optik analiz metodlari

PPTX 20 pages 2.0 MB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 2.0 MB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

презентация powerpoint mavzu : optik analiz metodlari mundarija i. kirish ii. asosiy qism ii.1 analizning spektroskopik usullari haqida umumiy tasnif ii.2 spektroskopik usullarning turlari ii.3 spektir oluvchi asboblar ii.4 spektirning turli sohalarda ishlatiladigan optic materilallar ii.5 yorug’lik qabul qilgichlar iii . xulosa iv. foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati ii. asosiy qism analizning spektroskopik usullariga elektromagnit nurlarning modda bilan o‘zaro ta’sirini o‘rganishga asoslangan fizikaviy usullar kiradi. bu o‘zaro ta’sir turli xil energetik o‘tishlarga olib keladi va tajribada bu hodisalarning natijasi elektromagnit nurlarning chiqishi, yutilishi va sochilishi ko‘rinishida qayd qilinadi . elektromagnit nurlanish yoki yorug‘lik ikki xil yo‘l bilan bayon qilinishi mumkin. birinchisi, yorug‘likning to‘lqin tabiatidan kelib chiqib u elektromagnit nurlarning sochilishi, qaytishi, sinishi, interferensiyasi va difraksiyasi kabi optik hodisalarni tushuntiradi. ikkinchisi esa, yorug‘likning korpuskulyar tabiatidan kelib chiqib atom va molekulalar tomonidan elektromagnit nurlarning yutilishi va chiqarilishini tushuntiradi. maksvel bo‘yicha elektromagnit to‘lqinni magnit maydoni bilan bog‘liq bo‘lgan o‘zgaruvchi elektr maydon ko‘rinishida tasavvur qilish mumkin …

2 / 20

tr maydoni (magnit maydoni) erishadigan maksimal musbat qiymatlar soni. chastotani o‘lchash uchun si sistemasining birligi gers (1gs = 1s-1) yoki megagers (1mgs = 1*106 gs), gigagers (1ggs = 1*109 gs) lar ishlatiladi. elektromagnit nurning to‘lqin uzunligi uning chastotasi bilan quyidagi munosabat orqali bog‘langan. λ= c /v bu yerda c – yorug‘likning vakuumdagi tezligi. to‘lqin soni ν¯ – 1 santimetr oraliqda joylashgan to‘lqinlar soni ν =1/λ to‘lqin soni ν teskari santimetrlarda (sm-1) o‘lchanadi. yorug‘likning to‘lqin va korpuskulyar tabiatlari orasidagi munosabat plank tenglamasi orqali ifodalanadi. ∆e =hν= hc /λ = hcν bu yerda ∆e – energiyasi hν bo‘lgan fotonni chiqarish yoki yutish natijasida elementar sistema (atom, molekula yoki ion) energiyasini o‘zgarishi, h – plank doimiysi. si sistemasida energiya joullarda o‘lchanadi (1j=1kgm2s-2).spektroskopiyada odatda, elektromagnit kvantlarning energiyasini o‘lchash uchun elektronvolt birligi ishlatiladi (1ev = 1,6022*10-19 j). shunday qilib, hamma to‘rtala kattalik e, ν , λ va ṽ lar bir-biri bilan bog‘langan. ularni har birini …

3 / 20

ish va yutilish jarayonlari kvant xarakterga, tabiatga ega. shuning uchun, tenglamaga ko‘ra spektrlarni to‘lqin sonining funksiyasi sifatida tasvirlash kerak edi ii.2 spektroskopik usullarning turlari elektromagnit nurlar bilan modda o‘rtasidagi o‘zaro ta’sir natijasidamoddada turli xil fizikaviy tabiatga ega bo‘lgan jarayonlar bo‘lishimumkin. mana shu hodisalar kimyoviy analiz usullarida qo‘llaniladi. bujarayonlarning umumiy xarakteri fotonlar energiyasiga bog‘liq. shundayekan, analiz usullarini turlarga ajratish uchun elektromagnit kvantlarenergiyasining butun oralig‘ini u yoki bu fizikaviy jarayonlarga mos keluvchi sohalarga bo‘lish maqsadga muvofiq bo‘ladi. spektroskopik usullar, shuningdek atom va molekulyar spektroskopiya usullariga bo‘linadi. analitik uchun bu bo‘linish juda muhim, chunki atom spektroskopiyasi usullarida biz doim chiziqli spektrlar bilan, molekulyar spektroskopiyada esa keng polosalarga ega bo‘lgan spektrlar bilan ish ko‘ramiz. bu esa oxir-oqibatda, ularni kimyoviy analizda ishlatish imkoniyatini va spektral asboblarga qo‘yiladigan talabni aniqlaydi soha (usul) λ, m boshqa kattaliklar sodir bo‘ladigan jarayon radiospektroskopiy a (yamr va epr) 10 – 10-1 ν= 10 mgs –1 ggs elektronlar va yadrolar spinining …

4 / 20

diapazonlarida ishlaydi va har xil maqsadlarga xizmat qiladi. quyida spektroskopik usullarning asosiy turlari keltirilgan: 1. absorbtsion (yutilish) 2.infraqizil (ir) spektroskopiya 3.rentgen-absorbtsion spektroskopiya 4.emissiya (nurlanish) 5. fluoresans va fosforesans 6.raman (kombinatsion tarqalish) 7.mass-spektrometriya ii.3. spektir oluvchi asboblar spektral asboblar moddalarning, to‘lqin uzunligi 10-3–103 mkm oraliqda o‘zgaruvchi optik spektrlarini o‘lchash asosida sifat va miqdoriy analiz o‘tkazish uchun mo‘ljallangan. zamonaviy spektral asbob uchta asosiy qismdan iborat; yorituvchi i, spektral (optik) ii va qabul hamda qayd qiluvchi iii asbobning yorituvchi qismiga 1 yorug‘lik manbai va 2 kondensor linzalari yoki ko‘zgular kiradi. bu qismning asosiy vazifasi 4 kirish tirqishini bir tekis yoritishdan iborat. absorbsiyaga asoslangan analizda asbobning yorituvchi qismiga odatda, namunalarni o‘rnatishga mo‘ljallangan kyuveta bo‘lmasi ham joylashtiriladi. asbobning spektral qismi kollimator (kollimator 4 diafragma va nur kiruvchi 5 obyektivdan iborat), 6 dispersiyalovchi sistema (bu sistema odatda, prizma yoki difraksiyalovchi panjaradan iborat) va nur chiqadigan 7 obyektivdan iborat. nur chiqadigan 7 obyektivning fokal tekisligiga 8 fotoplastinka …

5 / 20

nuqtai nazaridan modulyasion turdagi chastota analizatorlari o‘ziga xos xususiyatlarga ega. ular boshqa turdagi chastotaanalizatorlaridan farqli yorug‘lik oqimini ajratishni amalga oshirmaydi. bu yerda analizatorning optik qismi faqat nurlanishni o‘zgartirish (almashtirish) uchun xizmat qiladi, monoxromatik tashkil etuvchilarga ajratish esa kompyuter yordamida raqamli usullar orqali amalga oshiriladi. boshqacha qilib aytganda, nurlanishning o‘zi emas balki uning matematik obrazi monoxromatik tashkil etuvchilarga ajratiladi. modulyasion turdagi chastota analizatorining asosiy optik qismi sifatida ko‘pincha maykelson interferometri ishlatiladi .nurlanish oqimi kirish diafragmasi 1, kollimator obyektivi 2 orqali o‘tib yarim shaffof ko‘zguga tushadi. ko‘zguga tushgan nurlarning bir qismi undan o‘tib harakatlanuvchi 5 ko‘zguga, ikkinchi qismi esa 90 gradus burchak bilan qaytib qimirlamaydigan 4 qo‘zguga tushadi. beshinchi yassi ko‘zgu oldinga va orqaga qarab harakat qiladi. ikkala ko‘zgudan qaytgan elektromagnit to‘lqinlarning qo‘shilishi natijasida interferensiya hodisasi bo‘ladi. kamera obyektivi 6 dan keyin hosil bo‘ladigan interferensiya manzaraning ko‘rinishi (tuzilishi) interferensiyalanuvchi nurlarning yo‘llarini farqiga va nurlanishning to‘lqin uzunligiga bog‘liq bo‘ladi. ii.4. spektrning turli sohalarida …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "optik analiz metodlari"

презентация powerpoint mavzu : optik analiz metodlari mundarija i. kirish ii. asosiy qism ii.1 analizning spektroskopik usullari haqida umumiy tasnif ii.2 spektroskopik usullarning turlari ii.3 spektir oluvchi asboblar ii.4 spektirning turli sohalarda ishlatiladigan optic materilallar ii.5 yorug’lik qabul qilgichlar iii . xulosa iv. foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati ii. asosiy qism analizning spektroskopik usullariga elektromagnit nurlarning modda bilan o‘zaro ta’sirini o‘rganishga asoslangan fizikaviy usullar kiradi. bu o‘zaro ta’sir turli xil energetik o‘tishlarga olib keladi va tajribada bu hodisalarning natijasi elektromagnit nurlarning chiqishi, yutilishi va sochilishi ko‘rinishida qayd qilinadi . elektromagnit nurlanish yoki yorug‘lik ikki xil yo‘l bilan bayon qilinishi mumkin. biri...

This file contains 20 pages in PPTX format (2.0 MB). To download "optik analiz metodlari", click the Telegram button on the left.

Tags: optik analiz metodlari PPTX 20 pages Free download Telegram