fermentlar muhandisligi

PPTX 2.8 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1681120088.pptx /docprops/thumbnail.jpeg fermentlar muhandisligi ppt muallif: m.mahmudov biotexnologiya fermentlar muhandisligi reja fermentlar guruhi fermentlar muhandisligi fermentlar olish texnologiyasi fermentlar organizmdagi barcha reaksiyalar katta tezlikda, ma’lum sur’atda va tartibda boradi. bu organizmdagi oqsil tabiatli fermentlar faoliyati tufaylidir. fermentlarning hammasi ham oqsil tabiatli bo‘lib, hujayraning o‘zida sintezlanadi. fermentlarni enzimlar va biologik katalizatorlar deb ta’riflaydilar. ferment nomi yunoncha fermentatsiya (fermentatio) gaz ajratib parchalanish, achish, bijg‘ish so‘zidan kelib chiqqan; enzim so‘zi esa hujayra ichida degan ma’noni anglatadi. fermentlar hamma tirik organizmlarda mavjud va biologik katalizatorlardir. fermentlar injenerligining asosiy vazifasi – biologik sistema yoki tirik hujayralardan ajratib olingan fermentlarning katalitik xususiyatlaridan foydalangan holda biotexnologik jarayonlarni yaratishdir. u yangi mahsulotlarni olish, ularning sifatini yaxshilash va iqtisodiy ko‘rsatkichlarini ko‘tarish bilan bog‘liq bo‘lgan masalalarni echadi. hozirgi kunda amaliyotda fermentlar keng qo‘llanadi. ma’lumki, fermentlardan organik sintezlarni katalizatori sifatida foydalaniladi. shunga qaramay, fermentlarning “nozik” tomoni ham bordir, ya’ni ularning buzilishidir. ular kam chidamli moddalar bo‘lib, nozik makromolekulyar strukturali oqsillardir. ular …

rdan olinadigan fermentlar go‘sht sanoatining yo‘ldosh mahsulotlari hisoblanadi. barcha to‘qima va hujayralar ichida fermentlarga boy organ oshqozon osti bezidir. undan tarkibida bir qator gidrolitik fermentlar (amilaza, proteaza, lipaza) tutgan kompleks preparatlar olinadi. masalan, oshqozon osti bezidan pankreatin - quritilgan ekstrakt olinadi. hayvon xomashyolaridan ayrim fermentlarning tozalangan preparatlari - pepsin, tripsin, ximotripsin, rennin (ximozin), ribonukleaza, dnkaza, lipaza, gialuronidaza, katalaza ham ajratib olinadi. fermentlar guruhi fermentlar katalizlaydigan reaksiyalarga qarab oltita bosh sinflarga bo‘linadi. ular quyidagilar: 1. oksireduktazalar – oksidlovchi-qaytaruvchi fermentlar. 2. transferazalar – guruhlarni ko‘chiruvchi fermentlar. 3. gidrolazalar – gidrolitik parchalanish fermentlari. 4. liazalar – molekuladan guruhlarni suv ishtirokisiz ajratadigan va biriktiradigan fermentlar. 5. izomerazalar – turli xil izomerizatsiya reaksiyalarini tezlashtiruvchi fermentlar. 6. ligazalar – atf energiyasidan foydalanib, ikki molekulani bir-biriga bog‘lovchi, sintezlovchi fermentlar. 1. keng miqdorda qo`llaniladigan mikroorganizmlar fermenti -gidrolazalar sinfiga kiruvchilardir (glikozidazalar, peptidazalar ). bular glikozid peptid, efir va ayrim boshqa bog`larga suv ishtirokida ta’sir qiladi. gidrolazalar ko`pincha hujayra tashqarisidagi …

laktozani glyukoza va galaktozaga aylantiradi. bu ferment e.coli da sintez bo`ladi. 5. invertaza-saxarozani glyukozaga va fruktozaga parchalaydi. achitqi zamburug`ining alohida shtammlari hosil qiladi. 6. pektinazalar - pektinni parchalovchi fermentlar sintez qiladi. pektolitik fermentlar kompleks hosil qiladi, uni alohida komponentlari pektin molekulasini har xil joylaridan parchalaydi. 7. protenizalar yoki teazalar-(peptid-gidrolazalar oqsil molekulasidagi peptid bog`larini uzish reaktsiyasini kataliz qiladi, natijada erkin aminokislotalar di- va polipeptidlar hosil qiladi. 8. amilazalar – bakteriya va zamburug`lardan olinadigan amilazalar kraxmalni kichik molekulyar shakarlar: glyukozalar, maltozalargacha parchalaydi. bakterial proteazalar pishloq pishirishda va teri oshlashda oqsillarni buzishda qo`llaniladi. 9. lipazalar - gidrolazalar lipid yog` almashinuvida ishtirok etadigan, fermentlar. 10. pivo va vino tayyorlashda amilaza fermenti preparatidan foydalaniladi. bu ishlab chiqarishni arzonlashtiradi va g`alla harajatini kamaytiradi. shunga o`xshash amilaza eriydigan kraxmal, dekstrin olish uchun ham ishlatiladi. 11. laktoza laktozasiz sut olish uchun ishlatiladi. laktozalar yordamida tarkibida ko`p miqdorda laktoza bo`lgan sut zardobidan qand (glyukoza, galaktoza olinadi). 12. lipaza sutni …

atlarini tindirish 6 sellyulaza somonni va paxta qoldiqlarini ishlash sellobioza va glyukoza olishda 7 proteazalar mikro proteazalarini, pivo go’shtni yumshatishga, terini ishlash 8 bromelain ozuqa arashmasi tayyorlash go’shtni yumshatish 9 papain pivoni tindirish go’shtni yumshatish 10 tripsin terini ishlash, medisinada 11 rennin pishloq tayyorlash, sutni achitish 12 lipazalar sut mahsulotlarini mazasini o’zgartirish (turli) moddalarni parchalash va sintezlash 13 oksidoreduktazalar ozuqa mahsulotlarini kislorodni yo’qotish 14 glyukozooksidaza sut mahsulotlarining sterilizasiyasidan keyin vodorod peroksidini yo’qotish fermentlar olish texnologiyasi fermentlardan biotexnologik va boshka xalq xo’jalik maqsadlarida foydalanish bir necha ming yillik tarixga ega bo’lsada, amaliyotda katta axamiyatga ega bo’lgan ish birinchi bo’lib tirik xujayralardan buxner 1897 yilda aktiv fermentlar ajratib olinishidan boshlanadi. buxner ishlaridan so’ng 1926 yilda amerikalik bioximik samner fermentlarini kristall holatda ajratib olish usulini ajratib oldi va toza ureaza fermentini ajratib oldi. amerikalik bioximik j.nortrop kristall xolda tripsin, pepsin, ximotripsinni ajratib oldi. bu ishlari uchun samner bilan birgalikda nobel mukofotiga sazovor bo’lishdi. …

riga juda sezgir, ph 5 dan past va 9 dan yuqori sharoitda aktivligini yo’qotadi. shuning uchun ish davomida vodorod ion kotsentratsiyasi doimo ph metr yordamida nazorat qilib turilishi kerak. ishlatiladigan kimyoviy reagentlar toza bo’lish kerak. ish uchun ikki marta distillangan suv bilan yoki ion almashtirgich kolonkalardan o’tkazilib ionsizlashtirilgan suv bilan bajarilishi maqsadga muvofiq. fermentlarni ajratib olish uchun quyidagi usullardan foydalaniladi: ekstraksiya. buning uchun avval xujayra devori buzilishi kerak. hayvon to’qimalari uchun gomogenizatordan foydalanish qulay. gomogenizatorga to’qima tushirilib ustiga bir necha hajm atseton qo’shiladi. atseton -15-20 c gacha sovitilishi kerak. to’qima 1-2 minut davomida maydalanadi. cho’kma filtrlab olinadi. atseton uchirib yuboriladi. atseton ta’sirida xujayra devori buziladi, suvsizlanadi va lipidlarni ko’p qismi ketadi. atsetonli poroshoklar eksikatorda bir necha oy faolligini yo’qotmasdan shaklanishi mumkin. achitqilar orqali ekstraksiya qilish mumkin. ulardan fraksiyalash usullari yordamida tozalash mumkin. tozalash usullari bir necha xil bo’ladi. ularni ajratib olinadigan ferment tabiatiga ko’ra qo’llash mumkin. a) kislota bilan ishlash. …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "fermentlar muhandisligi"

1681120088.pptx /docprops/thumbnail.jpeg fermentlar muhandisligi ppt muallif: m.mahmudov biotexnologiya fermentlar muhandisligi reja fermentlar guruhi fermentlar muhandisligi fermentlar olish texnologiyasi fermentlar organizmdagi barcha reaksiyalar katta tezlikda, ma’lum sur’atda va tartibda boradi. bu organizmdagi oqsil tabiatli fermentlar faoliyati tufaylidir. fermentlarning hammasi ham oqsil tabiatli bo‘lib, hujayraning o‘zida sintezlanadi. fermentlarni enzimlar va biologik katalizatorlar deb ta’riflaydilar. ferment nomi yunoncha fermentatsiya (fermentatio) gaz ajratib parchalanish, achish, bijg‘ish so‘zidan kelib chiqqan; enzim so‘zi esa hujayra ichida degan ma’noni anglatadi. fermentlar hamma tirik organizmlarda mavjud va biologik katalizatorlardir. fermentlar injenerligining asosiy v...

PPTX format, 2.8 MB. To download "fermentlar muhandisligi", click the Telegram button on the left.

Tags: fermentlar muhandisligi PPTX Free download Telegram