa, bu jarayon o`z-o`zidan changlanish, yani avtogamiya deb yuritiladi. bitta o`simlik gulining changi boshqa o`simlik gulidagi urug`chining tumshuqchasiga tushganda esa chetdan changlanish, yani ksenogamiya deyiladi. chetdan changlanishda chang urug`chi tumshug`iga turli vositalar yordamida kelib tushadi. ko`p hollarda chang hasharot va shamol yordamida, ba`zida esa suv, hatto qushlar yordamida olib kelinadi. shunday qilib, changlanish usuliga ko`ra entomofill – hasharotlar yordamida, anemofill – shamol yordamida, gidrofill – suv yordamida va ornitofill – qushlar yordamida changlanuvchi o`simliklarga bo`linadi. dastlabki yopiq urug`lilar, aftidan, hasharotlar yordamida changlangan. o`sha davrda esa yer yuzida ochiq urug`lilarning salmog`i katta bo`lgan va hasharotlar yordamida changlanish yopiq urug`lilarning hukmronligi davrida ko`paygan. yopiq urug`lilarning shamol yordamida changlanishi esa evolusiyaning keyingi davrida paydo bo`lgan. anemofill …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "generativ organlarning tuzilishi va turlari"

1363444316_42311.doc www.arxiv.uz reja: 1. gul va uning qismlarining morfologik tuzilishi. 2. to`pgul, uning tiplari. 3. gulning changlanishi. chetdan va o`z-o`zidan changlanish, uning mohiyati 4. urug`lanish. 5. meva, uning tuzilishi va tiplari. 6. urug`ning morfologik guzilishi, tiplari va tarqalishi. 7. urug`ning unishi. 8. o`simliklarning ko`payishi. jinssiz, jinsiy va vegetativ ko`payish. 9. tuban o`simliklarning jinsiy ko`payishi. tayanch so `z va iboralar: polikarp va monokarp o`simliklar, aktinomorf, zigomorf, androsey, ginesey, bir va ikki jinsli gullar, bir va ikki uyli o`simliklar, to`pgul, changlanish, gameta, ksenogamiya, geytenogamiya, avtogamiya, dixogamiya, urug`lanish, murtak, endosperm, partenogenez, partenokarpiya, ekzokarp, mezokarp, endokarpdan, perisperm, zigota, izog...

Формат DOC, 90,0 КБ. Чтобы скачать "generativ organlarning tuzilishi va turlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: generativ organlarning tuzilish… DOC Бесплатная загрузка Telegram