o‘tkazuvchi to‘qimalar

PPTX 13 pages 793.4 KB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 793.4 KB

File type PPTX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

o‘tkazuvchi to‘qimalar. o‘tkazuv nay bog‘lam turlari, ularning hosil bo‘lishi mavzusida taqdimot o‘tkazuvchi to‘qimalar. o‘tkazuv nay bog‘lam turlari, ularning hosil bo‘lishi mavzusida 204- guruh talabasi to’lqinboyev diyorbekning tayyorlagan taqdimot kirish i. bob o`tkazuvchi nay boglamlari turlari kelib chiqishi 1.1.o’tkazuvchinaytolaliboylamlar 1.2.o`tkazuvchi naylar turlari 1.3.yopiq kolloteral o tkazuvchi nay-tola bog'lamlari i bob o’tkazuvchi nay-tolali boylamlar o‘simlik tanasidagi traxeya va traxeidlar hamda elaksimon naylar tasodifan chalkash joylashmaydi, balki ular maxsus kompleks birlashmani yoki sistemani hosil qiladi. bunday kompleks birlashmalar o‘tkazuvchi boylamlar deyiladi. har bir o‘tkazuvchi boylam keng ovalsimon yoki tuxumsimon b o‘lib, turli xil to‘qimalardan tuzilgan. o‘tkazuvchi boylamlar ksilema (yog‘ochlik) va floema (lub) deb ataluvchi ikki qismdan iborat. kselema qismida (idishlar) traxeya va traxeidlar ularga yondashgan holda kselema parenximasi, ular atrofida esa sklerenxima yog‘ochli tolalar hujayralari joylashadi. floemada elaksimon naylar va uning yo‘ldosh hujayralari, lub parenximasi hamda ular atrofida joylashgan lub tolalari-sklerenxima va ba’zan kollenxima hujayralari bo‘ladi. o‘tkazuvchi to‘qima hujayralarini o‘rab turgan mexanik to‘qimalar …

2 / 13

mon intensiv rivojlanib bir necha barobar ziyod to‘qimalar hosil qilishi tufayli organlarning yog‘ochlik qismi floemaga qaraganda kuchli rivojlanadi. bundan tashqari floemaning to‘qimalari sekin-asta to‘kilib turadi. ochiq o‘tkazuvchi boylamlar ochiq urug‘li, shuningdek, yopiq urug‘li o‘simliklarning ikki pallalilar sinfining vakillarida ham uchraydi. shu sababli bu o‘simliklar orasida poyalari yog‘ochlangan daraxtsimon vakillar ko‘p uchraydi. yopiq o‘tkazuvchi boylamlar floemasi bilan ksilemasi orasida kambiy qavati bo‘lmaydi. shuning uchun bunday boylamlar eniga kengaymaydi va organlar eniga o‘smaydi. yopiq o‘tkazuvchi boylamlar bir pallali o‘simliklarda bo‘ladi 1.1-rasm. nay-tolali boylamlarning ko‘ndalang kesmasi: a-makkajo‘xori poyasining yopiq kollateral boylami, b-qovoq poyasining ochiq bikollateral boylami (chapda-umumiy tasvir, o‘ngda-cxematik tasvir): 1-poyaning yupqa asosiy parenximasi; 2-sklerenxima; 3-yo‘ldosh hujayra; 4-elaksimon nay; 5-yog‘ochlik parenximasi; 6-tursimon traxeyalar; 7-xalqali-spiral traxeya; 8-xalqali traxeya; 9-bo‘shliq; 10-tashqi floema; 11-kambiy; 12-ikkilamchi ksilema; 13-birlamchi ksilema; 14-ichki floema. ksilema va floemaning o‘zaro joylashishiga ko‘ra o‘tkazuvchi boylamlar quyidagi to‘rtta turga bo‘linadi (4-rasm). 1. kollateral o‘tkazuvchi boylamlar. bularda floema va ksilema bir-biriga yonma-yon joylashib turadi, ammo …

3 / 13

ylamlarda ksilema floemaning atrofida joylashadi. ikkinchi bir xil konsentrik amfikribral boylamda esa ksilema markazda joylashib, uning atrofida floema bo‘ladi. bunday o‘tkazuvchi boylamlar ayrim qirqquloqda va bir pallai o‘simliklarda uchraydi. 4. radial o‘tkazuvchi boylamlar. ildizning birlamchi tuzilishiga xos bo‘lgan bunday boylamlarning asosiy qismini ksilema tashkil etadi. ksilema ildizning markazida radial nurlar hosil qilib joylashadi. ksilema nurlari orasida esa floema bo‘ladi. o‘tkazuvchi boylamlar orasida eng takomillashgan va ancha kuchli rivojlangani bu ochiq o‘tkazuvchi boylamlardir. 1.2-rasm. o‘tkazuvchi boylamlar turlari: 1 - ochiq kollaterall; 2-ochiq bikollaterall; 3 - yopiq kollaterial; 4 - konsentrik amfivazal; 5 - konsentrik amfikribral: f - floema; k - kambiy; ks - ksilema. 1.2. o`tkazuvchi naylar. naylar uzun (bir necha sm yoki metr), ichi bo’sh hujayralarning tik qatoridan iborat. ular parenxima hujayralarning tik qatoridan hosil bo’lib, ko’ndalang devorlari erib ketadi. bir-birlari bilan yonma-yon joylashgan hujayralar nayga aylanadi. har bir hujayra nayning ayrim a'zosi bo’lib qoladi. hujayralarning ko’ndalang devorlarini erib ketishidan …

4 / 13

o’sish konusidagi uchki meristema-prokambiy boylamlaridan kelib chiqadi. ikkilamchi lub esa kambiy faoliyati natijasida vujudga keladi. o’tkazuvchi nay tolali boylamlar o’simlikda keng tarqalgan umumiy to’qimalardan biri bo’lib, uning barcha organlarida uchraydi. 1.3yopiq kolloteral o tkazuvchi nay-tola bog'lamlari. makkajowori (zea mays), kungaboqar (helianthus annuus) va qovoq (cucurbita pepo) povasi kesimidan tayyorlangan tayyor preparat yoki shu o'simlik'arning poyasidan bir boiak. bir pallali o'simliklar o'tkazuvchi nay-tola bog'lamlari tuzilishi o zimng tipik xususiyatiga ega, ularda kambiy qatlarni yo‘q. shunga ko ra bir pallali o’simiiklarda ikkilamchi yo‘g‘onlashish sodir bo‘lmaydi. o’tkazuvchi toialar sirt tomonida !ub (floema) qatlami bo‘lib, lining ichki qismi sodda tuzilishga ega. u faqat ikki eiementdan: elaksimon naylardan - biroz yo'g’on, yutnaloq nay va yomdosh, deyarli kvadrat shakldagi biroz katta hujayralardan shakllangan naylardan iborat. yondosh hujayralar, odatda, hujayra rnahsuli bilan to’lib turadi. bunday holat ularning tirikligidan dalolat beradi. elaksimon naylar qator bolib joylashgan. uzimchoq hujayralardan shakllanadi. ularning orasida to‘siqlar saqlanadi. bu to'siqlarda mayda tuynukiar saqlangan …

5 / 13

nxima. bog‘lam o‘rtasidagi u bilan bir yo‘nalishda ikkita elaksimon, biroz katta diametrdagi o‘tkazuvchi nay bog‘lamlari joylashgan bolib, ular orasidagi yo‘g"onlashgan po'stli yog'och pareximasi va yog och tolalari joylashgan. poyaning markaziga yaqin joyda bir-uchta spiral va shoxsimon, biroz kichik diametrli o'tkazuvchi naylar joylashgan. ular orasida ancha katta hajmdagi hujayralararo bo'shliq (havo yo'li) joylashgan bo‘lib, bu bo‘shliq (ilk) boshlang'ich o‘tkazuvchi naylar devorining buzilishi natijasida paydo bo‘lgan. ingichka nay-tola bog'lamlari va havo qatlamini mayda, po‘sti yog‘ochlanmagan hujayralardan iborat yog'och parenximasi o‘rab turadi naylar, yog‘och tolalari va yog'och 2.3-rasm. oshqovoq (cucurbilapepa) ning bikollateral o 'tkazuvchi nay bog 'lami. 1-asosiy parenxima; 2-tashqi floema; 3-kambiy; 4-ikkiiamchi ksilema; 5-birlamchi ksilema; 6-ichki floema. elaksimon parda (plastinka, kattalashtirilgan holdci ko'rinishi) barcha qo‘ng‘irboshdoshlar (roaseae) oilasiga taalluqli o'simliklar singari makkajo‘xorida ham nay-tola bog‘lamlari elaksimon riay bog'lamlari va shaxmat shaklida joylashgan yomdosh hujayralardan iborat. katta hujayralar elaksimon naylar bo‘lib, poyaning ko‘ndalang kesimidan tayyorlangan preparatda ular bo‘sh ko'rinadi, chunki ularning mahsuli odatdaoqib ketadi. …

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o‘tkazuvchi to‘qimalar"

o‘tkazuvchi to‘qimalar. o‘tkazuv nay bog‘lam turlari, ularning hosil bo‘lishi mavzusida taqdimot o‘tkazuvchi to‘qimalar. o‘tkazuv nay bog‘lam turlari, ularning hosil bo‘lishi mavzusida 204- guruh talabasi to’lqinboyev diyorbekning tayyorlagan taqdimot kirish i. bob o`tkazuvchi nay boglamlari turlari kelib chiqishi 1.1.o’tkazuvchinaytolaliboylamlar 1.2.o`tkazuvchi naylar turlari 1.3.yopiq kolloteral o tkazuvchi nay-tola bog'lamlari i bob o’tkazuvchi nay-tolali boylamlar o‘simlik tanasidagi traxeya va traxeidlar hamda elaksimon naylar tasodifan chalkash joylashmaydi, balki ular maxsus kompleks birlashmani yoki sistemani hosil qiladi. bunday kompleks birlashmalar o‘tkazuvchi boylamlar deyiladi. har bir o‘tkazuvchi boylam keng ovalsimon yoki tuxumsimon b o‘lib, turli xil to‘qimalardan tuzilgan...

This file contains 13 pages in PPTX format (793.4 KB). To download "o‘tkazuvchi to‘qimalar", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘tkazuvchi to‘qimalar PPTX 13 pages Free download Telegram