optik analiz metodlari

PPTX 31 стр. 361,7 КБ Бесплатная загрузка

31 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 361,7 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 31

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 31

slayd 1 optik analiz metodlari i. mavzuning dolzarbligi va ahamiyati 1.1. optik analiz metodlari haqida umumiy tushuncha. 1.2. optik analiz usullari. 1.3. optik spektroskopiya asoslari. ii. elektromagnit to‘lqinlar va ularning xususiyatlari 2.1. optik spektrlar haqida tushuncha 2.2. anorganik moddalar va kompleks birikmalarning elektron spektrlari 1.1. optik analiz metodlari haqida umumiy tushuncha. analiz qilinadigan moddaning ajratish mexanizmiga ko`ra. u, o`z navbatida, quyidagilarga bo`linadi: •adsorbsiyalanish xromatografiyasi - analiz qilinadigan aralashmadagi komponentlarning turlicha adsorbsiyalanish xususiyatiga asoslangan; •taqsimlanish xromatografiyasi - analiz qilinadigan moddaning o`zaro aralashmaydigan ikkita erituvchi orasida taqsimlanishiga asoslangan (qog`oz xromatografiyasi, yupqa qog`oz xromatografiyasi); ion almashinish xromatografiyasi - analiz qilinadigan eritmadagi ionlaming ionit (sorbent)dagi harakatchanligi tufayli ionlaming almashinish jarayoniga asoslangan; cho`ktirish xromatografiyasi - xromatografik kolonkadan o`tkazilayotgan analiz qilinadigan moddasi bo`lgan tashuvchi (harakatchan) fazaning cho`ktiruvchi bilan cho`kma hosil bo`lish reaksiyasiga asoslangan (ek). kompleks hosil qilish va oksidlanish-qaytarilish xromatografiyasi ham kompleks hosil qilish va oksidlanish-qaytarilish reaksiyalariga asoslangan. 2. analiz qilinadigan moddani o’zida saqlagan harakatlanuvchi va …

2 / 31

iborat bo`ladi. 3. bajarish texnikasiga ko’ra quyidagilarga bo`linadi: • kolonkali; • yupqa qatlamli. 4. bajarish mexanizmiga ko`ra: • butun hajmi bo`ylab; • siqib chiqarish orqali; • eluentli. analizning fizik-kimyoviy usullari moddaning kimyoviy reaksiyalari jarayonida fizik xossalarining o`zgarishini aniqlashga asoslangan. kimyoviy modda toza bo’lsa, uziga xos xususiyatlarni namoyon qiladi. uning tarkibiga juda oz miqdorda bo’lsa ham (-10-5%) begona moddalarning yoki elementning aralashgan xolda “ifloslangan” bo’lishi modda xususiyatini keskin o’zgartirib yuborishi mumkin. shuning uchun xozirgi vaqtda elementlarning tarkibiga aralashib qolgan mikro miqdordagi begona moddalrni aniqlashga to’g’ri keladi. kimyoviy metodlar bunchalik kichik miqdorda bo`lgan elementlarni yoki moddalarni aniqlash imkoniyatiga ega emas bu vazifani fizik-kimyoviy metodlar yordamida bajarish mumkin. fizik-kimyoviy metodlar tez bajariladi, bu o’z vaqtida texnologik jarayonni nazorat qilish uchun katta ahamiyatga ega. fizik-kimyoviy metodlar bir necha afzalliklarga ega: 1. analizni uzoq masofadan turib boshqarish. masalan, rentgen-fluoressent metod bilan oydagi tuproqni analiz qilish bunga yaqqol misol bo’la oladi. 2. bu metodlarda ishlatiladigan asboblar …

3 / 31

zishda optik analiz usullarining ahamiyati ortib bormoqda. chunki bu usullar o`zining umumiyligi, sezgirligi, ayrim moddalarning to`g`ridan-to`g`ri aniqlash imkoniyati, ekspresligi (tahlil o`tkazish vaqtining qisqaligi), avtomatlashtirilganligi bilan ajralib turadi. optik analiz metodlari fizik–kimyoviy usullarning bir qismi bo`lib, nur energiyasining analiz qilinadigan modda bilan o`zaro ta`sirini o`rganishga asoslangan. optik analiz usullari quyidagi qismlarga bo`linadi: nurni yutilishiga asoslangan usullar. 2. nurning chiqarilishiga asoslangan usullar. birinchi qismga kiradigan metodlar bu: 1). fotometrik 2). kinetik 3). emission spektral analiz 4). atom- absorbsion 5). aktivatsion 6). mass-spektral analiz usullari. ikkinchi qismga kiradigan metodlar bu: 1). fluorimetrik 2). rentgeno–fluoressent 3). emission-spektral analiz metodlari. ushbu o`quv qo`llanmada hozirgi zamon optik analiz metodlarining nazariy asoslari va moddaning miqdorini aniqlashga asoslangan amaliy ishlar, molekulalarning tuzilishini, tarkibini o`rganishda ishlatilish imkoniyatlari ko`rib chiqilgan. 1.3. optik spektroskopiya asoslari. optik analiz usullari kimyoviy tadqiqotlarda keng tarqalgan va amaliy jihatdan kata ahamiyatga ega. hozirgi zamon optik analiz usullarida aniqlanayotgan moddani fizik yoki fizik–kimyoviy xossalari (matematik yoki …

4 / 31

l optik analiz metodlarining sezgirligi elektromagnit nurlarning asosiy tavsifi bu to`lqin uzunligi λ yoki tebranmasi ν (ko`pincha tebranmani o`rniga to`lqin soni ν ishlatiladi). elektromagnit spektr bu – elektromagnit nurlanishning har xil to`lqin uzunligidir. spektrofotometriyada ultrabinafsha (ub), ko`rinadigan va infraqizil (iq) elektromagnit spektrlarning soxalari ishlatiladi. 1.2-jadval elektromagnit nurlarining spektral sohalari atom yoki molekulalarning ichki energiyasi asosan ularning yaxlit butun holdagi aylanma energiyasi, yadrolarning tebranma energiyasi va elektronlarning atom yadrolari va boshqa elektronlar ta`sirida yaratilgan elektrostatik maydondagi harakat energiyasi yig`indisidan iborat . shuning uchun ma`lum bir energetik satxda molekulaning umumiy energiyasi: ye=eel + yetebr + yeayl dan iborat bo`ladi bitta elektron energetik sathga asosiy va bir necha qo`zg`algan tebranma energetik sathlar to`g`ri keladi. bitta tebranma energetik sathga bitta asosiy va bir necha qo`zg`algan aylanma energetik sathlar to`g`ri keladi. atom yoki molekulaga tashqaridan biror energetik ta`sir bo`lmasa, ular eng pastki asosiy energetik holatga joylashadi iq nurni yutilishi molekulani tebranma va aylanma energiyasini o`zgarishiga …

5 / 31

igiga esa teskari proporsional. to`lqin soni /λ -1 / yoki /ν/ asosan sm-1 o`lcham birligiga ega bo`lib, chastotasi va energiya qiymatiga to`g`ri proporsionaldir, shuning uchun ham mutlaq chastotaga nisbatan ham ko`p ishlatiladi (3-jadval). masalan 300 mmk (3000a0 ) mos keladigan to`lqinlar soni λ=33333 sm-1 , to`lqin chastotasi esa 1*1015sek-1 dir. inson ko`zi elektromagnit to`lqinlarning 400-750mmk qabul qiladi. 1.3-jadval to`lqin uzunligi va chastotani o`lchashda ishlatiladigan birliklar. hosil qilish usullariga qarab spektrlar uch xilga bo`linadi: yutilish, tarqatish, sochilish. ularning spektr chiziqlarining jadalligi molekulalar soniga va kvant mexanikasi qoidalari asosida bo`ladigan o`tishlar ehtimolligiga bog`liq bo`ladi. spektr chiziqlarining kengligi va shakli molekula ko`rsatkichlarining yig`indisiga va modda xususiyatlariga bog`liq bo`ladi. optik spektrlar haqida tushuncha optik spektrlar - ultrabinaf-sha (toʻlqin uzunligi 1 1 > 3800a) va in-fraqizil (1 > 7600a) nurlar, yaʼni 100 dan 0,01 mikrongacha uzunlikdagi toʻlqinlar sohasini oʻz ichiga oladigan spektrlar. koʻpincha, spektr nurlanuvchi manba tabiatiga qarab ajratiladi. shunga asosan, atom va molekula tash-qi …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 31 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "optik analiz metodlari"

slayd 1 optik analiz metodlari i. mavzuning dolzarbligi va ahamiyati 1.1. optik analiz metodlari haqida umumiy tushuncha. 1.2. optik analiz usullari. 1.3. optik spektroskopiya asoslari. ii. elektromagnit to‘lqinlar va ularning xususiyatlari 2.1. optik spektrlar haqida tushuncha 2.2. anorganik moddalar va kompleks birikmalarning elektron spektrlari 1.1. optik analiz metodlari haqida umumiy tushuncha. analiz qilinadigan moddaning ajratish mexanizmiga ko`ra. u, o`z navbatida, quyidagilarga bo`linadi: •adsorbsiyalanish xromatografiyasi - analiz qilinadigan aralashmadagi komponentlarning turlicha adsorbsiyalanish xususiyatiga asoslangan; •taqsimlanish xromatografiyasi - analiz qilinadigan moddaning o`zaro aralashmaydigan ikkita erituvchi orasida taqsimlanishiga asoslangan (qog`oz xromatografiya...

Этот файл содержит 31 стр. в формате PPTX (361,7 КБ). Чтобы скачать "optik analiz metodlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: optik analiz metodlari PPTX 31 стр. Бесплатная загрузка Telegram