to'qimalar. o'tkazuvchinay tolali bog`lamlar

PPTX 17 pages 599.6 KB Free download

17 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 599.6 KB

File type PPTX

Pages 17

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 17

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi o’zbekiston davlat milliy universiteti urganch davlat universiteti biologiya fakulteti 204-biologiya yo`nalishi talabasi aminboyeva marjonaning batanika fanidan taqdimot ishi mavzu: to'qimalar. o'tkazuvchinay tolali bog`lamlar kollateral o‘tkazuvchi nay bog‘lamlari. bunda floema va ksilema yonma-yon, ya’ni o‘tkazuvchi nayning ksilema bog‘lam lari, ikkinchi yonida esa floema bog‘lamlari joylashgan bo‘ladi. poya va ildizning uch qismida, odatda, ksilema markazga qaragan bo‘lib, adekvat holda markazga yaqin joylashadi. floema esa sirt qismida, ya’ni markazdan uzoqda, abaksial holda joylashadi. bargda uning yuza tomonida ksilema esa uning ost tomonida floema joylashgan bo‘ladi. o‘tkazuvchi bog‘lamlarning bu tipi barcha o‘simliklar uchun xos konsentrik yoki markazlashgan o‘tkazuvchi nay bog‘lamlari. o‘tkazuvchi naylarning bu tipida floema markazda joylashib, ksilema uni o‘rab turadi yoki ksilema markazda bo‘lib, floema uni o‘rab turadi. markazlshgan bog‘lamlar ko‘pchilik paparotniklarda, bir pallalilarda esa marvaridgul o‘simligida uchraydi. radial yoki nursimon tuzulishli nay o‘tkazuvchi bog‘lamlari. o‘tkazuvchi nay bog‘lamlarininng bu tipi o‘ziga xos tuzilishga ega bo‘lib …

2 / 17

ki radial o‘tkazuvchi bog‘lamlarning bir nurli (monarx), ikki nurli (diarx), uch nurli (triarx), to‘rt nurli (tetrarx), ko‘pnurli (polearx), turlari mavjud. radial o‘tkazuvchi nur boglamlari ichida ma’lum darajada keng trarqalgan besh nurli (pentaerx) radial o‘tkazuvchi bog‘lami hisoblanadi bikollateral o‘tkazuvchi nay bogiamlari. o‘tkazuvchi nay bog‘-lamlarining bu tipida floema ksilemaning har ikkala yon tomonida, va’nilininc ieh va sirt aismida iovlashean bo‘ladi. bikollateral o‘tkazuvchi nay bog‘lamlari ksilemaning 2 ta kollateral bog‘lamlarining qo‘shilishi tufayli vujudga kelgan. asosiy tushunchalar: ksilema, floema, traxeidlar, naylar, libriform, proto-, metaksilema, elaksimon naylar, kalloza, kollaterial, bikollaterial, konsentrik, radial, ochiq va yopiq boylamlar. o’simliklarda moddalar harakatini amalga oshiruvchi bir – biriga qarama–qarshi yoo’nalishdagi o’tkazuvchi to’qima hosil bo’lgan. ularni shartli ravishda pastdan–yuqoriga ko’tariluvchi oqim va yuqoridan pastga tushuvchi oqim deb qabul qilingan. pastdan yuqoriga harakatlanuvchi oqim ksilema yoki yeg’ochlik deb atalgan umumiy to’qima orqali, pastga tushuvchi oqim esa floema yeki lub orkali amalgan oshiriladi. naylar. naylar uzun (bir necha sm yoki metr), ichi …

3 / 17

ulli o’simliklar yog’ochligi tarkibiga asosiy parenxima ham kiradi. uning hujayralari butun yog’ochlik bo’ylab tarqaladi yoki uni atrofidan o’rab oladi, yoki naylarning bir tomonidan tik qatordan iborat parenxima hujayralarini hosil qiladi. birlamchi va ikkilamchi yog’ochlik farq qilinadi. birlamchi yog’ochlik o’simlikning birlamchi tuzilishidan, birlamchi yon meristemalar prokambiydan kelib chiqadi. uning elementlari mayda, kuchsiz, yog’ochlangan naylardan, ya’ni halqasimon va spiral naylardan iborat proteksilemani hosil qiladi. keyinroq hosil bo’lgan yog’ochlik elementlari ancha yirik bo’lib, metaksilema deb ataladi. ikkilamchi to’qimalar o’simlik organlarini eniga o’sishini ta’minlaydi. floema (lub). lub tarkibiga ham o’tkazuvchi element elaksimon naylar, mexanik to’qima va asosiy to’qima hamda ba’zan boshqa elementlar (sut naylari, smola kanallari) kiradi. elaksimon naylar lubning funksional va muhim morfologik elementi hisoblanadi. ularning vazifasi plastik moddalarni o’tkazishdan iboratdir. elaksimon naylar mayda teshiklarga ega, ularni odatda elaksimon teshiklar deyiladi. elaksimon naylar ikki tomonlama teshiklarga ega bo’lganligi uchun elaksimon kanallar ham deb yuritiladi. 12- rasm.qovoq poyasining naylari (cucurbita pepo): a - teshikli; …

4 / 17

yalari aktiv boradi va odatda zapas moddalardan kraxmal donachalari, moylar har xil organik birikmalar, shuningdek, tanning va smola kabilar to’planadi. lub tarkibiga mexanik to’qima sklerenxima, ya’ni lub tolalari kiradi. ular morfologik jihatdan yog’ochlik tolalariga o’xshash, ammo ko’pchilik o’simliklarda uzunroq bo’lishi va ikkilamchi lublar farq qilinadi. birlamchi lub o’sish konusidagi uchki meristema – prokambiy boylamlaridan kelib chiqadi. ikkilamchi lub esa kambiy faoliyati natijasida vujutga keladi. 13-rasm. qovoq poyasidagi kollateral o’tkazuvchi bog’lam. 1- floema; 2- ksilema; 3- kambiy; 4- lub parenximasi. o’tkazuvchi nay tolali boylamlar o’simlikda keng tarqalgan umumiy to’qimalardan biri bo’lib, uning barcha organlarida uchraydi. u o’tkazuvchi, mexanik va asosiy to’qimalardan iborat. o’tkazuvchi nay tolali boylamlar tarkibiga kiruvchi yog’ochlik va lub har xil shaklda joylashishi mumkin: 1. kollaterial yoki yonma – yon jolashgan boylamlar. yog’ochlik va lub bar radiusda biri ikkinchisi bilan bevosita yonma–yon jolashadi. bunday turdagi boylamlar ko’pchilik bir va ikki pallali o’simliklar poyasi uchun xarakterlidir. 2. bikollaterial yoki ikki …

5 / 17

di. radial boylamlar bir pallali o’simliklarning ildizlarida va ikki pallalilarning birlamchi tuzilishida hosil bo’ladi. 14- rasm. konsentrik o’tkazuvchi bog’lamlar: a – amfivazal bog’lam; b – amfikribral bog’lam. 1 - floema, 2 - ksilema, 3 – asosiy parenxima. 15- rasm. gulsafsar ildizidagi radial o’tkazuvchi bog’lam bir o’tkazuvchi boylamlar tarkibiga hosil qiluvchi to’qima kambiy ham kiradi. u lub bilan yog’ochlik orasidan joy oladi. bunday boylamlar ochiq boylamlar deb atalib, kambiysiz boylamlar yopiq hisoblanadi. ochiq boylamlar ikki pallali o’simliklar uchun, yopiq boylamlar bir pallali o’simliklar uchun xosdir. image2.png image3.png image4.png image5.png /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About "to'qimalar. o'tkazuvchinay tolali bog`lamlar"

o’zbekiston respublikasi oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligi o’zbekiston davlat milliy universiteti urganch davlat universiteti biologiya fakulteti 204-biologiya yo`nalishi talabasi aminboyeva marjonaning batanika fanidan taqdimot ishi mavzu: to'qimalar. o'tkazuvchinay tolali bog`lamlar kollateral o‘tkazuvchi nay bog‘lamlari. bunda floema va ksilema yonma-yon, ya’ni o‘tkazuvchi nayning ksilema bog‘lam lari, ikkinchi yonida esa floema bog‘lamlari joylashgan bo‘ladi. poya va ildizning uch qismida, odatda, ksilema markazga qaragan bo‘lib, adekvat holda markazga yaqin joylashadi. floema esa sirt qismida, ya’ni markazdan uzoqda, abaksial holda joylashadi. bargda uning yuza tomonida ksilema esa uning ost tomonida floema joylashgan bo‘ladi. o‘tkazuvchi bog‘lamlarning bu tipi barcha o‘simliklar ...

This file contains 17 pages in PPTX format (599.6 KB). To download "to'qimalar. o'tkazuvchinay tolali bog`lamlar", click the Telegram button on the left.

Tags: to'qimalar. o'tkazuvchinay tola… PPTX 17 pages Free download Telegram